‘’Beter goed gejat, dan slecht bedacht’’

‘’Beter goed gejat, dan slecht bedacht’’

Iedereen hoort wel eens een liedje en denkt: ‘’Hé, deze melodie heb ik al eens eerder gehoord’’. Er wordt tegenwoordig zo veel muziek geproduceerd, dat het soms lastig is om origineel te blijven als muzikant. Er zijn steeds meer plagiaat rechtszaken waarin artiesten beweren dat hun nummer is nagemaakt. Giel Beelenei laatst op de radio: “Kun je als artiest nog wel origineel blijven, als alle noten al een keer zijn gespeeld?’’. Dit gaan we checken! Hoe zorg je ervoor dat je als artiest origineel blijft? En is dit eigenlijk nog wel mogelijk?

Musicoloog Wouter Capitain vindt dat zeker nog niet alle composities en melodieën al een keer zijn gespeeld: ‘’Wanneer we bijvoorbeeld in een toonladder van 7 noten een melodie componeren van 8 tonen zijn er in theorie al zo’n 5 miljoen verschillende melodieën mogelijk en het ritme is daarbij nog niet eens meegenomen. Met andere woorden, het aantal mogelijke composities is vrijwel oneindig.’’

Maar Capitain geeft ook toe dat ondanks al deze variaties er toch veel wordt geïmiteerd. Dit komt doordat het iets is van alle tijden en het is onlosmakelijk verbonden met het leren componeren en het uitvoeren. ‘’Alle componisten en artiesten beginnen met imitaties van voorgangers, bijvoorbeeld door het bewerken van composities en het coveren van andere artiesten.’’

In het beginstadium vindt niemand dit een probleem, want iedereen doet dit aan het begin van hun muzikale carrière. Het imiteren wordt pas als een probleem beschouwd wanneer iemand daarmee veel geld verdiend. ‘’Denk aan ‘Ice Ice baby’ van Vanilla Ice, waarin het volstrekt duidelijk is dat daar in bestaand nummer in wordt gesampled, maar de Stones en Bowie maakten daar pas een probleem van toen het een grote hit werd.’’ Het vraagstuk rondom plagiaat is dus vooral financieel en niet muzikaal van aard volgens Wouter Capitain.

Maar hoe is het voor nieuwe songwriters om muziek te maken en origineel te blijven? Liesbeth Pepels is sing and songwriter en 4de jaars conservatorium student. Zij kan zich ook zeker vinden in dit probleem: ‘’De hele crisis van de songwriter is het origineel zijn en blijven. Als ik een antwoord op die vraag zou hebben zou ik nu heel erg rijk zijn.’’ Daarentegen is het feit dat er al zo veel is gemaakt ook een voordeel. Mensen houden van herkenning en voorspelbaarheid, je wilt niet altijd dat alles volledig nieuw klinkt. ‘’Mensen schrikken daarvan, dat niks meer origineel is kan dus ook weer een voordeel zijn voor songwriters’’, volgens Liesbeth.

Er is in de muziek heel erg veel mogelijk. Je hebt twaalf noten die je weer kunt combineren met ritmes, die je weer kunt combineren met akkoorden. ‘’Je kunt altijd wel iets maken wat nog niet gemaakt is, maar de vraag is of we dat wel willen.’’ Wanneer je extreem gaat experimenteren met deze mogelijkheden gaat het vaak richting de free jazz en die kant van de muziek is ook zeker niet voor iedereen weggelegd. Elke persoon is uniek. Je kunt iets maken wat voor jou ook origineel is, maar misschien niet meer voor iemand anders. Het is dus ook een lastige kwestie om te bepalen of iets origineel is. ‘’ In de songwriter wereld wordt er ook vaak gezegd: Beter goed gejat, dan slecht bedacht’’, zegt Liesbeth

Het antwoord op de claim van Beelen is er dus in principe wel: je kunt zeker nog origineel zijn als muzikant. Er zijn ontelbaar verschillende mogelijkheden, maar toch wordt er ontzettend veel geïmiteerd. Dit is eigenlijk niet eens zo groot probleem, tenzij er financieel iets te behalen valt voor de artiest. De vraag is ook of je eigenlijk wel origineel wilt zijn, want herkenning en voorspelbaarheid vinden mensen fijn.

Over de auteur

Laat een antwoord achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.