De energiekosten blijven stijgen en steeds meer Nederlanders hebben moeite om hun energierekening te betalen. Vanaf 2027 stijgen ook de netbeheerkosten naar verwachting met gemiddeld 141 euro per huishouden. Voor mensen die nu al weinig geld overhouden, kan dit grote gevolgen hebben.
FIXbrigade Nederland is een stichting die zich inzet voor mensen in energiearmoede. De organisatie helpt gemeenten en lokale organisaties bij de aanpak hiervan. Ook proberen ze bij mensen thuis de energierekening te verlagen door bijvoorbeeld tochtstrips en radiatorfolie aan te brengen en kieren dicht te maken.
Volgens Carmen Luke, die nu drie jaar bij FIXbrigade Nederland werkt, hebben steeds meer mensen last van de hoge energiekosten. Eerst zag je energiearmoede vooral bij mensen met een minimuminkomen, maar volgens Luke verschuift dit steeds meer naar middeninkomens. Hierdoor raakt het probleem een groter deel van Nederland.
Sommige mensen besparen daarom op extreme manieren. Zo komt het voor dat mensen hun verwarming helemaal uitzetten. Dit kan uiteindelijk ook gevolgen hebben voor hun gezondheid. In koude huizen kan bijvoorbeeld schimmel ontstaan, wat weer voor klachten aan de luchtwegen kan zorgen. Ook nodigen mensen volgens Luke minder snel anderen thuis uit als het daar erg koud is. ‘Dat zien we terug in de gezondheid van mensen, zowel de mentale als de fysieke gezondheid.’
Vanaf volgend jaar komt daar nog een stijging van de netbeheerkosten bij. Naar verwachting gaat een gemiddeld huishouden hier 141 euro per jaar meer voor betalen. Voor iemand met genoeg geld lijkt dat misschien geen enorm bedrag, maar voor mensen die nu al nauwelijks rondkomen kan dit veel betekenen. Volgens Luke moeten mensen dan soms moeilijke keuzes maken: ‘Dat betekent simpelweg kiezen tussen inderdaad je verwarming aanzetten en warm eten op tafel hebben.’
Luke vindt het ook belangrijk dat er meer begrip komt voor de keuzes die mensen in energiearmoede maken. Door de constante stress over geld is het volgens haar moeilijker om keuzes voor de lange termijn te maken. Mensen van buitenaf begrijpen daarom niet altijd waarom iemand bepaalde keuzes maakt. Volgens Luke moet er vooral gekeken worden naar de situatie waarin iemand zit: ‘Dat moet echt met een heel gevoelige aanpak gaan.’