Tijdens de Week van de Scheidsrechter, van 3 tot en met 11 oktober, staan scheidsrechters in het hele land extra in de aandacht. Toch krijgen zij tijdens wedstrijden niet altijd het respect dat ze verdienen. Volgens de KNVB is het aantal zware incidenten in het amateurvoetbal de afgelopen seizoenen redelijk stabiel gebleven. Dat betekent alleen niet dat de sfeer op en rond het voetbalveld altijd prettig is.
Jaap Paulsen, strategisch coördinerend communicatiespecialist bij de KNVB, vertelt dat de voetbalbond veranderingen in het gedrag van mensen ziet. Vooral sinds de coronaperiode merkt de KNVB dat mensen sneller geïrriteerd raken. Volgens Paulsen is er sprake van kortere lontjes en een gebrek aan respect voor mensen met een autoritaire rol. ‘Dit speelt niet alleen op het voetbalveld, maar bijvoorbeeld ook in het onderwijs, de zorg en het openbaar vervoer.’
De KNVB heeft daarom extra maatregelen genomen om sportiviteit en respect te stimuleren. Het gaat hier om 21 maatregelen, waarvan er vier specifiek gericht zijn op het gedrag tegenover scheidsrechters.
Minder zware incidenten betekent niet minder problemen
Uit cijfers van de KNVB blijkt dat het percentage zware tuchtzaken in het amateurvoetbal de afgelopen seizoenen schommelt. Er is volgens de voetbalbond geen duidelijke stijging te zien. Wel benadrukt Paulsen dat deze cijfers niet alleen over scheidsrechters gaan. ‘Bij incidenten zijn vaak meerdere personen betrokken, waardoor niet precies duidelijk is hoeveel zaken specifiek betrekking hebben op scheidsrechters.’
Ook zonder zware incidenten kan het gedrag langs de lijn invloed hebben op de sfeer. Paulsen legt uit dat het aantal ernstige overtredingen niet echt toeneemt, maar dat dit alsnog voor vervelende situaties kan zorgen. ‘Voor sommige scheidsrechters is dat dan ook een reden om te stoppen met fluiten.’
Toch spelen volgens hem vaak ook andere redenen mee. Denk bijvoorbeeld aan blessures, ouder worden of minder vrije tijd. Het is daarom lastig om vast te stellen hoeveel scheidsrechters daadwerkelijk stoppen vanwege negatieve ervaringen.
Waardering voor scheidsrechters
Met ongeveer 1,2 miljoen spelers en honderdduizenden vrijwilligers en bezoekers is amateurvoetbal een belangrijk onderdeel van de Nederlandse samenleving. Volgens de KNVB komt minstens tien procent van de Nederlanders bij voetbalverenigingen over de vloer.
Ondanks de problemen wil Paulsen benadrukken dat voetbal ook veel positieve kanten heeft. ‘De sport brengt mensen samen en zorgt voor nieuwe contacten en vriendschappen.’ Dat geldt volgens hem ook voor scheidsrechters.
‘Het is en blijft een hele mooie hobby. Die waardering willen we overbrengen met de Week van de Scheidsrechter’, verteld Paulsen.
Met de Week van de Scheidsrechter wil de KNVB laten zien hoe belangrijk scheidsrechters zijn voor de sport. Want zonder iemand die de wedstrijd in goede banen leidt, kan er uiteindelijk ook niet gevoetbald worden.
Niet alleen in het voetbal, maar ook bij hockey krijgen scheidsrechters te maken met druk en commentaar tijdens wedstrijden. Hoe leren zij daarmee omgaan? Tijdens de Week van de Scheidsrechter bezocht Mayra Pitambersingh een spelregelcafé bij hockeyclub AthenA in Amsterdam. Daar sprak ze met betrokkenen over de uitdagingen van het fluiten en hoe scheidsrechters worden voorbereid op lastige situaties op het veld.
Bekijk hieronder de videoreportage.
Scheidsrechters zijn onmisbaar tijdens sportwedstrijden, maar krijgen ook regelmatig te maken met kritiek en ongewenst gedrag. Hoe gaan zij hiermee om? Daarover praten we met Tom Branderhorst, die al 48 jaar actief is als handbalscheidsrechter en voor zijn veertigjarig jubileum zelfs een gouden fluit kreeg.
Bekijk hieronder het interview uit de uitzending.
