De leenstelselgeneratie heeft het niet getroffen

De leenstelselgeneratie heeft het niet getroffen

ROTTERDAM – Acht jaar lang kregen studenten geen financiële hulp van de overheid door het leenstelsel. Nu komt de basisbeurs terug en de volgende generatie zal daarvan kunnen profiteren. De zogenoemde ‘leenstelselgeneratie’ is boos en protesteert om meer compensatie te krijgen voor hun kostbare studietijd.

Het leenstelsel was bedoeld om kwaliteitsverbeteringen in het onderwijs door te voeren. Door studenten financieel minder te steunen, kon de overheid meer geld aan het onderwijs uitbesteden. Echter bleek volgens een rapport van de Algemene Rekenkamer in 2018 dat het niet waarschijnlijk is dat deze voorinvesteringen ook daadwerkelijk zijn uitgevoerd. Daarna gooide de coronacrisis ook nog eens roet in het eten. Studenten zaten in hun badjas achter hun laptop moedeloos colleges te kijken, met toenemende eenzaamheid, stress en depressie tot gevolg en tegelijkertijd zien zij hun studieschuld oplopen. Om nog niet eens te beginnen over het steeds groter wordende huizentekort, extreem hoge huren en klimaatverandering die de toekomst van deze studenten nog onzekerder maakt. Dit onderzochten Haije Dijkstra en Sebastiano Pinna voor de universiteit van Leiden. En wat bleek? De leenstelselgeneratie heeft het niet getroffen.

Protest

Er zijn inmiddels twee moties ingediend, eentje van de PvdD die voorstelt om studenten onder het leenstelsel volledig te compenseren wat zij hebben misgelopen aan basisbeurs. En eentje van de PvdA die zegt dat het kabinet een nieuw plan moet maken. De Landelijke Studentenvakbond organiseert protesten om die moties te steunen. Joshua de Roos is vicevoorzitter van de LSVB, medeorganisator en spreker op de protesten. ‘Eigenlijk staan mensen onder het leenstelsel al 10-0 achter als ze op de arbeidsmarkt komen of een huis proberen te kopen. Daarnaast hebben zij ook nog eens veel meer zorgen over hun schulden dan de studenten ervoor en erna’, aldus Joshua. Ook zegt hij dat de mentale gezondheid enorm onder druk heeft gestaan.

Hij was zelf ook aanwezig op het compensatieprotest van 5 februari. ‘Het was het grootste studentenprotest in tien jaar, dus dat laat wel zien hoe erg het leeft onder de studenten’, aldus Joshua. De sfeer was volgens hem erg goed; er waren speeches, waar iedereen enthousiast van werd en lekker meeschreeuwde, twee artiesten hadden een speciaal nummer geschreven en er waren verder geen problemen tijdens het protest. Hij vertelde dat ondanks de goede sfeer, het wel duidelijk was dat er een serieuze boodschap achter zat. ‘Het was erg indrukwekkend. Studenten hebben laten zien: wij zijn hier echt boos over.’

Naast het protest kwam er ook een idee om met alle studenten één cent over te maken naar DUO, om zo te laten zien dat die 1000 euro compensatie net is als die ene cent: het stelt eigenlijk niets voor. ‘Meer dan 1500 mensen hebben dat al gedaan’, aldus Joshua.

Volgens hem is het wel belangrijk dat we dit soort protesten blijven houden. ‘Het gevaar bij dit soort dingen is dat er meestal één keer heel veel mensen boos over zijn en dat het daarna een beetje wordt vergeten en niemand er meer aandacht voor vraagt. Maar ik weet zeker dat als we actie blijven voeren, dat we dan ook meer compensatie voor elkaar kunnen krijgen’, aldus Joshua

Stress

Er zijn veel mensen die erg gestrest zijn over hun studieschuld. Ook hebben veel studenten ervaringen misgelopen zoals een buitenlandse stage of simpelweg uit huis gaan. Diezelfde mensen zien nu dat de generatie na hen wél weer een basisbeurs gaat krijgen.

Kim studeert aan de Erasmus universiteit en heeft de afgelopen jaren een studieschuld opgebouwd. ‘Ik begon eigenlijk meteen met lenen toen ik begon met studeren. Ik was toen 16 en had dus geen idee wat het precies inhield. Nu komt toch wel een beetje die realisatie van: had ik dat maar niet gedaan’, aldus Kim. Ze heeft zich in het verleden veel zorgen gemaakt over haar studieschuld en de terugbetaling ervan. Ze maakt zich vooral druk om de gevolge van haar studieschuld. Ze heeft bijvoorbeeld een achterstand op de huizenmarkt.

De onderwijspartij

Menno van Diest is campagneleider en kandidaat raadslid voor D66 bij gemeente de Hoeksche waard. Hij vindt dat jongeren een stem verdienen en maakt zich hard voor verschillende onderwerpen met betrekking tot die doelgroep. Hij is zelf ook nog student en kan zich dus goed inleven in de problemen die jongeren en studenten hebben. Hij hoort vanuit de studenten veel kritiek, vooral op zijn partij, dit komt doordat D66 bekend staat als de onderwijspartij. ‘De studenten vinden het erg tegenvallen. Ik snap dat wel, maar ik ben ook realistisch. Er is in de huidige coalitie simpelweg geen ruimte om studenten volledig te compenseren’, aldus Menno.

Volgens hem probeert D66 er wel het maximale uit te halen. Het is mede dankzij D66 dat de basisbeurs weer terug komt en dit is een hele prestatie. Als het aan de VVD had gelegen was het leenstelsel gebleven. Dus voor de volgende generatie studenten is het opgelost. Ook maakt de partij zich hard voor het verhogen van de compensatie. Zo willen zij de waarde van de voucher verdubbelen: deze is nu slechts 2000 euro waard terwijl de gemiddelde studieschuld maar liefst 27.000 euro bedraagt. Veel mensen vinden zelfs dat te weinig en eisen meer, ook van D66. ‘Regeren houdt in, helaas, dat je niet alles kan krijgen wat je wilt. Ik weet zeker dat D66 dat zeker gewild had’, aldus Menno.

Verslaggever Yim Goemans sprak met de voorzitter van STUUR:

Over de auteur

Jessie Meeus

Ik ben geboren in 1999 in het pittoreske dorpje Made, in het zuiden van ons land. Mijn ouders noemde me Jessie en vanaf die dag ging het alleen maar bergopwaarts. Na mijn MBO opleiding afgerond te hebben ben ik het avontuur gaan zoeken buiten Nederland. Op parelwitte stranden en onder torenhoge palmbomen in Italië, Spanje en de Dominicaanse Republiek. Daar heb ik bijna vier jaar gewoond. Met een rugzak vol souvenirs en levenservaring kwam ik terug om mijn opleiding journalistiek te beginnen in Utrecht. Ik vertel het liefst verhalen. Leuke verhalen, spannende verhalen en soms ook emotionele verhalen. Dus ik dacht waarom maak ik niet van mijn passie mijn werk?

Laat een antwoord achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.