{"id":22426,"date":"2026-01-25T17:18:47","date_gmt":"2026-01-25T16:18:47","guid":{"rendered":"https:\/\/svjmedia.nl\/specialisaties\/?p=22426"},"modified":"2026-01-28T12:02:58","modified_gmt":"2026-01-28T11:02:58","slug":"diversiteit-op-en-achter-het-theaterpodium","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/svjmedia.nl\/specialisaties\/22426\/diversiteit-op-en-achter-het-theaterpodium\/","title":{"rendered":"Diversiteit op en achter het theaterpodium"},"content":{"rendered":"\r\n

De roep om meer diversiteit in theaters is geen nieuw geluid binnen de theatersector. Dit weekend is het Nationaal Theaterweekend, een jaarlijks feest voor theaters, waarin meer dan 80 theaters in de voor hun welbekende spotlights staan, om zo extra aandacht te richten op de theaterwereld in Nederland. Het weekend wordt mede gebruikt door de theatersector om nieuwe en diverse doelgroepen aan te spreken. Vele theaters prediken er actief mee bezig te zijn, maar hoe kunnen ze daadwerkelijk bijdragen aan meer diversiteit in hun theaters? Zowel theaterprogrammeurs als gezelschappen spelen daarin een hoofdrol, want representatie, diversiteit en inclusie op en rondom het toneel kan van cruciaal belang zijn voor een toekomstbestendige theaterwereld.<\/strong><\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n

Het Nationaal Theaterweekend, dat dit jaar plaatsvindt van 23 tot en met 25 januari, biedt d\u00e9 gelegenheid voor theaters om via meerdere wegen de toegang tot hun zalen nog aantrekkelijker te maken dan normaliter en ook nieuw publiek bekend te maken met hun zalen en theateraanbod. Goedkopere prijzen, veel reclames op tv en social media, ook BN\u2019er Edson da Gra\u00e7a is uit de theatrale hoed getrokken voor een verleidelijke commercial. De boodschap is duidelijk: jong of oud, ervaren of onervaren, een volle of wat krappere portemonnee, welke achtergrond je ook hebt: kom allemaal naar de theaterzalen, want theater is voor iedereen.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n

\r\n
\r\n
\r\n
\r\n
<\/div>\r\n<\/div>\r\n
\r\n
<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n\r\n\r\n\r\n

Representatie <\/strong><\/h3>\r\n\r\n\r\n\r\n

Dat dit nog niet altijd het geval is blijkt uit onderzoek van De Cultuurmonitor<\/a> uit 2025, waarin onder andere onderzoek werd gedaan naar diversiteit en inclusiviteit in de theaterwereld. Representatie ontbreekt nog vaak op het toneel en ook in de zakelijkere functies daaromheen, terwijl dat juist van cruciaal belang is voor een eventueel divers theaterpubliek. Wanneer men zich kan herkennen in wat ze op het toneel zien in zowel de acteurs als de verhalen die verteld worden en wat het theater uitstraalt, dan is de volgende stap om richting een theaterzaal te gaan al een stuk toegankelijker.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n

Oud-directeur van de Stadsschouwburg Amsterdam en Theater Rotterdam Melle Daamen ziet het gebrek aan diversiteit in de theaters ook. Hij schreef er in 2022 een boek over: \u2018Grazen boven kunstgras. Het falen van het Nederlandse kunstbeleid\u2019<\/em>, waarin hij duidelijke kritiek uitte. De theatersector zou volgens Daamen te veel op zichzelf gericht zijn, te weinig Nederlanders zouden geboeid zijn door theater, waardoor mede het publiek vergrijst. Dit alles werkt een gebrek aan diversiteit en inclusie in de theatersector in de hand.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n

Ook de Raad van Cultuur stelde in 2024 met het rapport<\/a> \u2018Toegang tot cultuur: op weg naar een nieuw bestel in 2029\u2019 <\/em>hardop meerdere vragen. Meerdere aspecten worden in de jaren richting 2029 volop onderzocht. Van hoe het zit met de letterlijke toegankelijkheid van theaters tot hoe belangrijk het is dat fondsen open staan voor veelzijdige soorten theater en theatergezelschappen. De Cultuurmonitor constateert dat er nog relatief weinig data en cijfers bekend zijn over diversiteit en inclusie in de theatersector, mede vanwege de complexiteit van metingen. Mede hierom willen ze de komende jaren veel aandacht hieraan besteden, want ze beamen: er is voor het vaststellen van oplossingen nog veel onderzoek nodig. Diversiteit en inclusie tover je namelijk niet van dag tot dag tevoorschijn.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n

Een gebrek aan diversiteit, inclusie en vergrijzing. Er klinken dus niet alleen maar rooskleurige geluiden vanuit de spotlights van het theater. Kost het de theaterwereld, als in een drama, op de lange termijn zijn kop? Uit de laatste cijfers van het CBS<\/a> blijkt dat de theaterwereld als een van de weinige sectoren in de cultuursector nog altijd niet helemaal is opgekrabbeld naar pre-corona niveau. Dat blijkt onder andere op het gebied van het aantal theatervoorstellingen van de laatste jaren. In 2024 waren er ruim 1000 voorstellingen minder te aanschouwen in Nederland dan in 2019.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n