Radio, online video’s, banners, sociale media en zelfs een samenwerking met rapper Poke. Aan communicatiemiddelen rond de landelijke vuurwerkinleveractie lijkt geen gebrek. De vuurwerkactie is nu een week onderweg, maar tot dusver loopt het geen storm. Komt de boodschap ondanks alle ingezette middelen wel bij de juiste mensen terecht?

Sinds 1 augustus geldt in Nederland een landelijk vuurwerkverbod voor consumenten. Alleen F1-vuurwerk, zoals sterretjes, trektouwtjes en knalerwten, mag je nog hebben en afsteken. Om mensen de kans te geven hun overige vuurwerk in te leveren, is op 1 september de landelijke actie ‘Lever je vuurwerk in’ gestart. Tot en met 9 oktober staat het inleverpunt iedere dag in een andere gemeente. Daar kan vuurwerk gratis, anoniem en boetevrij worden ingeleverd. De actie is een initiatief van de ministeries van Infrastructuur en Waterstaat en Justitie en Veiligheid.

Jongeren als doelgroep

De campagne richt zich op iedereen vanaf zestien jaar. Voor de jongeren koos de overheid voor een gerichte aanpak op sociale media. Rapper Poke werd ingezet om de boodschap op een andere manier over te brengen. ‘Samen hebben we een nummer gemaakt dat het handelingsperspectief, vuurwerk inleveren, op een speelse manier onder de aandacht brengt’, vertelt drs. Karin van de Meeberg, coördinerend campagnemanager bij het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat. ‘Geen belerende overheidsboodschap, maar een aanstekelijk nummer dat het inleveren van vuurwerk normaal maakt.’

Onder jongeren nog weinig bekend

Of die boodschap ook aankomt, is nog maar de vraag. Tijdens gesprekken met jongeren op Breda University of Applied Sciences bleek dat meerdere van hen nog niet van ‘Lever je vuurwerk in’ hadden gehoord, terwijl het inleverpunt op die dag in Breda stond. Communicatie-expert Carine van den Noord denkt dat de gebruikte kanalen daar een rol in kunnen spelen. ‘Dan zullen ze niet aanwezig zijn geweest op de kanalen waar jongeren zijn. Waarschijnlijk Snapchat lijkt me waar je moet zijn en TikTok.’ Volgens Van den Noord kan het ook helpen om jongeren zelf bij het maken van de campagne te betrekken. ‘Ik weet ook niet of jongeren betrokken zijn geweest bij het maken van de campagne. Dat kan ook vaak helpen. Dat je een campagne ontwikkelt samen met de doelgroep.’

Ook gemeenten betrokken

Elke gemeente gaat zelf over de organisatie van het inleverpunt in de gemeente. Gemeenten spelen daarom ook een belangrijke rol in de communicatie. ‘De gemeenten zijn vanaf het begin betrokken en worden daarnaast door middel van nieuwsbrieven geïnformeerd’, vertelt Van de Meeberg. Ook hebben gemeenten materiaal gekregen om zelf over de inleveractie en het vuurwerkverbod te communiceren.

Volgens Van den Noord is het belangrijk om bij zo’n landelijke campagne verschillende partijen te betrekken. Ze noemt daarbij gemeenten, de VNG, het ministerie en jongeren zelf. ‘Dus je zou kunnen zeggen, misschien had je dan de campagne moeten ontwikkelen samen met het team van VNG, communicatieteam. Dus zeg maar het hele veld wat het aangaat.’

Bereik nog niet bekend

Of de campagne uiteindelijk genoeg mensen bereikt, is nog niet bekend. ‘De campagne loopt nog en wordt pas na afloop geëvalueerd’, vertelt Van de Meeberg. Ook Van den Noord vindt het lastig om nu al een conclusie te trekken. Ze weet niet precies hoe de campagne achter de schermen is aangepakt. Wel denkt ze dat de aanpak misschien breder had gekund. ‘En het klinkt alsof het, dat weet ik niet hoor, ik vind het moeilijk te zeggen. Maar het klinkt alsof het wat meer vanaf het bureau of niet door iedereen is opgepakt.’ Of alle ingezette communicatiemiddelen uiteindelijk ook bij de juiste mensen terechtkomen, moet na afloop van de campagne blijken.