Van “handig controlemiddel” tot “het is maar een momentopname”

Van “handig controlemiddel” tot “het is maar een momentopname”

@verus

Jaarlijks krijgen alle basisschool groep 8-leerlingen de Cito-toets, oftewel: De centrale eindtoets. Deze toets is een belangrijk onderdeel van het schooladvies, maar toch verschillen de meningen over het belang van de cito-score. De Cito-toets zou niet meer de juiste meetmethode zijn om het niveau van een kind te bepalen.
Michiel Stol brugklasmentor van het Comenius College en groep 8 meester Paul Vonk van Fabritiusschool vertellen hoe zij tegen de Cito-toets aankijken. 

“Voorgaande jaren was de citotoets leidend voor de plaatsing op het voorgezet onderwijs, tegenwoordig is dat anders en dat is maar goed ook”, zegt Michiel Stol.
“Nu krijgen de scholieren rond februari al een schooladvies van hun basisschool en in mei maken ze de Cito-toets.” De landelijke regeling is dat als de scholier hoger scoort op de Cito-toets dan wordt het schooladvies aangepast naar de score van de Cito. Het schooladvies adviseert de leerling een bepaald niveau op het voorgezet onderwijs. Scoort de leerling lager dan zijn gegeven schooladvies dan verandert er niks aan het advies. Zo wordt de Cito-toets heel spannend voor de scholieren die een hoger schooladvies willen en is de toets stuk minder spannend voor de kinderen die al het gewenste schooladvies hebben gekregen.

De Cito-toets werd rond 1966 ingevoerd. De Cito-toets werd door Hoogleraar Adriaan de Groot en Haagse onderwijspsycholoog Anton Sangers ontwikkeld. Zij ontdekten de mogelijkheid om leerlingen te toetsen door middel van meerkeuzevragen die ontwikkeld konden worden door het Centraal testinstituut. Van 1966 tot 1969 werden de eerste toetsen afgenomen op de openbare basisscholen in Amsterdam. Sindsdien nam Cito de toets over en werd het een landelijk fenomeen.
Voor 2013 was het op scholen nog niet verplicht om de Cito-toets af te nemen. In 2013 maakte destijds onderwijsminister Marja van Bijsterveldt daar een verandering in. Sindsdien werd het een verplichte eindtoets voor alle leerlingen op het basisonderwijs. Zo hoopte ze de kansengelijkheid te stimuleren. Naast deze aanpassing in de wet veranderde ze ook het moment van de toets. De eindtoets werd pas na het schooladvies afgenomen. Daarmee gaf ze het advies van de leerkrachten een grotere rol dan de Cito-score, maar bleef de score alsnog een belangrijk tweede gegeven.

Toch is er veel kritiek op de Cito-toets. Volgens Michiel is de Cito maar slechts een momentopname van een leerling. “Ze zijn maar 12 jaar en kunnen hun focus op dat moment op hele andere dingen hebben, zoals de groep 8 musical. Als je het mij vraagt is het daarom al niet goed om de Citoscore een belangrijk onderdeel van het advies te laten zijn.”
Bovendien ontwikkelen kinderen zich op die leeftijd het snelst. Om dan aan de hand van de Citoscore een bepaald niveau vast te stellen vindt Michiel iets te vroeg.

Toch heeft de Cito-toets ook zijn voordelen. Bij het uitbrengen van een schooladvies wordt er door de ouders gevraagd om argumenten. Daarbij is het belangrijk dat groep-8-docenten sterk in hun schoenen staan en hun advies onderbouwen. Cito geeft je feiten en beargumenteren het schooladvies. Daarnaast noemt Paul Vonk van de Fabritiusschool de Cito-toets een “handig controlemiddel”. “Persoonlijk zie ik alleen maar voordelen van de Cito-toets. Allereerst kun je met deze toets checken of je iets over het hoofd hebt gezien bij een kind. En het tweede voordeel is dat je eigen onderwijs tegen het licht gehouden wordt. Je ziet heel goed hoe wij het afgelopen jaar als school scoren. En als leerkrachtenteam kun je daar weer op inspelen door dingen te verbeteren.”
In 2020 werd er een wetsvoorstel ingediend om van de eindtoets een doorstroomtoets te maken. De toets zou dan minder bepalend worden voor het vervolgonderwijs. Met als doel de druk en stress bij de kinderen weg te nemen en de leerkrachten nog een grotere en belangrijke rol te laten zijn in het bepalen van het niveau voor het voorgezet onderwijs. Volgens Michiel mag het schooladvies volledig gebaseerd worden op al die acht schooljaren. “Dan maar acht jaar terugkijken en met het team overleggen welke ontwikkelingen we zien en welke trend het zal worden, dan dat je je advies alleen laat baseren op een gegeven dat op een woensdagmiddag wordt afgenomen.”

Over de auteur

Laat een antwoord achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.