De meeste mensen hebben één of meerdere rookmelders in hun woning hangen. Toch zijn er ook nog huizen, waar dit niet het geval is. Dit komt bijvoorbeeld vaak voor in studentenwoningen. Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK) Raymond Knops wil daarom het hebben van rookmelders op elke etage verplicht stellen voor alle huizeneigenaren in Nederland. Sinds 2003 is het al verplicht voor nieuwe woningen, maar nu komt er ook een verplichting voor alle bestaande woningen.

Volgens Knops vallen de meeste slachtoffers van brand door het inademen van rook. Rookmelders kunnen er daarom voorzorgen dat er meerdere mensenlevens gered worden. Uit het TNO-onderzoek van afgelopen jaar blijkt dat rookmelders in alle woningen het risico op dodelijke slachtoffers vermindert. Minister Knops wilt hierom het hebben van rookmelders verplicht stellen.

De verplichting zal pas 1 juli 2022 ingaan dit nadat het bouwbesluit is aangepast. Door deze lange invoeringstermijn krijgen gebouweigenaren genoeg tijd om zich voor te bereiden op de verplichting. Ook wordt er hierdoor voorkomen dat er problemen ontstaan bij de levering en beschikbaarheid van rookmelders.

Met het verplichten van rookmelders volgt de minister het advies op van de brandweer, gemeenten, vastgoedeigenaren en bouwende partijen. Diana Bouwman, Specialist (brand) Veilig Leven benadrukt het belang van een rookmelder: ‘’Als je ’s nachts slaapt zie je of ruik je niks, alleen je gehoor staat nog aan, rookmelders kunnen je daarom waarschuwen bij brand of rook. Ook slaap je meestal op een andere verdieping, dan waar je huiskamer is en hierdoor is het belangrijk dat een rookmelder op elke verdieping komt te hangen. De beste plek om je rookmelder op te hangen is het plafond, rookt stijgt namelijk omhoog als het warm wordt. Het maakt niks uit aan welke kant van de kamer je ze ophangt, maar als je bijvoorbeeld een openhaard hebt in je woonkamer of je hebt een bepaalde plek waar je altijd je mobiel oplaadt, dan is het wel slim om de rookmelder aan die kant te hangen. Maar de belangrijkste spot is nog steeds het plafond.’’

Het ophangen van rookmelders is alleen niet genoeg, je moet ze ook testen. ‘’Het liefste willen wij dat dit elke maand gebeurd. We zeggen vaak tegen mensen dat ze hun alarm kunnen testen, op de eerste maandag van de maand als het luchtalarm getest wordt. Het is fijn als dit gedaan word, maar één keer in de drie maanden is ook prima. Rookmelders testen is niet alleen verstandig om te kijken of ze het doen, maar je activeert tijdens het testen ook de batterij. Het testen van je rookmelder is ten behoeve van de levensduur van de batterij.´´

Diana heeft geen exacte cijfers over het aantal mensen dat door het gebrek aan een rookmelder is komen te overlijden. Wel merken ze best vaak dat er geen rookmelder aanwezig is in een woning. Diana heeft wel de cijfers van het aantal mensen dat overlijdt als gevolg van een fatale woningbrand. Gemiddeld overlijden 30 tot 35 personen per jaar.

Het controleren van rookmelders wordt lastig, maar volgens Diana is het niet onmogelijk. De verplichting van rookmelders komt uiteindelijk in de wet te staan en dus zal handhaving uiteindelijk ingezet moeten worden. De verschillende gemeentes in Nederland kiezen er zelf voor hoe deze handhaving plaatsvindt. Diana en de brandweer hopen, dat verzekeringsmaatschappijen op deze ontwikkeling inspelen en gaan helpen bij de handhaving.

Diana blijft benadrukken dat het hebben hangen van een rookmelder belangrijk is. Haar advies is dan ook, hang een rookmelder op. Als je slaapt merk je niets vaan rook of brand. Een rookmelder staat echter altijd aan.

Verslaggeefster Maud ten Kate spreekt met Diana Bouwman, Specialist (Brand) Veilig Leven over het belang van rookmelders en over de haalbaarheid van de verplichting.