Japanse popcultuur in zwang

Japanse popcultuur in zwang

ROTTERDAM CENTRUM – Het land van de rijzende zon, zo wordt Japan soms ook wel genoemd. Maar het land staat niet alleen daar bekend om. Denk bijvoorbeeld aan videogames, stripboeken, sushi en kersenbloesem. Het kersenbloesemseizoen is begonnen in Japan en onlangs werd dit gevierd bij Nishi, een zaak waar Oost-Aziatische producten worden verkocht, in Rotterdam. Japanse cultuur is tegenwoordig overal te vinden, met name de popcultuur.

De zaak Nishi heeft in het eerste weekend van deze maand een festival georganiseerd ter ere van het kersenbloesemseizoen dat zojuist is begonnen in Japan. Tijdens deze kortdurende periode picknicken Japanners en genieten ze van de bomen die volop in bloei staan. Japan staat echter bekend om meer dan alleen kersenbloesem. Zo zijn er genoeg soorten producten te koop bij Nishi in het teken van Japanse popcultuur zoals anime, Japanse mode en videospellen. ‘De Japanse popcultuur wordt steeds populairder en ik denk dat dit al een tijdje gaande is’, aldus Margaret Weststrate, eigenaar van de zaak Nishi. ‘Wat betreft de wat traditionelere kant zoals de theeceremonie, ook dat wordt populairder, maar dit is toch nog voor een beperkt publiek. De jonge mensen houden zich voornamelijk bezig met anime en kawaii-dingen, oftewel de popcultuur.’ Deze trend is al een tijdje aan de gang. Op basis van indrukken kan Ivo Smits, hoogleraar letteren en culturen van Japan, dit beamen. ‘Onze studentenaantallen bij de opleiding Japanstudies zijn hoog en die zijn de laatste twee jaar zelfs enorm gestegen. Zo hadden we zo’n 170 studenten begin dit schooljaar.’ Het is dus een duidelijke afspiegeling van meer, er zijn meer mensen die interesse hierin hebben. ‘We weten dat veel van onze studenten worden geïnspireerd door hun interesse in de Japanse popcultuur of aspecten daarvan’, aldus Ivo.

Japanse culturele export

Hoe komt het dat de Japanse popcultuur zo populair is geworden? Een van de antwoorden ligt in het fenomeen ‘Cool Japan’. Dit is een verzamelnaam voor alle aspecten rondom de Japanse popcultuur en werd gemunt in 2002 door de journalist Douglas McGray die hierover schreef. Dit sloeg ook aan bij de Japanse ambtenaren, die tot dusver zich weinig focusten op de culture export en meer op andere sectoren zoals de auto-industrie. Steeds meer Westerse media begonnen over dit fenomeen te schrijven en de Japanse overheid heeft meerdere pogingen gewaagd om hun voordeel hier uit te halen. Uit een artikel van The Economic Times bleek de promotie van de Japanse popcultuur nog genoeg gebreken heeft. Volgens het artikel focust Japan zich te veel op haar binnenlandse markt en is het tijd voor een nieuwe promotiestrategie.

Popcultuur zonder herkenbare cultuur

Een van de andere redenen waarom Japanse popcultuur zo populair is geworden is het aspect ‘mukokuseki’. ‘Dit woord betekent letterlijk ‘staatloos’, maar in deze context staat het voor de onduidelijkheid van of het gebrek aan herkenbare cultuur en afkomst.’ Zo wordt het omschreven in het artikel uit 2017 van Katern: Japan. Om een duidelijk voorbeeld te geven, kun je een kijkje nemen naar anime. Eigenlijk lijken deze personages helemaal niet Japans. Ze hebben vaak haar in alle kleuren van de regenboog en hun ogen zien er soms onrealistisch groot uit. Juist deze cultuurloosheid maakt anime zo makkelijk te consumeren door een divers publiek. Toch zijn er talloze andere factoren die hebben bijgedragen aan de populariteitsgroei. ‘Japanse popcultuur vernieuwt zichzelf. Zo was er een tijd dat Japanse popmuziek een drijfveer was of Japanse horrorfilms zoals Ringu. Dat vind ik boeiend om te zien’, vertelt Ivo.

Yim Goemans interviewde Margaret Weststrate, de eigenaar van Nishi. Hieronder vind je het interview:

Over de auteur

Yim Goemans

Mijn naam is Yim Goemans (2000) en ik ben opgegroeid in Schiedam, waarna ik mijn stille wijk heb verruild voor het bruisende Rotterdam. Na de middelbare school startte ik aan de studie Japanstudies, omdat ik dol ben op de Japanse taal en cultuur. Nadat ik de studie had afgerond wist ik nog altijd niet wat ik wilde. Niet veel later begon ik met tekenen van alledaagse dingen, meer te lezen en verhalen schrijven voor de lol. Het laatste bleek leuker dan verwacht en ik kwam er al snel achter dat ik ook verhalen wilde vertellen. Dit heeft ertoe geleid dat ik me ging aanmelden voor de opleiding Journalistiek aan de Hogeschool Utrecht.

Laat een antwoord achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.