Factcheck: Dudley, Eunice en Franklin zijn een gevolg van klimaatverandering

Factcheck: Dudley, Eunice en Franklin zijn een gevolg van klimaatverandering

Nederland heeft officieel een drielingstorm te pakken. Met windstoten tot 145 kilometer per uur, was storm Eunice zwaarste storm van de 21ste eeuw tot nu toe. En dat twee dagen na storm Dudley, met als kers op de taart storm Franklin die afgelopen maandag over ons land raasde. Na zes stormdagen is er een nieuw record gezet. Er lijkt sprake te zijn van een patroon. Hierbij wordt er al snel vanuit gegaan dat klimaatverandering het probleem is, maar klopt dat wel?

Sterke poolwervel

“Dat we dit jaar zoveel stormen hebben, heeft te maken met een sterke poolwervel”, vertelt Peter Siegmund, klimaatexpert bij het KNMI. Dat zijn harde winden die uit het westen komen en die in de hoge luchtlagen in het noorden waaien. Die winden verplaatsen zich dan naar het zuiden. De koude lucht uit het noorden komt in contact met de warmere lucht uit het zuiden, waardoor een zogeheten depressie ontstaat. “De luchtdrukverschillen over kleine afstanden zijn dan groot waardoor het hard kan waaien. De sterke westenwinden overheersen nu al wekenlang en daardoor wordt de ene na de andere storm richting Europa gevoerd”, aldus Siegmund

Het ontstaan van wind

Het is belangrijk om te begrijpen hoe wind ontstaat. Siegmund: “Wind ontstaat over het algemeen door temperatuurverschillen”. Koude lucht is zwaarder dan warme lucht en waar koude lucht en warme lucht elkaar ontmoeten stroomt de koude lucht onder de warme lucht. “Je zou het kunnen vergelijk met olie en water: de olie kruipt onder het water, waardoor er beweging ontstaat.” Dit noemen we wind.

Dit gebeurt in stormen en op grotere schaal in de straalstroom. De straalstroom is een band met extreem hoge windsnelheden op ongeveer 10 kilometer hoogte. Er worden snelheden van boven de 100 kilometer per uur gemeten, waarbij soms de windsnelheden zelfs kunnen oplopen tot wel 300 kilometer per uur. “De straalstroom bevindt zich daar waar de koude polaire lucht de warme subtropische lucht ontmoet. Hoe groter het temperatuurverschil tussen tropen en polen, des te sterker de westenwinden daartussen”, aldus Siegmund.

Dus hoe sterker de poolwind, hoe groter de kans op stormen hier. Maar dat we nu zoveel stormen zien is volgens het KNMI puur toeval. De hoeveelheid wind is deze eeuw namelijk constant gebleven.

Invloed op klimaatverandering

Op de stormen hebben de veranderingen in de gemiddelde winden in de winter weinig invloed. De natuurlijke variatie in de winterstormen is zo groot, dat een kleine verandering van het klimaat in zijn geheel wegvalt. Dus, zijn deze hevige stormen van de afgelopen dagen een gevolg van klimaatverandering? Het antwoord is nee. Volgens Siegmund speelt de opwarming van de aarde hierbij geen rol van betekenis. “De invloed van klimaatverandering op het ontstaan van winterstormen is klein en is nauwelijks terug te zien bij de grote jaar-op-jaar variaties in ons winters windklimaat.”

Wel neemt in een warmer klimaat de hoeveelheid neerslag toe die met deze stormen gepaard gaat. Volgens het laatste klimaatrapport van het KNMI is het dan ook niet zo dat klimaatverandering zorgt voor een verandering van het aantal stormen en de windkracht waarmee we te maken krijgen. Maar uit dit rapport blijkt wel dat de kans op zulke hevige regen door klimaatverandering groter is geworden en dat die kans ook verder zal toenemen.

Over de auteur

Laat een antwoord achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *