Factcheck: ‘Klimaatdoelen in gevaar door krapte op stroomnet’

Factcheck: ‘Klimaatdoelen in gevaar door krapte op stroomnet’

Bron: Pixabay

De klimaatdoelen die zijn afgesproken in het klimaatakkoord, dreigen niet te kunnen worden behaald, als gevolg van capaciteitsgebrek op het Nederlands stroomnet. Dat valt te lezen in een artikel van het Algemeen Dagblad. Volgens het artikel kunnen bijna duizend zon- en windenergieprojecten daardoor stranden. In 2030 wil de Nederlandse overheid de uitstoot van broeikasgassen als CO2, met 49% hebben gereduceerd ten opzichte van het jaar 1990. Om dat doel te behalen moet in 2030 70% van de energie duurzaam worden opgewekt. Het elektriciteitsnet is daar volgens sommige onvoldoende op toegerust. Zijn deze zorgen gegrond? De factcheckredactie van LiveNews4You zocht het voor u uit.

Achtergrond

Volgens het artikel van het Algemeen Dagblad komen nieuwe verduurzamingsprojecten door het stroomtekort in gevaar. Projecten bedoeld voor het opwekken van groene energie voor zo’n 250.000 huishoudens. Vanuit de politiek werd eerder al alarm geslagen, en is er met spoed meer capaciteit nodig. Volgens netbeheerder Aliander draait het Nederlandse stroomnet momenteel al op de maximale capaciteit.

Dat het Nederlands stroomnetwerk overvol is, wordt verder onderschreven in tal van nieuwsberichten. Volgens een artikel uit het NRC is stroom uit het stopcontact niet langer meer vanzelfsprekend. En volgens een reportage van EenVandaag, dreigt zelfs het hele stroomnetwerk vast te lopen, en is er anderhalf tot tweemaal zoveel capaciteit benodigd in de toekomst, dan dat het huidige stroomnet kan leveren.

Stijgende vraag mede veroorzaakt door energietransitie

Laten we, om de situatie te begrijpen, beginnen met het overzichtelijk maken van de werking van het Nederlandse elektriciteitsnet. De energietransitie in Nederland is in volle gang. Er wordt steeds meer groene energie opgewekt. Energie wordt opgewekt bij een elektriciteitscentrale. Bijvoorbeeld een kolencentrale, welke de komende jaren als gevolg van de energietransitie worden afgestoten. Daarvoor in de plaats komen: windparken, zonneweiden en mogelijk ook meer kerncentrales.

Het hoogspanningsnet (150.000V), brengt de stroom naar een verdeelstation. Bij het verdeelstation wordt de elektriciteit omgezet naar 20.000 Volt (Midden spanning). Vanuit daar wordt de opgewekte stroom verdeeld over kabels die onder de grond lopen naar transformatiehuisjes, die de stroom omzetten naar stroom geschikt voor thuis, het laagspanningsnet (230 Volt). Dat is de stroom die thuis uit het stopcontact komt.

Bron: Robin Zweep

De stijgende vraag naar stroom kent verschillende oorzaken. Als eerste groeit de economie en is er een tekort aan woningen. De komende jaren zijn er veel extra woningen nodig. Als tweede: de energietransitie. Er worden tal van windparken en weiden met zonnepanelen gebouwd. Vaak in rap tempo. De distributie van de stroom die niet wordt gebruikt, de reststroom. Loopt via kabels onder de grond. Bij veel bestaande woningen kiezen mensen ervoor om zonnepanelen aan te schaffen. Als gevolg van de hoge gasprijzen stijgt de vraag naar zonnepanelen nog harder. Ook beschikken nieuwe woningen bij oplevering, vaak al over zonnepanelen.

Bron: Pixabay

Dat is natuurlijk goed voor de energietransitie, maar het probleem zit hem in de capaciteit. Daar zit de krapte. Want de capaciteit om de stroom te distribueren naar een verdeelstation is vaak ontoereikend, en daarnaast wordt de opgewekte stroom niet altijd even effectief benut, wat wel mogelijk is, bijvoorbeeld door het tijdelijk opslaan van te veel opgewekte energie, wat nog onvoldoende gebeurt.

Soms zijn de ondergrondse kabels al meer dan honderd jaar oud. Aangelegd met de intentie dat huishoudens gebruikmaken van huishoudelijke apparatuur als een wasmachine en een koelkast. Nu komt het gebruik van bijvoorbeeld een laadpaal voor een elektrische auto daar nog bij. Momenteel zijn er 222.000 laadpalen voor elektrische auto’s in Nederland. In 2030 zijn dat er volgens de plannen maar liefst 1,7 miljoen.

Bron: Pixabay

Om extra capaciteit te kunnen realiseren moeten straten worden opengebroken. Volgens de elektriciteitsleveranciers moet een derde van de straten in Nederland de komende jaren dan ook worden opengebroken om nieuwe, dikkere elektriciteitskabels aan te kunnen leggen. Ook zijn er duizenden extra transformatiehuisjes benodigd, om de stroom om te kunnen zetten naar 230 Volt. Dat gaat allemaal niet zomaar, geven de partijen aan. Want er is een groot tekort aan technisch geschoolde arbeidskrachten om die enorme klus te kunnen klaren. En nieuwe mensen opleiden neemt veel tijd in beslag.

Bron: Pixabay

Conclusie: Klimaatdoelen in gevaar?

Er liggen nog te veel obstakels op de weg om de klimaatdoelen te kunnen behalen. Met het huidige tempo, is het behalen van de doelen wellicht te optimistisch, want in de stijgende vraag naar stroom kan niet goed worden voorzien. Ook worden nieuwe ‘groene’ energiebronnen nog niet effectief benut. Zo wordt er sporadisch gebruik gemaakt van accu installaties, die ervoor kunnen zorgen dat de restcapaciteit aan opgewekte stroom door zonnepanelen in het huis zelf kan worden opgeslagen. Zodat deze niet wordt teruggevoerd naar de transformatiehuisjes. Daarnaast is er een tekort aan technisch geschoold personeel om het probleem binnen de beoogde tijd te kunnen verhelpen. De conclusie is dat het huidige Nederlandse stroomnet niet is toegerust om de klimaattransitie te maken, en daarmee, dat de uitspraak in het artikel van het Algemeen Dagblad, dat ook feitelijk kan worden onderbouwd.

Over de auteur

Laat een antwoord achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.