Herdenkingsconcert krijgt door conflict in Oekraïne een andere lading

Herdenkingsconcert krijgt door conflict in Oekraïne een andere lading

Matthijs Broers, Dirigent Kennemer Jeugd Orkest, tijdens het Herdenkingsconcert 2019

HAARLEM – Wat veertien jaar geleden in de hoek van het Bevrijdingspop terrein als een voorzichtig uitprobeersel begon, is vandaag de dag uitgegroeid tot een vast onderdeel van de Nationale Herdenking. Dirigent van het Kennemer Jeugd Orkest Matthijs Broers stond zelf aan de wieg van het jaarlijkse Herdenkingsconcert op 4 mei, dat dit jaar door het conflict in Oekraïne zeer actueel is.

Welke rol vervult de muziek tijdens het herdenkingsconcert voor u?
‘Het is voor mij een hele mooie manier om emoties te delen. Wat ik zelf heel fijn vind is dat we voor een heleboel mensen een moment kunnen creëren van samenzijn, ook aansluitend op een herdenking. Daarmee kunnen we een combinatie maken tussen de jeugd en ouderen. Ik merk ook dat er steeds meer jongeren naar het concert toe komen. Dat dit door middel van muziek gebeurt, is voor mij heel bijzonder.’

Hoe is dat dit jaar, met het conflict in Oekraïne in het achterhoofd?
‘Het Kennemer Jeugd Orkest vertolkt dit jaar Elegy van Alla Pavlova met harp en strijkers. De organisatie vroeg tijdens de voorbereiding of we iets kunnen bedenken, waardoor we ook aandacht besteden aan wat er in Oekraïne gebeurt. Ik vind dat je dat het beste kan doen door te kijken of er een componist is met een stuk dat binnen het verhaal van 4 mei past. Zo heb ik Elegy van Pavlova gevonden, zij is zelf in Oekraïne geboren en heeft Russische ouders. Dat vond ik een heel bijzondere combinatie en voor mij persoonlijk wel één van de hoogtepunten van het programma.’

Is het concert door deze situatie actueler?
‘Naar mijn idee wel. Je kunt herdenken, maar op een gegeven ogenblik kun je ook wakker schudden met zo’n herdenking. En dat je je realiseert dat we het goed hebben, maar dat dat ook eigenlijk heel dun ijs is waar we ons op begeven.’

Als dirigent begeleidt u deze indrukwekkende avond. Hoe is dat?
‘Heel bijzonder en een grote eer. Het feit dat je dit als dirigent meemaakt. Ik voel de motivatie om echt heel goed te presteren en iets te betekenen voor de mensen in het publiek. Dat zijn hele bijzondere dingen, dit concert zie ik al jaren als absoluut topmoment in het seizoen.’

De afgelopen maanden heeft u hier naartoe gewerkt en geleefd. Welke boodschap wil u het publiek deze avond meegeven?
‘Wees op je hoedde. Wij kunnen heel snel indutten: ‘Oorlog overkomt ons niet meer, we hebben het goed hier in het Westen’, maar nu zie je hoe fragiel dat eigenlijk is. En voordat je het weet word je in een conflict gesleurd, waarvan je nu nog met z’n allen zegt: ‘dat gaat ons niet gebeuren’. Het moet niet alleen een feestje zijn op 5 mei, maar iedereen moet zich realiseren wat er op 4 mei herdacht wordt. En dat is natuurlijk nu met het Oekraïne verhaal heel actueel.’

U zegt: ‘Iedereen moet zich realiseren wat er op 4 mei herdacht wordt.’ Welk gevoel overheerst er bij u deze avond?
‘Ik vind het heel bijzonder, dit maak je normaal gesproken niet mee. Voorafgaand ben ik uiteraard om 20.00 uur twee minuten stil. Ik merk dat heel het orkest zich mentaal voorbereid op het moment dat we het podium opgaan. Het doet wat met iedereen. Wat ik persoonlijk heel indrukwekkend vind zijn alle namen en jaartallen van vermoorde Joden, homoseksuelen en Sinti die tijdens het concert op het achterdoek langskomen. Zij zijn allen in de Tweede Wereldoorlog vanuit Nederland omgebracht. Ik krijg er echt rillingen van over mijn rug. Je ziet hele gezinnen met opa’s, oma’s, ouders en zelfs jonge kinderen voorbijkomen. Dat schuift heel langzaam gedurende het concert voorbij.’

Aangrijpend.
‘Ja, enorm.’

Is er een reactie op het herdenkingsconcert die u tot op de dag van vandaag goed is bijgebleven?
‘Dat is van een Joodse familie. Die zeiden: ‘We vinden het altijd heel moeilijk om naar een monument te gaan en te herdenken. Maar op deze manier en in deze setting voelt het heel goed.’ Dat is een reactie die mij altijd zal bijblijven.’

Over de auteur

Fleur Nuijten

Fleur Nuijten streeft ernaar om altijd ergens het maximale uit te halen en te kijken of er nog verbetering in zit. ‘Kwalitatief werk leveren staat daarom altijd voorop bij mij.’

Laat een antwoord achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *