BINNENLAND – Na dertien jaar is Hyves terug. Krabbelen, profielen aanpassen en oude functies zoals de dansende banaan zijn opnieuw te gebruiken. Toch wil het nieuwe Hyves niet alleen teren op nostalgie. Het platform probeert zich juist te onderscheiden van TikTok en Instagram door geen eindeloze scroll en verslavende algoritmes te gebruiken. Maar de vraag is of jongeren, die inmiddels gewend zijn aan een constante stroom van nieuwe content, daar nog op zitten te wachten.
Het oude Hyves verdween in 2013, maar was daarvoor jarenlang een van de grootste sociale netwerken van Nederland. Inmiddels ziet de wereld van sociale media er compleet anders uit. TikTok, Instagram en Snapchat spelen een grote rol in het dagelijks leven van jongeren en bieden gebruikers voortdurend nieuwe berichten en video’s aan.
Hyves kiest bij zijn terugkeer bewust voor een andere aanpak. Geen eindeloze tijdlijn waarop automatisch nieuwe content verschijnt, maar meer controle over wat je te zien krijgt. Ook bekende onderdelen van vroeger keren terug. Zo kunnen gebruikers weer krabbels bij elkaar achterlaten, respect geven en hun profiel aanpassen.
Terug naar een rustiger sociaal medium
Juist die rustigere aanpak moet het nieuwe Hyves onderscheiden van andere sociale media. Op TikTok of Instagram hoef je maar naar boven te swipen en de volgende video staat alweer klaar. Een duidelijk eindpunt is er bijna niet.
Volgens Hyves-directeur Riske Betten is er behoefte aan een ander soort sociaal medium. Ze vertelt dat het platform voor oudere gebruikers vooral herkenning en nostalgie kan oproepen, maar dat ze vanuit jongeren ook andere wensen horen. Zij zouden volgens Betten onder andere behoefte hebben aan meer rust online en minder opdringerige advertenties. “We zien dat de behoefte aan een ander soort sociale media groot is”, zegt Betten tegen de NOS. Volgens haar willen jongeren daarnaast sociale media zonder “verslavende algoritmes en geen eindeloze scroll”.
Bij Hyves moet dat anders worden. Het platform wil niet volledig bepalen wat gebruikers te zien krijgen en probeert het sociale contact weer belangrijker te maken. Niet eindeloos kijken naar onbekenden, maar berichten bekijken van mensen die je daadwerkelijk volgt. Daarmee gaat Hyves tegen een ontwikkeling in die de afgelopen jaren juist groot is geworden. Sociale media proberen steeds beter te voorspellen welke content iemand interessant vindt. Daardoor kan een gebruiker lange tijd nieuwe filmpjes of berichten blijven bekijken.
Jongeren kennen het oude Hyves nauwelijks
Voor veel oudere gebruikers zal de terugkeer herkenning oproepen. Zij groeiden op met krabbels, vriendenlijsten en volledig aangepaste profielpagina’s. Voor de huidige generatie jongeren ligt dat anders. Iemand die nu achttien jaar is, was ongeveer vijf jaar oud toen Hyves in 2013 stopte als sociaal netwerk.
Hyves moet daarom niet alleen voormalige gebruikers terughalen, maar ook een generatie overtuigen die nauwelijks herinneringen aan het platform heeft. Juist daar ligt een uitdaging. Jongeren zijn gewend geraakt aan sociale media waarop snel en voortdurend nieuwe content verschijnt. De vraag is daarom of functies als krabbelen en het aanpassen van een profiel voldoende zijn om jongeren regelmatig terug te laten komen.
Eindeloos blijven scrollen
Dat Hyves afstand neemt van eindeloos scrollen komt niet uit het niets. Uit cijfers van het Trimbos-instituut blijkt dat bij 4,8 procent van de Nederlandse scholieren van 12 tot en met 16 jaar sprake is van problematisch socialmediagebruik. Daarbij gaat het niet simpelweg om jongeren die veel op hun telefoon zitten. Er wordt onder andere gekeken naar moeite om te stoppen en problemen die door het gebruik ontstaan.
Jongeren noemen zelf ook nadelen van sociale media. Te veel tijd eraan besteden en eindeloos blijven scrollen horen daarbij. Dat maakt de keuze van Hyves opvallend. Waar andere platforms gebruikers zoveel mogelijk nieuwe content kunnen aanbieden, laat Hyves bewust een aantal van die functies achterwege.
Werkt sociale media zonder die prikkels?
Daarmee ontstaat tegelijkertijd een probleem voor het nieuwe platform. Functies die ervoor zorgen dat mensen moeilijk stoppen, kunnen er namelijk ook voor zorgen dat gebruikers regelmatig terugkomen. Hyves moet dus proberen jongeren aan zich te binden zonder dezelfde aanpak te gebruiken als veel grote concurrenten. Het platform zet daarvoor meer in op contact met bekenden en het zelf vormgeven van een profiel. Of dat voldoende is, moet de komende tijd blijken. De naam Hyves kent bijna iedereen die in de jaren 2000 opgroeide, maar voor jongeren is vooral het concept nieuw.
Een oud platform met een nieuwe uitdaging
De terugkeer van Hyves is daardoor meer dan alleen de comeback van krabbels en dansende bananen. Het platform probeert een andere manier van sociale media te bieden op een moment waarop er juist veel discussie is over hoeveel tijd jongeren online doorbrengen. Daarmee voert Hyves eigenlijk een interessant experiment uit: kan een sociaal netwerk succesvol zijn zonder gebruikers eindeloos nieuwe content voor te schotelen? Voor de oude generatie kan nostalgie genoeg zijn om opnieuw een account aan te maken. Voor jongeren zal Hyves zich eerst moeten bewijzen. Want een platform dat makkelijker weg te leggen is klinkt misschien aantrekkelijk, maar Hyves heeft er uiteindelijk ook belang bij dat gebruikers de volgende dag weer terugkomen.
Luister hieronder naar een reportage over waarom jongeren soms moeilijk kunnen stoppen met sociale media en welke rol het ontwerp van apps daarin speelt:
