Slechts 31 procent van de deskundigen op de Nederlandse televisie is vrouw. Dat blijkt uit de Monitor Representatie 2025. Maar hoe komt die ongelijke verdeling tot stand? Een mogelijke verklaring ligt bij de manier waarop televisieredacties hun gasten selecteren.

Bij nieuwsprogramma’s en talkshows moeten redacteuren regelmatig op korte termijn een deskundige vinden. Daarbij spelen inhoudelijke kennis, beschikbaarheid en ervaring voor de camera een rol. Ook bestaande contacten kunnen de zoektocht makkelijker maken. Maar zorgt dat ervoor dat telkens dezelfde experts worden uitgenodigd?

Uit onderzoek van het Commissariaat voor de Media blijkt dat vrouwen nog altijd ondervertegenwoordigd zijn. Van alle mensen op televisie is 39 procent vrouw. Bij deskundigen is dat slechts 31 procent.

Vertrouwde Gezichten

Om inzicht te krijgen in de selectie van deskundigen zijn de redacties van NOS, Buitenhof en RTL benaderd. Daarbij is onder meer gevraagd naar de invloed van tijdsdruk, bestaande contacten en de man-vrouwverhouding.

‘Als er snel een deskundige nodig is, kijken we vaak eerst naar mensen met wie we eerder hebben gewerkt. We proberen daarbij ook nieuwe gezichten te vinden en rekening te houden met een evenwichtige vertegenwoordiging’, aldus een fictieve televisieredacteur.

Bewuste Keuzes

Het gebruik van bestaande contacten hoeft niet automatisch tot een ongelijke verdeling te leiden. Wel roept het de vraag op of redacties voldoende buiten hun vertrouwde netwerk zoeken. Initiatieven zoals Vaker in de Media proberen vrouwelijke deskundigen zichtbaarder en vindbaarder te maken voor journalisten.

De cijfers laten zien dat de verhouding tussen mannen en vrouwen nauwelijks verandert. Of tijdsdruk en bestaande contacten daarvoor verantwoordelijk zijn, moet verder onderzoek uitwijzen. Duidelijk is dat de keuze voor wie als deskundige op televisie verschijnt, al achter de schermen begint.