‘Als ik nog steeds alleen maar tandarts zou zijn, was ik waarschijnlijk van een flat gesprongen’

‘Als ik nog steeds alleen maar tandarts zou zijn, was ik waarschijnlijk van een flat gesprongen’

Dick Keulemans in zijn atelier

Kunst maken van alledaags afval, niet om de planeet te redden maar omdat het een aanzet tot creatie is. Door iedere dag bezig te zijn, komt kunstenaar Dick Keulemans (62) aan de inspiratie om van afval kunst te maken. Van levensgrote QR-codes tot aan Chocomelblikjes op een plaat; zijn woning staat er vol mee.

Dick Keulemans had al jong twee eigen tandartspraktijken met vijf behandelstoelen en mensen in dienst. Hij had een huis en een vriendin. In de ogen van anderen zou je kunnen zeggen dat Dick het ‘voor elkaar had.’ Toch koos hij ervoor op zijn 32e twee jaar te stoppen met tandarts zijn. Dick werd kunstenaar.

Van tandarts naar kunstenaar

‘Op je 32e denken dat je het al voor elkaar hebt is juist het probleem. Want dan bedenk je dat je nog 60 jaar moet. Dat vond ik lastig.’ Dick vertelt dat hij nu denkt een burn-out te hebben gehad toen hij 32 was. ‘Als ik nu nog steeds alleen maar tandarts zou zijn, dan was ik waarschijnlijk van een flat gesprongen of zoiets’, vertelt Dick. ‘Ik reed een mooie auto en zo maar ik werd er doodongelukkig van. Ik wist dat ik dit niet heel mijn leven vol zou houden. Of ja, misschien wel, maar dan was mijn leven heel kort geweest.’

Dick vertelt dat hij een sportman was toen hij jonger was. ‘Ik besefte dat ik geen olympisch kampioen ging worden van iets. Ik begon na te denken over dat ik nooit een museum of theater van binnen gezien had. Om die achterstand in te halen, stopte ik met mijn baan als tandarts. Ik ging naar de kunstacademie.’

Voordat Dick besloot naar de kunstacademie te gaan, had hij nooit echt gedaan aan schilderen of tekenen. ‘Ik heb hard geoefend voordat ik ernaar toe ging. Ik tekende elke dag een paar gezichten of lichamen uit fotoboeken ik had.’

Dick had redelijk wat geld verdient. Hij verkocht zijn praktijken en startte de opleiding beeldend kunstenaar aan de Koninklijke Academie van Beeldende Kunsten in Den Haag. In 2001 studeerde hij af. Toen zijn geld na twee of drie jaar op was, begon hij zichzelf in te huren bij een groepspraktijk voor twee dagen in de week. ‘Als kunstenaar is het moeilijk om van je kunst te leven. Zeker als je niet zo commercieel bent als ik.’

Bezig zijn

Dick is naast beeldend kunstenaar dus nog steeds tandarts. Hij verdient geen geld aan zijn kunst. Dick wil dat wel, maar dit is niet waar hij actief naar streeft. Het lijkt hem wel leuk als zij werk ooit in een galerie of museum zou kunnen komen, maar hij focust meer op het bezig zijn met creëren dan in een museum komen. Dick geeft aan dat hij het liefst eigenlijk heel de dag bezig is. ‘Als ik niks te doen heb, word ik daar heel ongelukkig van. Ik hoef geen kunst te maken voor de kost. Als ik over twintig jaar terugkijk en de kunst is niet verkocht, dan kan je dat zien als mislukt. Maar dat maakt mij niet zoveel uit.’

De wens van Dick om toch ooit zijn kunst te verkopen, is niet voor het geld dat hij ervoor kan krijgen. ‘Het gaat mij erom dat ik mensen leer kennen. En dan komt mijn werk bijvoorbeeld ergens te hangen en ga ik daarheen. Er moet iets met je leven gebeuren. Als ik heel de dag zit te schrijven voel ik me veel minder vervuld.’

Daarom is Dick dus altijd bezig. Als hij periodes heeft waar het hem niet lukt te creëren, dan besteed hij de dag buitenshuis. ‘Als ik niks kan maken, dan ga ik ergens heen, zoals buiten lunchen of naar de spa. Je moet iets met die 24 uur op een dag. Ik wil gewoon elke dag zin hebben om uit bed te komen.’

Inspiratie

Op deze manier iedere dag bezig zijn, zelfs als het niet het creëren van kunst is, geeft Dick wel bijna altijd een aanzet tot het creëren van kunst of gedichten. ‘Ik ga nooit zitten en denken: wat ga ik vandaag doen? Schilderen of een gedicht schrijven?’ Dat werkt niet zo voor Dick. Hij legt uit dat het dus meer de dagelijkse handelingen zijn waardoor hij geïnspireerd raakt.

Net als toen hij tijdens de covid-pandemie meehielp met het inenten van mensen. Als tandarts heeft Dick een registratie die hem toestaat mensen vaccinaties toe te dienen. Toen de covid-vaccinaties kwamen, besloot hij mee te helpen met het inenten van mensen. ‘Ik melde me aan om naast het inenten van mensen ook sociaal te zijn en nieuwe mensen leren kennen. Zo maak je dingen mee die je normaal niet mee zou maken. Ik zat toen in mijn schrijf periode en dacht: daar zitten vast wel verhaaltjes in.’

Uiteindelijk switchte Dick van schrijven naar beeldende kunst. Hij begon namelijk de dopjes van de vaccinbuisjes te verzamelen. Uiteindelijk heeft hij met de dopjes van de verschillende vaccins, de bijbehorende QR-codes gemaakt door de dopjes op een groot vlak te plakken. ‘Dat had ik niet van te voren bedacht.’ Dick deed al veel met dopjes voordat hij begon met het project van de levensgrootte QR codes. Zo heeft hij bijvoorbeeld het plafond van zijn toilet onder geplakt met dopjes, net als de drumstudio van zijn zoon.

Naast inspiratie halen uit het alledaagse, is afval en het hergebruik van spullen een terugkerend thema in zijn werk. Zo neemt hij af en toe takken mee van kruid dat hij ziet groeien in de duinen als hij gaat hardlopen. ‘In een van die takken zag ik een hardloper die over de finish rende. Daar wilde ik iets van maken dus ik nam het mee naar huis. Toen heb ik het wat afgeknipt en vond ik het meer op Jezus aan het kruis lijken.’ Uiteindelijk heeft Dick de tak vastgemaakt aan een houten kruis. Het houten kruis zat weer vast aan een tapijt met een niet-christelijk gebedshuis erop. ‘Ik ging niet hardlopen om een tak te vinden die op Jezus lijkt of zo.’

Naast het houtenkruis en de levensgrote QR-codes heeft hij in zijn woning – die overigens  ook zijn atelier en eigen kleine theater is – ook kunstwerken waarin hij afval als Chocomelblikjes, frisdrank labels en houten lijsten verwerkt.

Bekijk hieronder het interview die Nicolle Jaen Pabon hield met Dick Keulemans:

Over de auteur

Maithili Bansie

Mijn naam is Maithili Bansie. Ik schrijf actueel nieuws voor de Nieuwsooievaar over de regio Den Haag. Het liefst schrijf ik over onderwerpen met betrekking tot de samenleving.

Laat een antwoord achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *