Van gevangenis tot multifunctioneel hart: herontwikkeling de Koepel loopt op schema

Van gevangenis tot multifunctioneel hart: herontwikkeling de Koepel loopt op schema

HBB Groep

Haarlem – De monumentale koepelgevangenis in Haarlem-Oost wordt herontwikkeld tot modern en multifunctioneel gebouw, met als hart een University College. Het architectonische principe van de Koepel wordt zoveel mogelijk behouden, dat is samen met de Rijksdienst voor Cultureel Erfgoed besloten. Ondanks de extreme weersomstandigheden van afgelopen week loopt de verbouwing, die in mei 2020 van start ging, nog op schema. Dat laat Stichting Panopticon weten.

Na de sluiting van de Koepel als penitentiaire inrichting in 2016 bleef het pand van het Rijksvastgoedbedrijf. Gemeente Haarlem had specifieke voor ogen: de Koepel moest hoe dan ook een sociaal-maatschappelijke functie krijgen. Stichting Panopticon, opgezet door een aantal Haarlemmers speciaal voor het plan ‘Open de Koepel’, kwam met het initiatief om in de Koepel een universiteit te bouwen. “Dit was voor Gemeente Haarlem de doorslaggevende reden om de Koepel aan ons te verkopen. Een universiteit past goed bij de sociaal-maatschappelijke functie die de koepel moet krijgen, alsmede dat Haarlem nog geen universiteit had en dat wel graag wilde”, vertelt Ynte Bakhuizen, kwartiermaker bij Stichting Panopticon.

Het doel van ‘Open de Koepel’ is van een dicht bolwerk een open en toegankelijk gebouw maken. Sinds juni, toen de verbouwing van start ging, is er al heel wat veranderd. HBB Groep werkt in opdracht van Stichting Panopticon en is verantwoordelijk voor de restauratie en de verbouwing van de Koepel, en begeleidt ook het ruimtelijke ordeningsproces. Patrick Weijermans is projectuitvoerder bij HBB Groep en is al vele jaren betrokken bij de ontwikkelingsplannen. “Momenteel zijn wij aan het graven voor de ondergrondse bioscoop en tegelijkertijd omhoog aan het werken om de koepel open te krijgen. De koepel wordt van top tot teen toegankelijker.” Door temperaturen onder het vriespunt heeft de bouw wel een week stilgelegen. “Je kan je mannen niet laten werken zonder gas en elektra. Bij gevoelstemperaturen van min 6 ben ik als verantwoordelijke verplicht het werk stil te leggen” meldt Weijermans. “We liepen gelukkig voor op het schema, en een week stilliggen is dan ook niet zo erg.” Maandag is de bouw weer herpakt. De vernieuwde koepel zal medio december van dit jaar af zijn.

Nederland telt drie koepelgevangenissen die volgens de panopticon-principes zijn gebouwd: een ronde bouw met cellen langs de wanden, en een toren die dient als ‘al ziend oog’ in het midden van de koepel. Deze koepels staan behalve in Haarlem ook in Breda en Arnhem. Alle drie hebben zij de status van Rijksmonument. Dat zegt veel over hoe bijzonder zo’n koepel is voor de stad. Haarlemmers willen de monumentale bouw dan ook niet kwijt. “Het architectonische principe volgens de panopticon-bouw blijft zo veel mogelijk staan, evenals originele details zoals de cellen” vertelt Ynte Bakhuizen. Dat is ook een opdracht van Rijksdienst Cultureel Erfgoed, die betrokken is geweest tijdens de verkoop van de koepel.

In samenwerking met de Global School for Enterpreneurship en de Duitse SRH Higher Education zal Stichting Panopticon een University College opzetten in de Koepel, de Haarlem University of Applied Sciences for Small & Medium Business, die plek zal bieden aan ongeveer 600 studenten, voor hbo- en universitair niveau. De campus wordt het bruisende hart. Er komen flex- en werkruimtes en er wordt een ondergrondse bioscoop gerealiseerd met zes zalen, ‘de Filmkoepel’. Op het terrein rond de Koepel zullen 250 studenten- en 100 sociale huurwoningen komen. Verder zal op het terrein een boutique hotel komen gerealiseerd door HBB Groep. Ook zal het terrein plek bieden aan horeca en veel groen.

Over de auteur

Miranda Niccolai

Na acht jaar lang mijn droomopleiding dans te hebben gevolgd aan het Koninklijk Conservatorium in Den Haag, werd het tijd voor iets anders. Nu: schrijf met veel plezier over cultuur, mode, kunst, muziek, het uitgaansleven en mensen om mij heen. Ook heb ik een enorme passie voor vintage markten.

Laat een antwoord achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *