de VoorleesExpress zegt nee tegen taalachterstanden

de VoorleesExpress zegt nee tegen taalachterstanden

KATWIJK- Vorige week stelde De Inspectie van het Onderwijs dat het taalniveau van leerlingen binnen twee jaar verbeterd moet zijn. De groep leerlingen die zonder goed te kunnen lezen van de basisschool af gaat wordt namelijk steeds groter in Nederland. Om te voorkomen dat jongeren laaggeletterd worden, helpt het landelijk initiatief de VoorleesExpress ouders hun kinderen, tussen de 2 en 8 jaar, actief te stimuleren bij de taalontwikkeling.

Ouders die hun kinderen veel voor lezen en ze aan moedigen zelf te gaan lezen, zorgen ervoor dat hun kinderen meer lezen en leesvaardiger zijn. De leesvaardigheid van een kind heeft grote impact op de prestaties op school en deze positieve invloed blijft dan ook gedurende de verdere levensloop aanwezig. Helaas heeft niet ieder kind de luxe van huis uit ondersteund te worden in zijn/haar taalontwikkeling. Om deze reden zet de VoorleesExpress een half jaar lang een vrijwilliger in om met een kind én de ouders aan de slag te gaan met taal. Op vaste momenten, één of meerdere keren per week, leest de vrijwilliger het kind voor maar kijkt ook op welke manier de taalontwikkeling ondersteund kan worden.

Elke locatie heeft een eigen organisatie die in samenwerking met bijvoorbeeld bibliotheken de VoorleesExpress aanbiedt. Fariidah van Leeuwen van organisatie JES Rijnland leidt het initiatief binnen Katwijk en de Leidse regio. Volgens van Leeuwen spelen er verschillende factoren mee in de taalachterstand van kinderen: ‘Sommige etniciteiten kennen totaal geen leescultuur of bespreken simpelweg niet veel. Ook zijn er veel ouders die last hebben van stress en financiële problemen. Als je je al zorgen moet maken of je de volgende dag boodschappen kunt doen, is het heel moeilijk om lekker rustig met je kind een boekje te gaan lezen.’

De kinderen die in aanmerking komen met de VoorleesExpress komen vaak uit gezinnen met een taalarme omgeving. Van Leeuwen: ‘Vaak hebben zij ouders die of niet veel praten in het algemeen of het Nederlands niet goed beheersen.’ Naast de taalbarrière die in de weg zit tussen het kind en diens leesvaardigheid hebben de gezinnen waaruit zij komen vaak een laag sociaaleconomische status. Het vanuit deze reden moeten toegeven aan hulp kan voor veel ouders een moeilijke stap zijn, denkt van Leeuwen; ‘Schaamte is, vermoed ik, een grote reden dat we vooral gezinnen ondersteunen met een niet Nederlandse achtergrond en moedertaal. Voor hen voelt het vanzelfsprekender om om hulp te vragen terwijl ouders waarvan Nederlands de moedertaal is dit lastig vinden. Juist die gezinnen willen we ook bereiken.’

De stichting VoorleesExpress begon als een simpel idee van twee zusjes uit Utrecht. De jonge studentes wilden wat betekenen voor de wijk en besloten te gaan voorlezen bij een buurtgezin. Inmiddels zetten vrijwilligers verspreidt over meer dan 100 locaties in Nederland zich in voor de VoorleesExpress. In omgeving Katwijk en de Leidse regio ziet projectleidster van Leeuwen hoe verschillende doelgroepen actief zijn: ‘In Leiden hebben we echt alles door elkaar; studenten, vrijwilligers die werken en iets extra’s willen betekenen maar ook mensen die met pensioen zijn. In Katwijk bestaan de vrijwilligers voor nu alleen uit de laatste twee groepen maar we zouden het heel leuk vinden meer studenten erbij te krijgen.’

Isabelle Zwetsloot (36) is moeder van twee kinderen van 6 en 3 en sinds 5 weken werkzaam als vrijwilliger bij de VoorleesExpress. ‘Ik zie wat voorlezen doet bij mijn eigen kinderen en daarom leek het mij mooi mijn steentje bij te dragen voor de buurt.’ Isabelle helpt een Hindi- en Engelstalig gezin met de taalontwikkeling van hun tweeling van bijna 4 jaar oud. Hiervoor leest ze elke maandag een uurtje aan de meiden voor. ‘Van de VoorleesExpress krijg je een tas mee waar wat taal spelletjes in zitten’, vertelt ze. ‘Meestal begin ik met het voorlezen van een boekje. Een paar keer hetzelfde boekje zodat ze het gaan herkennen en het verhaal leren snappen. Daarna doen we nog wat spelletjes of gaan we de tuin in. Die momenten probeer ik zoveel mogelijk Nederlands te praten en leer ik de meiden veel nieuwe woorden aan.’

Na een half jaar voorleestijd en ondersteuning aan gezinnen, ziet de stichting volgens van Leeuwen over het algemeen veel vooruitgang. ‘Het is moeilijk om te meten wanneer je effect ziet op grote schaal maar als je per gezin gaat kijken horen we dat het kind veel meer gaat praten en het beter doet op school. Ook komen er meer boeken en nemen ouders lidmaatschap op de bibliotheek.’ Door de VoorleesExpress komen kinderen niet alleen in aanmerking met taal maar ook met een compleet nieuw persoon. Isabelle; ‘Iedere keer zijn de meiden weer blij dat ik kom. Dan zeggen ze ‘teacher, teacher!’. Het zijn echt stuiterballetjes maar dat is juist leuk.’

De stichting hoopt dat ouders het stimuleren van lezen verder oppakken maar blijft realistisch. ‘We zien dat ouders heel verschillend zijn en dat je niet van eenieder kan verwachten het lezen op te pakken. Daarom maken we elke voorlezer duidelijk; houd je verwachtingen reëel maar sluit vooral aan bij de ouder. We zijn al heel blij wanneer je een moeder hebt kunnen verwijzen naar een taalklas.

Meer informatie over de VoorleesExpress of vrijwilliger worden? Zie www.voorleesexpress.nl 

Over de auteur

Luna Potters

Luna Potters is woonachtig in Katwijk aan Zee en Journalistiek student aan de Hogeschool Utrecht. Al sinds klein duikt zij graag in de belevingswerelden van anderen door middel van het lezen en het schrijven van verhalen. Een luisterend oor zijn en mensen in contact brengen met hun emotionele kant is belangrijk voor Luna. "When someone shows you who they are believe them; the first time." - Maya Angelou

Laat een antwoord achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *