Martelaren van Gorcum weer terug in de stad waar ze horen

Martelaren van Gorcum weer terug in de stad waar ze horen

De vier glas-in-loodramen met de martelaren van Gorcum keren terug in Gorinchem. Stichting Gedenkplaats Gorcumse Martelaren zet zich reeds vanaf 2014 in om de glas-in-loodramen uit de voormalige kerk aan de Haarstraat – met daarop afbeeldingen van de Gorcumse Martelaren – een waardige plek te geven in de stad. Ze hebben een plek gekregen, naast de voormalige rooms-katholieke kerk. Amersfoortse glazenier Alex Luigjes is bezig met de restauratie. Stichtingsvoorzitter Ewald Klaui vertelt meer over het project.

U bent stichtingvoorzitter van de stichting Gedenkplaats Gorcumse martelaren. Kunt u wat vertellen over de geschiedenis van de ramen?

De ramen zijn op vele fronten prachtig. Niet alleen de verhalen onderscheiden zich ten opzichte van andere vertellingen van andere kerkramen die in glas in lood hun vorm hebben gekregen.

Het onderste deel van een raam gaat over de martelaar zelf, wat zijn werk, opleiding, taken en zorgen waren. Daar is veel over bekend en er zijn heel wat deskundigen die daar uitgebreid over geschreven hebben.

Het bovenste deel van een raam zijn meer stripverhalen uit die tijd. Dus opstanden, stads taferelen, eet partijen en andersoortige bijeenkomsten; heel boeiend om daar kennis van te nemen en in detail is er nog meer te zien; kortom verrassend. De kleuren van de ramen zijn schitterend; in de nieuwe opstelling komen er 4 ramen buiten te staan waar overdag het zon of daglicht doorheen schijnt en de verwondering teweeg brengt en s’avonds zijn ze ook te bekijken want ze worden op een heel bijzondere manier aangelicht. Natuurlijk kan men op verschillende manieren naar deze ramen kijken en die ook op eigen wijze interpreteren. Wat de martelaren is overkomen was toen net zo vreselijk en weerzinwekkend als vandaag.

Wat hopen jullie als stichting?

Wij als bestuur en als boodschap willen aandacht voor wat je kunt oppikken uit al deze vertellingen. Het verwijst ons naar vrijheid, ook van vrijheid van godsdienst, democratie en gelijkheid, het leven in een rechtsstaat waarin tolerantie, de dialoog en wederzijds respect die het leven de moeite waard maken.

Hoewel dit alles niet eenvoudig is ben ik wel trots om voorzitter te mogen zijn van een project met zoveel belangrijke waarden met een glasmiddel met zowel sombere als prachtige vertellingen.

Het restaureren is op dit moment bezig. Hoe verloopt het traject?

Het restaureren is nu in volle gang maar niet alle ramen zijn compleet en dan ook nog is er veel glas stuk. Een raam restaureren duurt zeker 600 uur, het is ook een vak waar er steeds minder kwalitatieve kunstenaars van overblijven, maar Alex Luigjes is zo’n vakman.

Hoe zijn jullie omgegaan met het negatieve advies van de Rijksdienst van het culturele erfgoed?

Dat de Rijksdienst voor Cultureel Erfgoed het eerste project afkeurde kwam dat niet geheel als een verrassing, daarvoor zit je vaak genoeg aan de onderhandelingstafel tafel. Je kunt nu eenmaal niet met een kathedraal onder je arm door de stad op zoek naar een plekje gaan. Daar is Gorinchem gewoon te klein voor, en een kathedraal verdiend meer dan een klein hoekje, dus vielen veel plaatsen af. De geschiedenis van de martelaren heeft op de markt, in de Blauwe Toren, voor de grote kerk, dus in de stad plaats gevonden. Daar moeten ze dus ook terug te vinden zijn.

Hoe is het idee ontstaan om het stuk te plaatsen op het plein?

Hoe we op het idee kwamen om de ramen op de parkeerplaats aan de Kloostergang te realiseren was met hulp van een stedenbouwkundige – Bert Welmers- die met heel andere ogen door een stad loopt en zo een plek vindt waardoor de ramen als het ware terug komen , maar nu naast de voormalige kerk. Hoe historisch is dat. De kerk is nu een appartementencomplex van Poort 6 geworden.

 

Zijn de mensen enthousiast over de komst van de martelaren?

De martelaren zijn – nu bijna 450 jaar geleden- in Gorcum afgevoerd om in Brielle te worden opgehangen. Het is dus historisch cultureel erfgoed van de stad, net als Hugo de Groot of Hendrik Hamel, Abraham Bloemaert de schilder, Aert van der Neer en nog veel meer historische kanjers. Allemaal te vinden in het museum. Ze horen dus gewoon in de stad, net als de huidige bewoners met hun geschiedenis. Wanneer het allemaal klaar is ( na goedkeuring van de gemeente natuurlijk) zullen veel bewoners het een mooi kunstwerk vinden, weer anderen een Gedenkplaats. Er zal een geweldige kleurenpracht, met bijzondere vertellingen te bezichtigen zijn. Vooral als mensen bijdragen bij de realisatie, want er komt ook een licht lijn waar men een fragment uit een raam kan kopen (adopteren) die terug te vinden zijn omdat je initialen in de scherf gegraveerd worden. Hoe gaaf is dat! Gorinchem de bekendste vestingstad van het land, krijgt er een spraakmakende Gedenkplaats bij. Daar willen veel mensen kennis van nemen.

Verslaggever Anne-Marie Vos spreekt met glazenier Alex Luigjes, en hij vertelt meer over zijn werk en dit project.

https://www.alexluigjes.nl/

Over de auteur

Hanna Smith

De uit Amsterdam afkomstige Hanna Smith (2003) is sinds dit jaar student journalistiek aan de Hogeschool Utrecht.

Laat een antwoord achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.