Dat een oorlog geen winnaars kent, is over het algemeen wel duidelijk. Dit jaar is Nederland 75 jaar bevrijd, maar deze vrijheid geldt lang niet voor iedereen. Zo zijn de afgelopen jaren  miljoenen mensen gevlucht. Maar hoe kijken mensen die een oorlog hebben meegemaakt naar de wereld?  

De 79-jarige Ria de Klein heeft als jong meisje de Tweede Wereldoorlog mee gemaakt. Ze werd op 18 augustus 1940 geboren. Als kind zag ze al veel: “ik herinner me nog dat ik zag dat een soldaat met parachute in de boom hing. Omgekomen. Ook zag ik op een dag allemaal auto’s voorbijrijden richting Nijmegen en later zag ik enorm veel flyers van de V&D door de lucht dwarrelen. Toen hadden ze Nijmegen gebombardeerd. Alle flyers waren vanuit Nijmegen door de wind onze kant op gevlogen, dat zal ik nooit vergeten”.

De zeventienjarige Kawther maakte ook als kind een oorlog mee. Zij was twaalf toen ze hier in Syrië mee te maken kreeg. “Ik sliep nog, maar werd wakker van knallen. Het waren bommen. Ik ging naar mijn ouders en vroeg ze wat er aan de hand was. Ze vertelden mij dat we direct weg moesten. Dezelfde dag zijn we nog weggegaan naar een andere stad. Later kwamen we nog terug, maar ons huis was   gebombardeerd. Daarna zijn we gevlucht naar het buitenland. Mijn vader ging als eerst naar Turkije, Griekenland, Duitsland en daarna naar Nederland. Hier zijn we later herenigd. We hebben het nu goed hier. Ik werk, mag alles zeggen wat ik wil, heb vrijheid en kan alles bereiken. Hier ben ik gelukkig.”

Maar op de vraag of ze nog hoop in mensen en de toekomst hebben? Kawther wel. Maar het vertrouwen wordt bij haar wel steeds minder. Ria is ook positief. “Zolang mijn kinderen en kleinkinderen maar niks gebeurt, dan is het voor mij ook goed.”