Leenstelsel wordt afgeschaft; studenten vooralsnog niet tevreden

Leenstelsel wordt afgeschaft; studenten vooralsnog niet tevreden

Studenten voeren al jaren actie tegen het leenstelsel, hier is afgelopen donderdag gehoor aan gegeven. De Tweede Kamer wil het leenstelsel vervangen voor de basisbeurs. Studenten zijn hier blij mee, maar Sancar Cakirtas woordvoerder van #NietMijnSchuld laat weten nog niet klaar te zijn met actievoeren.

Op donderdag 23 september heeft het merendeel van de Tweede Kamer gestemd voor de afschaffing van het leenstelsel. Het leenstelsel werd op 1 september in 2015 ingevoerd. Sinds deze invoering kunnen studenten een rentevrije lening afsluiten als studiefinanciering. Hierbij is afgesproken dat studenten lang de tijd hebben om hun schulden af te lossen, namelijk 35 jaar. Ook hoeven studenten hun schulden pas af te lossen als ze een baan hebben op minimumloonniveau. Echter zijn veel studenten niet blij met dit stelsel. Het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap beloofde toen dat het uitgespaarde geld gestoken zou worden in verbetering van het onderwijs. Zodat de studenten daar extra profijt van zouden hebben. Echter hebben ze daar niks van gemerkt. In plaats van beter onderwijs hebben veel studenten nu torenhoge schulden opgebouwd.

In de Tweede Kamer waren drie moties ingediend over dit onderwerp. Door de SP was een motie om een nieuw en toegankelijker stelsel voor studiefinanciering te creëren ingediend. Deze is door de kamer afgewezen. In de motie werd ook gesproken over compensatie voor studenten die de basisbeurs zijn misgelopen. Deze generatie wordt ook wel de ‘pech-generatie’ genoemd. Volt heeft ook een motie ingediend, waarin staat dat het leenstelsel afgeschaft en de basisbeurs ingediend moet worden. Ook diende de ChristenUnie en CDA een motie in waarin staat dat het leenstelsel zo snel mogelijk afgeschaft moet worden en worden vervangen door de basisbeurs. Beide moties zijn aangenomen, echter wordt er in alle twee de gevallen niet gesproken over compensatie voor de pech-generatie en hoeft de Kamer niet gelijk aan de slag om een nieuw stelsel op te stellen. De enige grote partij die tegen deze moties stemde is de VVD (Van Nierop, 2021). Het kan dus nog jaren duren voordat het leenstelsel daadwerkelijk wordt afgeschaft. Hoopgevend is wel dat onderwijsminister Ingrid van Engelshoven al verschillende plannen heeft klaarliggen om het sociaal leenstelsel voor studenten af te schaffen (Hart van Nederland, 2021). 

FNV Young & United en de LSVb voeren samen sinds 2019 actie voor de afschaffing van het leenstelsel, omdat ze het niet vinden kunnen dat studenten worden opgezadeld met enorme schulden voordat ze aan hun werkende leven kunnen beginnen. “De arbeidsmarkt wordt immers steeds onzekerder en deze generatie moet ook de rekening betalen van de coronacrisis, klimaatverandering en vergrijzing.” De campagne voert actie onder de naam #NietMijnSchuld en heeft drie standpunten. Ten eerste willen ze strijden voor een basisbeurs voor iedereen die in Nederland studeert, zodat ze naast een bijbaan schuldenvrij een opleiding kunnen volgen. Daarnaast voeren ze actie voor een volledige compensatie voor studenten die onder het leenstelsel vallen. Als laatste wil de campagne voorkomen dat het geld dat hiervoor nodig is uit het onderwijs potje wordt gehaald. Ze hebben een petitie geopend die al ruim 55 duizend keer is ondertekend. Cakirtas zegt dat ze blij zijn dat de moties van Volt, ChristenUnie en CDA zijn aangenomen, maar zeker nog niet klaar zijn met actie voeren.

De campagne #NietMijnSchuld hield dinsdag 28 september in de avond een vergadering om de stappen te bespreken die ze nog willen ondernemen. “We hebben besloten de politiek een ultimatum te geven, waarin we ze vragen om te beloven het leenstelsel af te schaffen en studeren zonder (financiële) druk mogelijk te maken. Als ze dit weigeren hebben we een reden om te staken”, zegt Sancar Cakirtas woordvoerder van #NietMijnSchuld. Ze zetten hier druk achter, omdat ze zwart op wit willen hebben staan dat het geregeld wordt.

Cakirtas laat weten blij te zijn met de stap in de goede richting, maar er moet zeker nog wat gebeuren. Volgens hem laat de Kamer de studenten weer in de steek, omdat het waarschijnlijk nog jaren duurt voordat er een nieuw stelsel gaat komen en ondertussen blijven de schulden van de studenten oplopen. Daarnaast is er in de aangenomen moties helemaal niets gezegd over de pech-generatie. Daar is hij teleurgesteld over, zeker omdat het voor de huidige studenten geen gemakkelijke tijd is. In de video hieronder vertelt Cakirtas hier meer over.

Over de auteur

Laat een antwoord achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.