Het is vandaag exact 75 jaar geleden dat de eerste televisie-uitzending live ging. Een mooie mijlpaal waarin er goed teruggeblikt kan worden evenals naar de toekomst gekeken kan worden. De journalistiek en dus ook de tv verandert continu. Hoe is de manier waarop Nederlanders televisiekijken in 75 jaar veranderd?
In 1884 was het de Duitser Paul Nipkow die met de Nipkowschijf de basis legde voor de tv. Na heel wat andere belangrijke stappen was het 67 jaar later raak. Omroepster Jeanne Roos begint de eerste televisie-uitzending. Het programma is een overeenkomst tussen vier omroepen – de KRO, NCRV, AVRO en VARA – die samen eerder dat jaar de Nederlandse Televisie Stichting (NTS) oprichten.
Naast het verleden is 75 jaar tv ook een mooi moment om vooruit te kijken. Streamingdiensten zoals Netflix zorgen voor een verandering in de tv-wereld. Volgens Joke Hermes, lector Televisie Studies aan de Universiteit van Amsterdam, is er vooral sprake van morele paniek als een nieuw medium zich aandient. ‘Dat was zo in het geval van radio en tv en dat is nu eigenlijk niet anders. Het is een doorgaande ontwikkeling van divergentie en convergentie.’
Nederland was zelf als land in 1951 nog verzuild. Dit was overal merkbaar, je kocht je brood als protestant bij de protestantse bakker en keek als protestant tv bij de VPRO. De invloed van de verzuiling op de tv was groot maar verdween langzamerhand, zo ziet ook Hermes. ’Ze zijn veel kleiner geworden en hebben zich meer televisie inhoudelijk proberen te definiëren. Ze hadden vroeger ook meer een duidelijke signatuur wat heel erg paste bij het zuil.’
Naast het verleden en de toekomst heeft 75 jaar tv ook invloed op Hilversum als stad zelf. In mijn reportage ga ik langs bij een bestuurslid van de Hilversumse Historische Perk, evenals bij Beeld en Geluid. Zij organiseren een tentoonstelling omtrent 75 jaar tv.
