Het Nocebo-corona effect

Het Nocebo-corona effect

Het Nocebo-Corona effect. Dit is een nieuwe tak van het psychologisch/lichamelijk effect, dat ontstaat door angst verwachtingen. Afgelopen week is er een onderzoek gepubliceerd, dat onderzoekt hoe onze negatieve verwachtingen van het Corona vaccin, invloed hebben op het ontstaan van bijwerkingen.

Het Nocebo effect is een psychologisch/lichamelijk effect, dat ontstaat door negatieve verwachtingen. Dit komt vooral in de medische wereld voor. Geschat wordt dat 97% van de farmaceutische bijwerkingen niet door het medicijn zelf komt, maar door Nocebo effecten. Als een patiënt bang is voor bijwerkingen van een medicijn is de kans groter, dat hij/zij deze bijwerkingen ook daadwerkelijk krijgt. Nu de Corona vaccinaties in volle gang zijn, kan het Nocebo effect voor problemen zorgen. Er is veel aandacht voor mogelijke bijwerkingen van het corona vaccin. Deze negatieve verwachtingen zorgen er mogelijk voor dat meer mensen bijwerkingen ervaren.

Stefanie Meeuwis is klinisch psycholoog en doet onderzoek naar het Placebo en Nocebo effect. “Het bijzondere aan Nocebo effecten is dat ze niet echt door het medicijn zelf komen, maar juist door onze negatieve verwachtingen opgewekt worden. De behandelcontext en eerdere ervaringen in het verleden spelen hierbij ook een belangrijke rol. Stel je bijvoorbeeld voor, dat je in het verleden veel bijwerkingen hebt ervaren bij een bepaald medicijn. Dan kan het zijn dat je, wanneer je weer een medicijn neemt, heel veel bijwerkingen verwacht of heel bang bent voor die bijwerkingen. Of wanneer je bijvoorbeeld een prik moet krijgen en een arts tegen je zegt, dat die prik pijn gaat doen. Door die informatie en doordat je daarbij pijn verwacht, kan het juist zo zijn dat de pijn die je gaat ervaren erger is.”

Als snel komt de vraag of angst altijd een negatieve emotie is, maar volgens Meeuwis is dit  niet altijd het geval. “op sommige momenten is een beetje angst of een negatieve verwachting juist goed. Als je altijd alleen maar positief bent bijvoorbeeld, en totaal geen nare bijwerkingen verwacht, dan kan dat er juist voor zorgen dat een situatie heel erg tegen kan vallen. Een beetje angst of in ieder geval een beetje anticiperen op nadelige bijwerkingen is dan juist gezond.”

Er wordt momenteel veel onderzoek gedaan naar manieren om Nocebo effecten te voorkomen. Een belangrijke aanwijzing is de invloed van de omgeving. “De manier waarop een arts informatie geeft, dat bepaalt deels hoe de verwachting van een persoon gaat zijn. We weten bijvoorbeeld dat een empathische arts, die goed naar je luistert en begrijpt hoe je je bij een behandeling voelt, voor positievere verwachtingen kan zorgen. Wanneer je een goede vertrouwensband met je arts hebt, dan kan dat Nocebo effecten voorkomen. Ook is de manier waarop informatie gegeven wordt belangrijk. Een arts kan bijvoorbeeld zeggen dat vijf procent van de mensen bijwerkingen ervaren. Hier worden de bijwerkingen en het ervaren van die bijwerkingen erg benadrukt. Een betere manier zou zijn om te zeggen dat 95% van de mensen geen last heeft, maar dat er in sommige gevallen bijwerkingen kunnen optreden.”

Ook de media spelen een belangrijke rol in de berichtgeving, over mogelijke bijwerkingen. Een golf van negatieve nieuwsberichten kan angst opwekken en het Nocebo effect stimuleren. Tegelijk ontstaat hier een dilemma. Mensen hebben namelijk het recht om volledig geïnformeerd te worden en informatie weglaten uit angst voor negatieve lichamelijke gevolgen is dus geen optie. De media kunnen wel letten op de manier waarop ze berichten, over maatschappelijke onderwerpen. Context is hierbij erg belangrijk. In de medische wereld wordt dit de behandelingscontext genoemd. Het gaat hierbij om de manier waarop een medicijn wordt toegediend, de woorden waarmee het medicijn wordt geduid en de kwaliteit van de arts-patiëntrelatie. Deze contextfactoren zijn van belang voor huidige onderzoeken, die gedaan worden naar het Nocebo effect.

Over de auteur

Laat een antwoord achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *