De president van de Verenigde Staten, Donald Trump, ligt weer onder vuur. Nu is dat bij hem niet zo gek, dat gebeurt namelijk wel vaker. Toch zijn de aantijgingen richting hem dit keer zo serieus dat de kans bestaat dat hij afgezet gaat worden. Er loopt namelijk een groot onderzoek naar hem, omdat hij de Oekraïense president Zelenski onder druk zou hebben gezet om onderzoek te doen naar zijn politieke tegenstander Joe Biden. Het impeachment-onderzoek (zo heet de afzettingsprocedure in de V.S.) loopt sinds half november en inmiddels is de Amerikaanse president ook daadwerkelijk ‘impeached’ (aangeklaagd).  Maar wat houdt een impeachment precies in? En waar wordt Trump van verdacht?

In het verleden zijn er vaker impeachmentprocedures  geweest tegen Amerikaanse presidenten. Voor Richard Nixon betekende dit het begin van het einde voor zijn presidentschap. In tegenstelling tot Bill Clinton  die alleen maar populairder werd na de mislukte procedure. Om zo’n afzettingsprocedure te beginnen moet er sprake zijn van een serieuze schending van de wet. Dit kan gaan om bijvoorbeeld omkoping of verraad, maar dit is niet heel duidelijk afgebakend. Daarna stelt het Huis van Afgevaardigden (de Amerikaanse Tweede Kamer) een onderzoekscommissie in. Deze commissie moet bewijzen verzamelen. Als deze bewijzen zijn verzameld, zoals in het geval van Trump via hoorzittingen, worden de aanbevelingen opgestuurd naar het Huis van Afgevaardigden.

De aanbevelingen worden doorgenomen en de afgevaardigden zullen dan oordelen of het vergrijp ernstig genoeg is om de impeachment (afzetting) te starten. Hiervoor hebben ze een  meerderheid in het huis nodig. Als derde stap zal de Senaat (de Amerikaanse Eerste Kamer) het bewijs beoordelen dat door het Huis van Afgevaardigden is verzameld. Sommige mensen noemen de Senaat ook wel de Jury die je in Amerikaanse rechtszaken ziet. Twee derde deel van de stemmen is nodig om de president af te zetten. Als dat gebeurt, zal vicepresident Pence het van Trump overnemen tot 2021.

Helaas voor de Democraten  en tegenstanders van Trump zitten er wat haken en ogen aan deze procedure. Hij is nu officieel ‘impeached’, maar het bewijs moet eerst nog beoordeeld worden door de Senaat. In de Senaat is het merendeel Republikein, de partij waar Trump bijhoort. Dit zal waarschijnlijk betekenen dat Trump helemaal niet afgezet gaat worden. Daarnaast kan Trump zich in 2021 gewoon weer verkiesbaar stellen voor het presidentschap als hij wel wordt afgezet.

Waar gaat het onderzoek naar Trump over?

Volgens Donald Trump zit één van zijn politieke tegenstanders, de democraat Joe Biden, achter het ontslag van de hoogste aanklager van Oekraïne. De reden daarvoor zou zijn dat Biden niet wilde dat er een onderzoek naar zijn zoon Hunter werd ingesteld. Hunter Biden heeft namelijk in het verleden flink wat geld verdiend bij een bedrijf dat  bekend stond als corrupt. Overigens is er geen bewijs gevonden dat Hunter ook echt iets ongeoorloofds heeft gedaan.

Trump heeft, ondanks dat er geen bewijs was, de nieuwe Oekraïense president Volodomyr Zelensky gevraagd om een onderzoek te starten naar de Bidens.  Op verschillende manieren heeft hij geprobeerd druk uit te oefenen op Oekraïne. Hij beloofde het land militaire steun en een uitnodiging om langs te komen in het Witte Huis, maar alleen als ze het onderzoek zouden starten. Volgens de democraten is hier sprake van chantage: een soort ‘voort-wat-hoort-wat’.

Het gebeurt wel vaker dat Trump andere landen en politieke leiders onder druk zet om meer geld uit te geven aan defensie. Dit doet hij ook bij Nederland. Alleen het verschil met de situatie van Oekraïne is dat hij vraagt om een onderzoek naar een politieke tegenstander. Hij handelt dus uit eigenbelang en niet uit landsbelang. Daarnaast mogen andere landen zich niet mengen met de politiek in de V.S., en dat is precies wat hij van Oekraïne heeft gevraagd.

Suzette Nesselaar is stagiaire op de redactie van RTL Nieuws in New York. In het onderstaande audiofragment vertelt ze in een telefoongesprek met verslaggever Jeroen Rooseboom de Vries over hoe de Amerikaanse burgers tegen het onderzoek aankijken.