Het Nederlands onderwijssysteem is beter dan wij denken, maar niet zo goed als wij willen

Het Nederlands onderwijssysteem is beter dan wij denken, maar niet zo goed als wij willen

BEELD: YAN KRUKOV / PEXELS

UTRECHT – Bij de behandeling van de onderwijsbegroting in de Tweede Kamer kwam René Peters, fractielid van het CDA, met een hard statement: ”Leerlingen zijn de dupe van flauwekul lessen’…’het onderwijssysteem deugt niet.” En dat terwijl ons land op nummer tien staat in de ranglijst van beste schoolsystemen ter wereld. De onderwijsinspectie vindt het systeem ”gemiddeld op hoog niveau”. Nu is de vraag: is het onderwijssysteem in Nederland op orde? En waren liggen de verbeterpunten?

”Leerlingen leven van toets naar toets, docenten leven tot aan de volgende vakantie.” Zo kan het huidige onderwijssysteem volgens voormalig economie docent Johannes Visser min of meer worden samengevat. Na zes jaar lang op een middelbare school voor de klas te hebben gestaan, kent Visser het onderwijs door en door en kan hij het systeem van binnenuit beschrijven. Dat het onderwijs meer aandacht verdient in de media, is voor hem een no-brainer.

Stressfabrieken
Scholen zijn een soort stressfabrieken geworden, waar kinderen zo hoog mogelijk moeten scoren en zo snel mogelijk hun diploma moeten halen. Om er zeker van te zijn dat kinderen niet achterlopen wordt alles getoets en gemeten. Dit werkt volgens Visser juist averechts: “De meeste kinderen leven van toets naar toets, en hebben nooit even de tijd om zich ergens rustig in te verdiepen. Hierdoor blijft de stof misschien wel een dagje of twee hangen, maar komt de kennis niet in hun langetermijngeheugen terecht.”

Sociale cohesie
“Vwo’ers en vmbo’ers komen elkaar nog nauwelijks tegen op school en dat terwijl het bevorderen van sociale cohesie een belangrijke taak van het onderwijs is, stelt Bas Huijbers, docent maatschappijleer op het Vox College in Amsterdam.
”Een school is een mini-samenleving. Hier leren kinderen dat ze samen – ongeacht opleidingsniveau, uiterlijk of achtergrond- een maatschappij vormen. Als kinderen elkaar op school al niet meer tegenkomen, hoe moet dit dan in de samenleving?”

Segregatie
Op de middelbare school worden kinderen met verschillende opleidingsniveaus steeds meer van elkaar gescheiden, bleek uit onderzoek van de Onderwijsraad in 2018. In tien jaar tijd daalde het aantal brede brugklassen van 70 naar 55 procent, terwijl het aantal categorale klassen (met maar één niveau) steeg van 30 naar 45 procent. De segregatie in het onderwijs neemt dus toe en dat kan kloven in de maatschappij veroorzaken.

Op de school van maatschappijleer docent Huijbers staan ze haaks op deze landelijke ontwikkeling. Daar zitten juist leerlingen van alle niveaus bij elkaar in de klas: ”Bij ons bestaat een klas uit evenveel vmbo-kader, vmbo-tl, havo en vwo-leerlingen. Ze werken samen aan projecten waarbij ze altijd iets lezen, schrijven, maken, ontdekken en doen. Eerst kiezen ze voor taken waarvan ze weten dat ze er goed in zijn, maar gaandeweg realiseren ze zich dat ze veel van elkaar kunnen leren door nieuwe dingen uit te proberen.”

Het deugt
Maar dan is natuurlijk de vraag, wat definieert men onder ‘op orde’. Want is het Nederlands onderwijssysteem nou op orde, of niet? Ja, het onderwijssysteem dat hier in Nederland gehandhaafd wordt is gestructureerd, maar eigenlijk is het ‘te’ gestructureerd. Het Nederlands onderwijs is dus beter dan wij denken, maar niet zo goed als wij willen.

Over de auteur

Laat een antwoord achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.