Gemeente Amersfoort positief over natuurlijke bestrijding eikenprocessierups

Gemeente Amersfoort positief over natuurlijke bestrijding eikenprocessierups

De eikenprocessierups. © Wikimedia Commons

Gemeente Amersfoort zet in op natuurlijke bestrijding van de eikenprocessierups. In vier aangewezen gebieden werkt de gemeente aan verbeterde leefomstandigheden van vogels, insecten en vleermuizen die de larve, rups en vlinder opeten. De proef, die in 2019 is gestart, gaat dit jaar de laatste fase in en de huidige resultaten zijn al positief.

In 2019 heeft gemeente Amersfoort de vier proefgebieden aangewezen waar over het algemeen niet veel verkeer komt: de Oude Zevenhuizerstraat, de Koedijkerweg, de Hogeweg en de Valutaboulevard. Joost Mulder, woordvoerder van gemeente Amersfoort, is vol verwachting over de natuurlijke bestrijdingsproef in deze gebieden. “We onderzoeken of natuurlijke bestrijding ook voldoende is om de overlast tot een minimum te beperken. We hangen bijvoorbeeld koolmezenkasten op, want de koolmees eet graag eikenprocessierupsen. Ook hebben we een proef lopen waarin we zakjes ophangen met daarin de larven van de sluipwesp.“ Daarnaast zet gemeente Amersfoort op besmette eiken larven van de gaasvlieg en het tweestippelige lieveheersbeestje uit, omdat zij zich voeden met de eitjes en larven van de rups.

“De proef duurt drie jaar omdat de natuur zichzelf in moet regelen,” aldus Mulder. “Gelukkig zijn de onderzoeksresultaten tot nu toe zo positief dat we ook willen kijken of we dit seizoen deze proef uit kunnen breiden over andere delen van de stad. De drukbezochte plekken proberen we zo goed mogelijk mee te nemen, maar het zal op deze plekken waarschijnlijk een combinatie zijn van een biologisch bestrijdingsmiddel en natuurlijke bestrijding. Zo kunnen deze twee methoden elkaar ondersteunen.” Het biologische bestrijdingsmiddel is in 2020 door gemeente Amersfoort voor het eerst gebruikt. Ze spuiten het middel op de nieuwe bladeren van eikenbomen, waarna de rupsen binnen enkele dagen sterven als ze het blad opeten.

Volgens Gerke Tempelman, boomadviseur van gemeente Amersfoort, is het op een natuurlijke manier zo effectief mogelijk bestrijden van de eikenprocessierups echter lastig. “Wat we eigenlijk zouden willen is om de nesten van de processierups te laten hangen, want daar zitten namelijk alle natuurlijke vijanden van de rups al in. Alleen halen wij die altijd weg, omdat daar alle brandharen in zitten die hinder veroorzaken bij mensen. In de derde van de zes fases krijgt de rups namelijk zijn brandharen en vanaf dat moment kan de rups vervelend worden. In de vierde fase gaat de rups vervellen in de nesten en daar liggen de brandharen in die door bijvoorbeeld de wind overlast kunnen geven.”

De gemeente huurt ieder rupsseizoen een aannemer in om de eikenprocessierups te bestrijden. Mulder zegt dat de aannemer de bomen in de gaten houdt tot het tijd is om tot actie over te gaan. “Als er rupsen zijn waargenomen, dan markeren wij deze boom met lint tot de boom behandeld is. Zo weten voorbijgangers dat ze niet te dicht bij deze boom in de buurt moeten komen. Dat geldt ook voor de omliggende bomen waar we niet direct rupsen zien. We plakken namelijk geen lint op iedere boom, dat is een te intensieve klus.”

De aannemer heeft een grote stofzuiger ter beschikking en kan op deze manier grote hoeveelheden rupsen eenvoudig van de boom halen. Eikenprocessierupsen hebben grootschalige nesten en lopen in lange hordes achter elkaar over de stam van de eik. Zo zijn de rupsen eenvoudig op te zuigen. Ook is de bestrijdingstijd sinds vorig jaar effectiever geworden. “Twee jaar terug reed een hoogwerker achteraf naar locaties waar niet vanaf de grond gewerkt kon worden. Toen merkten we bij de bestrijding dat we bij hoge bomen best veel tijd kwijt waren. Afgelopen jaar hebben we daar de werkplanning op aangepast en de hoogwerker vaker en efficiënter ingezet. Daardoor waren we mede door de biologische bestrijding maar liefst anderhalve maand eerder klaar”, aldus Mulder.

In gemeente Amersfoort werken op hoogtijdagen ongeveer vijf bestrijdingsploegen in de stad. “We hadden vorig seizoen twee ploegen die de bomen controleerden en markeerden en daarnaast waren er drie zuigploegen.” Gemeente Amersfoort vermeldt ook dit jaar op een online kaart (te bekijken op www.amersfoort.nl/rups) waar de eikenbomen staan en waar de processierupsen gespot zijn. “We verwachten dat het rupsenseizoen dit jaar in juni weer van start gaat, maar de natuur laat zich natuurlijk nooit helemaal regisseren.”

Over de auteur

Rick Hartkamp

Ik ben graag bezig om mooie en inspirerende verhalen te vertellen en deze onderwerpen op een interessante manier over te brengen op de kijker of lezer.

Laat een antwoord achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *