Diploma op zak, en nu? Zo beginnen SvJ’ers aan hun journalistieke carrière
Op dinsdag 6 oktober namen afgestudeerden van de School voor Journalistiek (SvJ) hun diploma in ontvangst. Volgens docent Vincent van Maaden was het de grootste diploma-uitreiking tot nu toe. Maar wat gebeurt er na het behalen van dat felbegeerde papiertje? Zoë van Baarle en Nick Vink zijn net afgestudeerd en deden tijdens de studie al werkervaring op bij RTL Boulevard en De Bollenstreek Omroep. Ze vertellen over de eerste stappen in het journalistieke werkveld en de toekomstplannen.
Foto diploma-uitreiking dinsdag 6 oktober Foto: Vincent van Maaden
In het afgelopen studiejaar studeerden 160 journalistiekstudenten af, van wie 11 Engelstalig. Tijdens de diploma-uitreiking werden de studenten toegesproken door hun afstudeerbegeleiders, waarna ze hun diploma konden ondertekenen. Volgens Van Maaden is de uitreiking ook voor docenten een bijzonder moment. Zij hebben de studenten een halfjaar lang begeleid richting hun diploma en kijken met trots terug op hun ontwikkeling. ‘Het is toch je eigen clubje’, vertelt Van Maaden. ‘Sommige docenten noemen de studenten zelfs hun eigen kinderen. Zo zit ik er niet in’, zegt hij lachend.
Ook werden er vier studenten onderscheiden met de vermelding Bachelor with Honours. Hiervoor moeten studenten minimaal vijf honourssterren hebben behaald. Zoë van Baarle is een van de studenten die dit jaar werden onderscheiden. Eerder schreef SvJ-media al over haar ervaringen met het honoursprogramma. Zo vertelde ze ook over haar vijf honoursprojecten. Ze behaalde haar sterren met de projecten SvJ Live: Politiek in de Stemming, Jeugdjournalistiek, Presenteren, No Sleep Till Brooklyn (over de Amerikaanse Verkiezingen van vorigjaar) en de organisatie van het CampusDoc Filmfestival. Ook Nick Vink deed mee aan honoursprojecten, namelijk Achter de Geraniums en No Sleep Till Brooklyn.
Afstuderen als opstap naar het werkveld
Tijdens het afstuderen werken studenten onder meer aan opdrachten voor externe organisaties. Zo kunnen ze terecht bij het CBS, Hart van Nederland en UStad, waar studenten een symposium over een maatschappelijk onderwerp in Utrecht organiseren. Daarnaast zijn er nog tal van andere opdrachtgevers waaruit studenten kunnen kiezen. Sinds kort is het ook mogelijk om zelf een opdrachtgever te regelen. ‘Die vrijheid willen we jullie geven’, vertelt van Maaden. Daarmee kan het afstuderen ook een opstap zijn naar het journalistieke werkveld. Uit landelijke cijfers van Studiekeuze123 blijkt dat 67% van de werkende afgestudeerden Journalistiek een baan heeft binnen het eigen of een verwant vakgebied. Daarnaast heeft 82% werk op hbo-niveau of hoger.
Zoë van Baarle bij RTL Boulevard Foto: Zoë van Baarle
Van jeugddroom naar RTL Boulevard
‘Ik heb vroeger altijd gezegd: ik wil later bij RTL Boulevard werken.’ Al op de basisschool maakte Zoë van Baarle als jonge reporter video’s en interviews voor Team Kids Reporters. Tijdens haar studie raakte die ambitie wat op de achtergrond, mede doordat de SvJ zich volgens haar vooral richt op de hardere journalistiek, terwijl RTL Boulevard voornamelijk entertainmentnieuws brengt. In haar vierde studiejaar liep ze toch stage bij het programma, waar ze vervolgens drie dagen per week op de planningsredactie kon blijven werken. Dat combineerde ze met haar afstuderen. ‘Het was best pittig moet ik zeggen, maar ik kon toen iemand vervangen die op zwangerschapsverlof ging. En ja, zo’n kans kon ik gewoon niet laten gaan.’ Na haar afstuderen ging Zoë fulltime aan de slag bij RTL Boulevard. Inmiddels werkt ze drie dagen per week als online redacteur, waar ze nieuwsartikelen schrijft, en twee dagen als tv-redacteur, waar ze korte nieuwsberichten voor de uitzending verzamelt en uitwerkt.
Van buitenlandambities naar regionale journalistiek
Nick Vink droomde er aanvankelijk van om buitenlandcorrespondent te worden. Tijdens zijn stage bij de buitenlandredactie van de Volkskrant ontdekte hij echter dat het werk minder goed bij hem paste. Hij zat veel achter zijn computer en miste het contact met mensen. Bij het Leidsch Dagblad ontdekte hij juist zijn interesse in de regionale journalistiek. ‘Lekker concrete onderwerpen, lekker op pad’, vertelt Nick. Sinds september werkt hij vier dagen per week als verslaggever bij De Bollenstreek Omroep (BO), de publieke lokale omroep voor de gemeenten Noordwijk, Hillegom, Lisse en Teylingen. Tijdens zijn studie deed hij daar al ervaring op. Omdat de omroep destijds nauwelijks actief was op Instagram, stapte hij zelf op de hoofdredacteur af met het voorstel om het account te beheren. Vanuit die rol groeide hij door tot verslaggever en socialmediaredacteur.Tegenwoordig maakt Nick radioreportages en video’s voor Instagram en YouTube, presenteert hij soms een radioprogramma en volgt hij de lokale politiek. ‘Ik doe eigenlijk van alles. Dat maakt het werk bij De Bollenstreek Omroep ook echt heel leuk.’
Nick Vink als verslaggever bij de Bollenstreek Omroep Foto: Nick Vink
Hoe goed bereidt de SvJ studenten voor?
Uit landelijke cijfers van Studiekeuze123 blijkt dat 48 procent van de afgestudeerden Journalistiek de opleiding een goede basis vindt om te starten op de arbeidsmarkt. Hoe kijken Zoë en Nick daar zelf op terug? Zoë merkt dat de basisvaardigheden die ze op de SvJ leerde goed van pas komen bij RTL Boulevard. Vooral schrijven, bronnen controleren en journalistieke ethiek zijn belangrijk. Bij het programma krijgt ze regelmatig te maken met privékwesties van bekende Nederlanders, die ze voor de nieuwsdienst ook zelf belt. Daarbij moet ze zorgvuldig afwegen welke informatie wel en niet gepubliceerd kan worden. ‘Wanneer breng je iets wel, wanneer breng je iets niet?’
Wel mist ze aandacht voor de zakelijke kant van het vak, zoals freelancen en onderhandelen over salaris. ‘Stel je wil als redacteur aan de slag gaan, hoe bepaal je dan zo’n tarief? Hoe werkt dat nou? Ik zou geen idee hebben.’ Ook vindt ze dat de opleiding meer aandacht mag besteden aan televisiejournalistiek. Voor Nick geldt dat de opleiding hem een goede praktische basis heeft gegeven. Zo leerde hij interviews afnemen en video- en radioreportages maken. Toch had hij graag meer inhoudelijke verdieping gezien.‘Ik heb eigenlijk nog nooit op de SvJ geleerd hoe ik zo’n programmabegroting van een gemeente moet lezen.’ Dat merkt hij nu hij bij BO de gemeentepolitiek volgt. Ook zou volgens hem meer geopolitieke kennis nuttig zijn voor studenten die de buitenlandjournalistiek in willen. Ofwel op het gebied van financiën kan de SvJ nog verbeteren, maar de kennis en ervaring die ze tijdens hun studie hebben opgedaan, komen in hun dagelijkse werk goed van pas.
Zelf initiatief nemen
Ondanks de verschillende werkzaamheden zijn Nick en Zoë het over één ding eens: ervaring opdoen naast de studie is belangrijk. Zoë volgde vijf honoursprojecten, waar ze naar eigen zeggen veel extra kennis opdeed. Ze raadt studenten aan vrijwilligerswerk te doen of zelf artikelen aan redacties aan te bieden. ‘Je hoeft er niet iets voor te krijgen per se, maar doe het gewoon voor de ervaring.’ Ook Nick deed tijdens zijn studie ervaring op bij het Noordwijk EXclusief (NEX), het Leids Dagblad en De Bollenstreek Omroep. Vooral bij lokale omroepen liggen volgens hem veel mogelijkheden. ‘Juist bij een lokale omroep mag je zoveel doen. Dus ja, dat is echt ideaal. Maar je moet het wel echt zelf doen.’ Nick wil zich voorlopig verder ontwikkelen in de regionale journalistiek en ziet zichzelf nog één à twee jaar bij de omroep werken. Wat daarna komt, weet hij nog niet. Zoë hoopt binnen de televisiewereld uiteindelijk ook voor de camera te werken. ‘Ik wil presenteren. Ik wil achter de camera, voor de camera, lekker op pad.’
