Een plastic flesje weggooien bij het plastic afval. Dat wordt wel gerecycled toch? Tot en met 2017 was China de grootse importeur van plastic afval. Sinds 2018 wil het land af van het slecht gesorteerde plastic afval van het Westen. Wat voor impact heeft de plastic ban van China op andere Aziatische landen?
Verleden tijd
Zoals op deze tabel te zien was China dus lange tijd de grootste speler in het importeren van plastic afval. Jaren lang betaalde China voor het importeren van Westers plastic afval. In China werd een groot deel gescheiden en verwerkt in nieuwe producten. Om aan de binnenlandse vraag van plastic te voldoen, had China het Westerse afval nodig als grondstof. Maar dat is sinds 2018 verleden tijd.
Grootste exporteurs
Het Westen behoort tot de grootste exporteurs van plastic afval. Met Duitsland, Japan en de Verenigde Staten als voornaamste koploper. Opvallend is dat Nederland ook in de top 5 staat van grootste exporteurs in plastic afval van de wereld. ,,Wij produceren in Nederland en het Westen veel meer dan dat wij zelf kunnen verwerken”, zegt hoogleraar Industriële ecologie Arnold Tukker aan de Universiteit van Leiden. Hij heeft onderzoek gedaan naar de effecten van plastic afval op Aziatische landen. ,,Het meeste afval wordt in Europa verwerkt, maar dat verwerken en sorteren is intensief werk. In Azië is het verwerken een stuk goedkoper. Dus verschepen wij een deel van ons afval naar Azië,” vertelt Tukker.
Eén van de redenen dat China de import op plastic afval heeft verboden, is omdat een deel van het Westerse afval slecht gesorteerd is. ,, Herbruikbaar afval is een heel schimmig gebied. Het is een product. Volgens de Wereldhandels Organisatie moeten producten vrij te handelen zijn.” , vertelt Tukker. Volgens hem is er jaren discussie wat nou afval, herbruikbaar en wat een grondstof is. ,In het herbruikbare afval zit soms geen herbruikbare stoffen. Hierdoor is de kans groter dat een deel van het herbruikbare afval niet gerecycled wordt,” zegt de professor Industriële ecologie.
Andere Aziatische landen proberen in het gat van China te springen. Vooral veel land in Zuidoost-Azië zijn klaar met de grote hoeveelheden Westers afval. Ze kunnen de toestroom niet aan. In 2019 wilde Cambodja 1.600 ton aan illegaal plastic afval retour sturen naar het Westen.
Minder zicht op
Op basis van data van Our World in Data komt het meeste plastic afval via Aziatische landen in zee. Zeker 80% van al het plastic in de zee gaat via Azië. ,,Nederland stuurt een deel van zijn plastic afval naar Azië, maar daar is veel minder zicht wat er precies met dat afval gebeurd. De kans dat afval in de handen van illegalen groepen komt is daar veel groter. Zij willen snel van het afval af. Ze dumpen het in zee of op een vuilnisbelt. Daarnaast hebben deze landen minder ervaring met afval scheiden”, benadrukt Tukker.
De stekker eruit
Volgens Tukker ligt de oplossing vooral bij het Westen. ,,Nederland en het Westen moet het herbruikbare afval voor export beter controleren. Is dit herbruikbaar afval of niet?” Daarnaast kan het Westen Azië ook helpen met het duurzaam verwerken van afval. En bijvoorbeeld afval alleen exporteren naar een verwerker met een erkent certificaat. Hij benadrukt dat landen zelf moeten nadenken of zij wel plastic afval willen importeren. ,,Als een Aziatisch land het afval echt niet meer wil . Dan zunnen zij de stekker er uittrekken. ”