Opinie: CoronaMelder-app voldoet nog niet

Opinie: CoronaMelder-app voldoet nog niet

De CoronaMelder-app kan worden gedownload op (bijna) elke telefoon. Foto: Shutterstock - Anna Shvets

Na onder andere België, Frankrijk, Duitsland, het Verenigd Koninkrijk en Oostenrijk is Nederland het elfde Europese land met een landelijke COVID-19-app. In augustus testte de overheid de app uit in slechts vijf Nederlandse GGD-regio’s, waarna de CoronaMelder-app vanaf 10 oktober in de Appstore en Playstore te downloaden was. Ruim 3,6 miljoen Nederlanders hebben de app sinds zijn lancering al op hun telefoon gezet. Downloaden is niet verplicht, maar wordt wel aangeraden door de overheid.

De corona-apps werken door middel van connecties via bluetooth tussen twee telefoons, in mijn voorbeeld neem ik die van Ben en Fien. Nadat Bens telefoon een kwartier een connectie heeft met die van Fien, wordt er een unieke code verwisselt tussen hun telefoons. Deze blijft 14 dagen opgeslagen op beide apparaten. Vijf dagen later begint Ben coronaklachten te vertonen, waarna hij zich laat testen: positief. Hij geeft dat aan in de app, waarna alle opgeslagen connectiecodes, waaronder dus ook Fien, een anonieme waarschuwingsmelding toegestuurd krijgen.

Niet altijd handig

Iedere telefoon beschikt erover en het kan oneindig veel verbindingen tegelijkertijd maken, maar het gebruik van bluetooth heeft ook zijn nadelen. Zo werkt de corona-app alleen met Bluetooth Low Energy (ook wel Bluetooth LE of BLE), wat maar “op 95% van alle telefoons” beschikbaar is, aldus coronamelder.nl. Bluetooth LE is, zoals de naam al doet vermoeden, minder energieverbruikend dan ‘normale’ bluetooth en werkt op iPhones met besturingssysteem iOS 13.5 of een recentere versie en op Androidtelefoons bij “versie 6 of nieuwer”.

Daarnaast blijft de CoronaMelder-app, tenzij dat uitgeschakeld is, automatisch draaien op de achtergrond en dus moet de bluetoothfunctie op je telefoon te allen tijde ingeschakeld zijn, zodat de app optimaal zijn werk kan doen. Hoewel bluetooth en BLE niet zo veel energie verbruiken als WiFi of infrarood, blijft het een extra belasting voor je accu en gaat deze dus ook sneller leeg.

Een goed voorbeeld van hoe onhandig CoronaMelder kan zijn is het Roelof van Echten College, Hoogeveen. De school maakt gebruik van telefoonbakken en telefoontassen, zodat de leerlingen niet door hun gsm’s kunnen worden afgeleid tijdens de lessen. De telefoons van twee leerlingen waarop CoronaMelder geïnstalleerd was, “kregen een melding die simpelweg niet klopte”, zegt de bestuurder van de school. Volgens hem is het niet zo dat “de klas een uur lang op elkaar lip heeft gezeten”. Inmiddels zijn de bakken en tassen ingeruild voor de broekzakken van de leerlingen.

Daarnaast kan het doel van de app verstoord worden door mensen die geen telefoon hebben of willen, zoals dat bij ouderen het meest het geval is. Geschat wordt dat 10 procent van de 55+’ers nog altijd geen telefoon heeft. Problematisch, als het gaat om de werking van zo’n app.

Foutieve meldingen

Bluetooth Low Energy heeft een connectiebereik tot 100 meter, maar ons is door de overheid beloofd dat de corona-app alleen een connectie zou maken met telefoons die in een radius van 1,5 meter van je telefoon komen. Hoe berekent de bluetooth of app dan dat het om (minder dan) 1,5 meter zou gaan, zonder enige vorm van locatievoorziening?

Nou, de site van CoronaMelder benoemd de sterkte van signalen als raadgever voor de afstand tussen telefoons. Maar stel dat telefoon A een sterker bluetoothsignaal verspreidt dan telefoon B – doordat A bijvoorbeeld de nieuwste bluetoothversie heeft. Dan zou het theoretisch kunnen dat je een melding ontvangt van iemand die een kwartier lang op 3 meter afstand van je heeft gestaan, omdat de sterkte van het opgevangen signaal door telefoon B binnen het aangewezen sterktespectrum valt. Dat is een zeer denkbaar scenario, aangezien de corona-app geen toegang heeft tot onze locatie en het systeem dus moet gissen naar de precieze afstand tussen de apparaten.

Ook gaan bluetoothsignalen, net als WiFi en 4G, dwars door onder andere muren, vloeren, glas en kunststof heen, wat tot valse meldingen kan leiden. Stel dat ik ’s avonds lekker TV zit te kijken in mijn woonkamer, net als mijn buren. Onze banken grenzen precies aan dezelfde muur, waardoor we theoretisch binnen de radius van 1,5-meter van elkaar zitten. De app maakt – hoe dan ook – na 15 minuten een foutieve connectiecode aan, terwijl een besmetting onmogelijk zou kunnen plaatsvinden door een muur heen.

Testen, wanneer doe je dat nou?

Het vervelende is dat we richting de herfst gaan, de tijd waarin griepjes en verkoudheidjes vaker voorkomen dan normaal. Aangezien het coronavirus vergeleken kan worden met een flinke griep, is het toch zaak om beide niet als hetzelfde af te schrijven.

Als je een waarschuwingsmelding krijgt van CoronaMelder volgt het advies: vermijd contact met anderen, blijf thuis, let goed op je gezondheid en laat je testen bij klachten. Maar wanneer je dat nou echt moet doen is erg onduidelijk. Op de site van de Rijksoverheid staat dat iedereen met klachten zich “kan” laten testen en dus is het geen zekerheid dat dit gebeurt. Het testen is vooralsnog namelijk, net als het downloaden van de CoronaMelder-app, compleet vrijwillig. De verantwoordelijkheid wordt door de overheid dus bij het volk gelegd, maar de vrijwilligheid in deze situatie helpt, zoals dat nu ook in Duitsland het geval is, niet mee.

Ik zal even een voorzetje geven: krijg je een waarschuwing van CoronaMelder, blijf minstens een week thuis. Vertoon je die hele week geen klachten? Dan ben je weer vrij om te gaan en kan je de melding aanschrijven als foutief. Begin je wél klachten te vertonen? Dan is het zaak je zo snel mogelijk te laten testen bij de dichtstbijzijnde testlocatie.

Over de auteur

Laat een antwoord achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *