Het veramerikaniseerde Nederland

Het veramerikaniseerde Nederland

Black Friday, Halloween, babyshowers en gender reveal parties, een paar voorbeelden van Amerikaanse tradities die wij hier in Nederland hebben overgenomen. Soms lijkt het alsof ons kikkerlandje steeds meer op Amerika begint te lijken. Maar is dit daadwerkelijk zo? En hoe komen al deze tradities in Nederland?

 

Aankomende zondag is het alweer Halloween. De dag waarop de kinderen langs de deuren gaan, de pompoenen worden uitgesneden en we onze verkleedkleding uit de kast trekken. We kennen Halloween natuurlijk allemaal vanuit Amerika waar het feest groter dan groots gevierd wordt. Maar wat blijkt is dat Halloween oorspronkelijk niet uit Amerika komt. De feestdag is een mix van Ierse en Keltische tradities. Voor de Kelten was 31 oktober het oogstfeest, door het binnen halen van de oogst begon het nieuwe jaar. De Kelten geloofden dat op deze alle geesten van de doden terugkeerden. Een griezelig avond voor de Ieren en Kelten.

Maar hoe worden deze tradities verspreid? Irene Stengs, werkzaam bij het Meertens instituut ,vertelt mij hier meer over. “Feestdagen en tradities worden verspreid door immigratie. Heel simpel, een paar Ieren komen in Amerika en de Amerikanen denken: ‘wat een leuk feest’ en nemen dit over. Thematische feesten slaan vaak aan. Het griezelige van Halloween onderscheidt zich weer van een gezellig feest zoals kerst. Mensen houden van feestjes en nemen deze daarom ook graag over. Daarnaast leven we ook in de tijd van social media. Op het internet raken we geïnspireerd en geprikkeld door allerlei informatie. Als we mensen uitgebreid Halloween zien vieren denken we vaak: ‘wat leuk, dat wil ik ook’. Zo gaat het heel snel.”

Jaap Verheul, docent cultuurgeschiedenis aan de Universiteit van Utrecht,verteld dat het niet alleen Amerika is waarvan wij tradities overnemen. Amerika neemt ook tradities van ons over. Denk bijvoorbeeld aan sinterklaas, oftewel Santa Claus. Gaat er al een belletje rinkelen? Sinterklaas is de Kerstman. Eigenlijk heel logisch, het zou namelijk heel toevallig zijn als er twee mannen in een rood pak, met een lange witte baard allebei in december cadeautjes uitdelen aan kinderen die dit jaar lief zijn geweest. We kennen allemaal het verhaal van sinterklaas (ook wel Sint-Nicolaas genoemd). Sint-Nicolaas was gek op kinderen en gaf cadeautjes aan de armen. De Sint sterft uiteindelijk op 6 december.  Het verhaal van de kerstman en sinterklaas ontstaat in dezelfde tijd, maar scheidt zich pas van elkaar in 17de eeuw. Het feest is door Nederlandse immigranten meegenomen naar Amerika. De Amerikanen veranderde de datum van het feest omdat ze net Halloween en Thanksgiving achter de rug hadden. Het feest werd uiteindelijk betrokken bij de geboorte van jezus.

In Nederland kennen wij Sint-Maarten, een feest dat ook iets weg heeft van Halloween. Tijdens Sint-Maarten gaan kinderen met een lampion langs de deuren om voor snoep te vragen. Deze traditie is ontstaan door de van de heilige Martinus van Tours. De heilige overleed op 8 november en werd op 11 november begraven. Daarnaast is 11 november ook de doop dag van Martinus. Hij stond bekend om zijn vrijgevigheid en liefdadigheid. Om hem te eren kregen kinderen kleinigheidjes en maakte ze hun eigen lampionnen.

In sommige gezinnen wordt er de keuze gesteld tussen Halloween of Sint-Maarten lopen aan kinderen. Denkt u dat door de populariteit van Halloween Sint-Maarten zal verdwijnen. “Nee dat denk ik niet, feestdagen gaan in vlagen. Soms wordt het uitgebreider gevierd dan de jaren ervoor. Het grappige bij Sint-Maarten is dat het feest zelf ook veranderd. Het feest was oorspronkelijk voor de armen kinderen, we zagen een tijd dat het veel gevierd werd door oudere kinderen in de grote steden. Nu zien we dat vooral in het Noorden Sint-Maarten door kleine kinderen wordt gevierd. Ik vind het ook opvallend dat er zo wordt gesteld dat Halloween een opkomst maakt. Sinds 2004 wordt mij al gevraagd: ‘Wordt Halloween in Nederland net zo groot als in Amerika?’, maar ik zie de groei niet zo. Tuurlijk zullen social media het feest wat groter maken, maar niet zo groot als dat iedereen beweert.’ Vertelt Irene.

Tradities en feestdagen nemen wij over door immigratie. Dit ligt niet per se aan Amerika, we doen het bij nog veel meer landen en culturen. Social media geeft ons veel meer toegang tot andere culturen waardoor wij over de hele wereld gewoontes, tradities en feestdagen van elkaar overnemen.

Over de auteur

Laat een antwoord achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.