Controversiële onderwerpen in het onderwijs; “Waarom zou je dat als leerkracht niet mogen doen?”

Controversiële onderwerpen in het onderwijs; “Waarom zou je dat als leerkracht niet mogen doen?”

Foto: Ella Tollenaar - Ella Tollenaar die voor de klas staat.

VEENENDAAL – De dood van de Franse geschiedenisdocent Samuel Paty heeft veel teweeg gebracht in Nederland. Het is de docenten niet in de koude kleren gaan zitten. Zo ook niet bij Pabo student Ella Tollenaar. Toch heeft ze wel een idee om het te voorkomen; ‘Het is als docent belangrijk om de leerlingen te leren. Het gaat als docent niet alleen om mij’.

 Op 16 oktober werd Samuel Paty (47) onthoofd in de Parijse voorstad Conflans-Sainte-Honorine. Paty was docent geschiedenis en maatschappelijke vorming op het Collège du Bois-d’Aulne. De dader was een 18-jarige moslimextremist van Tsjetsjeense afkomst, genaamd Abdoellakh Aboejedovitsj Anzorov. Na zijn misdaad deelde hij de beelden van het onthoofde lichaam van Paty op Twitter. De agenten die ter plaatsen waren schoten de jongen dood.

Het motief van de moslimextremist zou zijn dat Paty spotprenten van de profeet Mohammed had laten zien tijdens een les over vrijheid van meningsuiting.

Na de moord verzamelde duizenden mensen zich op het Parijse Place de la République om de Franse leraar te herdenken. Mensen kwamen bijeen met borden met de tekst ‘Je suis Samuel’ (Ik ben Samuel) en ‘Je suis prof’ (Ik ben leraar). Deze teksten verwijzen naar ‘Je suis Charlie’ die werden gebruikt na de aanslagen op het weekblad Charlie Hebdo op 7 januari 2015 in Parijs. Het motief van de daders was dat het blad karikaturen van de profeet Mohammed had gepubliceerd.

Maar niet alleen in Frankrijk stonden werd stil gestaan bij de dood van Paty. Ook in Nederland gebeurde het een en ander. In een nieuwsbericht van de Rijksoverheid van 30 oktober staat gemeld dat Ingrid van Engelshoven en Arie Slob (onderwijsministers) een brief hierover hebben gestuurd aan de vertegenwoordigers van scholen en leraren (PO-raad, VO-raad, Verus, MBO-Raad, VH, VSNU, het Lerarencollectief, AOb, CNV, AVS en Fvov). In de brief staat onder andere het volgende: “We vragen iedereen in het onderwijs maandag stil te staan bij het belang van de vrijheid van meningsuiting”. En “Samen moeten we ervoor zorgen dat we in verdraagzaamheid de dialoog kunnen blijven voeren”.

Het nieuws van de moord op Samuel Paty raakt ook veel Nederlanders. Vooral Nederlandse docenten is het niet in de koude kleren gaan zitten. Docenten over heel Nederland geven hun mening en delen hun ervaring in de media. Zo vertelt docent maatschappijleer Rob Molenkamp uit Amersfoort aan de NOS: “We zagen thuis op het journaal dat die Franse leraar was vermoord. Dat nieuws komt echt binnen. Mijn vrouw zei meteen: ‘Maar Rob, jij praat in de klas ook over de spotprenten. Heeft dit gevolgen voor jouw lessen?’ Ik ben nuchter, maar enige angst of voorzichtigheid zit nu toch in mijn achterhoofd.”

Op woensdag avond 4 november meldde het NRC dat een docent van het Emmauscollege in Rotterdam is ondergedoken. De reden was omdat de docent eerder bedreigd werd vanwege een spotprent. Het zou gaan om een spotprent van de cartoonist Joep Bertrams over de aanslag op Charlie Hebdo. De spotprent hing al vijf jaar in het lokaal, vertelt NRC. Inmiddels is een 18-jarige vrouw aangehouden vanwege de bedreiging van de docent.  Ze wordt ervan verdacht dat ze een bericht op sociale media heeft gepost. Hierdoor heeft zij anderen aangezet tot het plegen van strafbare feiten richting de school en docent.

Ella Tollenaar is derdejaars pabo student aan het Marnix College in Utrecht. Door haar stage heeft zij genoeg ervaring op gedaan om over dit onderwerp een duidelijke mening te vormen. Ook zij heeft het nieuws gevolg over de Franse leraar Paty en de ontwikkelingen in Nederland. “Ik vind het heel erg dat je tegenwoordig overal op moet letten met wat je zegt, maar ik snap ook wel weer dat mensen zich gediscrimineerd voelen”. Toch denkt Tollenaar dat het haar niet gaat gebeuren en het op een andere manier aangepakt kan worden. “Het is als docent belangrijk om de leerlingen te leren. Het gaat als docent niet alleen om mij. Ik zeg altijd tegen mijn leerlingen dat ze alles mogen zeggen tegen mij. Dus waarom zou je dat als leerkracht niet mogen doen?”. Ze vertelt dat ze als docent gebruik maakt van modelen; het voordoen en demonstreren aan de leerlingen hoe het ook kan.

Benieuwd naar hoe Ella Tollenaar verder omgaat met diversiteit en controversiële onderwerpen in het onderwijs? Luister dan hieronder.

Over de auteur

Laat een antwoord achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *