Talk that talk: Nederlandse hiphop niet alleen populairder, maar ook steeds Engelser
Van ‘shawty’ en ‘homie’ tot ‘drip’ en ‘lit’: Engelse woorden zijn tegenwoordig niet meer weg te denken uit de Nederlandse hiphop. Opvallend, want het genre brak pas echt door toen artiesten als Osdorp Posse en Extince kozen voor het Nederlands. Uit onderzoek blijkt dat Nederlandse hiphop tegenwoordig populairder is dan ooit, maar tegelijkertijd lijkt de invloed van het Engels weer toe te nemen. Is het genre dat ooit succesvol werd door het Nederlands, daadwerkelijk weer aan het verengelsen?
Hiphop begint in de jaren zeventig in The Bronx, New York, en bereikt in de jaren tachtig ook Nederland. De eerste generatie Nederlandse rappers kiest voornamelijk voor het Engels, maar weet slechts een beperkt publiek te bereiken. Dat verandert wanneer hiphopartiesten eind jaren tachtig beginnen te rappen in het Nederlands. De overstap naar de Nederlandse taal blijkt een keerpunt voor het genre en legt de basis voor de opmars van Nederlandse hiphop in de hitlijsten.
Dit is niet zo gek, volgens hiphoponderzoeker Aafje de Roest. “Luisteraars vinden het heel fijn om iets te horen in hun moedertong. Dat voelt niet alleen directer, maar het komt ook meer binnen. Rappen in het Engels werd wel als ‘real’ gezien, een ode aan de originele hiphop-traditie. Maar op een gegeven moment werd het steeds meer van ‘oké, maar we zijn hier in Nederland’.”
Maar populariteit vertelt slechts een deel van het verhaal. Terwijl Nederlandse hiphop steeds vaker een prominente plek inneemt in de Top 100, verandert ook de taal van het genre. Uit onderzoek blijkt dat Engelse woorden al langer onderdeel zijn van Nederlandse hiphop, maar vanaf de jaren 2010 een grotere rol lijken te spelen. Waar de populairste nummers in de jaren negentig en vroege jaren 2000 meestal minder dan tien procent Engelse woorden bevatten, bevatten sommige hits tegenwoordig meer dan twintig procent Engels.
“Engels is altijd al een aantrekkelijke taal voor jongeren geweest”, vertelt De Roest. “Denk aan het woord cool, vroeger was het ook al ‘cool’ om cool te zeggen. Tegenwoordig zijn we nog veel meer in contact met de rest van de wereld, en krijgen we via sociale media ook veel Engelse elementen mee. De afstand tussen het Engels en het Nederlands wordt veel minder groot.”
Die ontwikkeling is ook terug te zien bij individuele artiesten. Voor een verdiepend onderzoek is gekeken naar het album PINK SUMMER van hiphopartiest Frenna, die in zowel 2024 als 2025 het hoogst genoteerde Nederlandse hiphopnummer in de Top 100 had. Uit de analyse blijkt dat ongeveer een kwart (24,5%) van het totale aantal woorden op het meest gestreamde album van 2024 Engels is. Daarmee vormt Frenna een treffend voorbeeld van hoe Engelse invloeden verweven zijn geraakt met de hedendaagse Nederlandse hiphop.
Volgens De Roest hoeft die ontwikkeling niet te betekenen dat Nederlandse hiphop volledig afstand neemt van het Nederlands. Sterker nog: volgens haar heeft hiphop het Nederlands juist weer ‘cool’ gemaakt. “Het een sluit het ander niet uit”, stelt ze. “De Engelse woorden kunnen de muziek juist een internationale uitstraling geven.”
Nederlandse hiphop brak ooit door bewust te kiezen voor het Nederlands. Toch laten de cijfers zien dat Engels tegenwoordig nadrukkelijk aanwezig is in de populairste nummers. Het genre lijkt daarmee niet terug te keren naar zijn Engelstalige oorsprong, maar juist een mix van beide talen te omarmen.
Dataverantwoording:
Voor dit verhaal is gebruikgemaakt van een eigen samengestelde dataset om het gebruik van Engelse woorden in Nederlandse hiphop in kaart te brengen. Benieuwd naar de data? Klik dan HIER.
Voor de eerste dataset is per jaar gekeken naar het hoogst genoteerde Nederlandse hiphopnummer in de Top 100. Van deze nummers zijn de songteksten geanalyseerd op het totale aantal woorden en het aantal Engelse woorden. Op basis hiervan is onderzocht of het gebruik van Engelse woorden in populaire Nederlandse hiphop door de jaren heen is veranderd. Omdat per jaar slechts ée1n nummer is onderzocht, geeft deze analyse geen volledig beeld van de gehele Nederlandse hiphopscene. De gekozen nummers vertegenwoordigen echter wel de populairste Nederlandse hiphop van dat moment en geven daardoor een indicatie van ontwikkelingen binnen het meest beluisterde deel van het genre.
Daarnaast is een tweede dataset opgesteld op basis van een album van Frenna. Voor deze artiest is gekozen omdat hij in zowel 2024 als 2025 het hoogst genoteerde Nederlandse hiphopnummer in de Top 100 had. Door alle nummers van één album te analyseren, ontstaat een gedetailleerder beeld van het gebruik van Engelse woorden binnen het werk van één artiest.
Een belangrijke kanttekening is dat de classificatie van Engelse woorden deels gebaseerd is op interpretatie. Om de analyse zo consistent mogelijk uit te voeren, zijn vooraf criteria opgesteld voor het identificeren en tellen van Engelse woorden. Voor de albumanalyse is gekozen voor één artiest, Frenna. Hoewel de resultaten daardoor niet direct toepasbaar zijn op alle Nederlandse hiphopartiesten, vormt zijn prominente positie binnen de Nederlandse hiphop een relevante casus voor verdiepend onderzoek.