AMERSFOORT- Het thema van Internationale Vrouwendag is dit jaar Niet Mijn Recht. Theater De Lieve Vrouw heeft hier om heen een programma gemaakt, die de vrouw aan het woord laat. Op donderdag 5 maart is Achter Gesloten Deuren te zien, een voorstelling over huiselijk geweld. Volgens de maker van de voorstelling is de bespreekbaarheid van dit onderwerp erg belangrijk, vooral gezien de hoeveelheid meldingen van huiselijk geweld in Amersfoort.
Cat Smits is zowel regisseuse als actrice in de voorstelling Achter Gesloten Deuren. Tijdens het maakproces is zij in contact geweest met zowel slachtoffers als geweldplegers van huiselijk geweld. Zij is veel met dit onderwerp bezig.
Meldingen huiselijk geweld
In de eerste helft van 2025 zijn er 640 meldingen gedaan van huiselijk geweld. In diezelfde periode in 2024 waren dat 615 en in 2023 waren dat 475. Er is dus een stijging gaande. Cat Smits reageert hier geschokt op: ‘Dit zijn alleen nog maar de meldingen. Tijdens het maken van deze voorstelling kwam ik erachter dat er gemiddeld 38 geweldsincidenten voorafgaan voordat iemand melding doet. De kans is dus groot dat het nog meer is dan alleen die meldingen.’
Waarom Internationale Vrouwendag?
Door Internationale Vrouwendag blijven we thema’s zoals huiselijk geweld bespreekbaar houden volgens Cat Smits. Toch vindt ze het ook een verdrietige dag: ‘Je hebt ook geen mannendag. En denk eens aan dierendag. Dat vieren we om extra lief tegen dieren te doen, omdat we dat soms niet doen. Het feit dat er een vrouwendag is betekent dat er toch nog een probleem is en dat we misschien toch niet zo geëmancipeerd zijn dan we denken.’ Het besef in de maatschappij over de genderongelijkheid is er volgens Smits wel al. Maar ze zegt ook: ‘We zijn er nog niet. We denken dat wel, en dat is gevaarlijk. Als iemand dan iets meemaakt zoals huiselijk geweld, denkt zij dat ze de enige is omdat niemand anders erover durft te praten.’ Tijdens Internationale Vrouwendag wordt geprobeerd om dit soort taboes te doorbreken.
Meer dan amusement
Programmamaker van het theater, Carolien Arnold, ziet het belang van Internationale Vrouwendag in Amersfoort: ‘Wij willen ook dit soort thema’s hier laten zien. Uiteindelijk zijn we hier niet alleen voor amusement, maar ook om dingen bespreekbaarder te maken.’ Ook Cat Smits ziet hier de betrokkenheid van De Lieve Vrouw: ‘Ze hebben een zeer gedurfd programma, met zwaardere onderwerpen. Ze maken het bespreekbaar. Sommige theaters zetten alleen maar cabaretiers in hun programmering, dat doen zij niet. Ik vind daarom dit initiatief tijdens Internationale Vrouwendag erg goed. Als je de huiselijk geweld cijfers hoort, is het zeker nog nodig.’
Betrokken energie
Het publiek in Amersfoort was erg onder de indruk van Achter Gesloten Deuren. Dat merkte Smits ook: ‘Er was een erg betrokken en prettige energie. Tijdens het nagesprek was dit te merken.’ Wat de actrice opviel, was dat het publiek niet ‘lamgeslagen’ was. ‘Het is best wel spannend, aangezien je soms wat tegen de verwachtingen van het publiek in gaat, maar de mensen stonden nog steeds open voor het gesprek. Tijdens het nagesprek werd er veel geluisterd en merk je toch dat er wat eigen ervaringen gedeeld worden.’ Carolien Arnold snapt de reactie vanuit het publiek: ‘Achter Gesloten Deuren laat het echte verhaal zien en je merkt dat het publiek daar op reageert.’
Boodschap
De boodschap die Cat Smits het liefste wilt overbrengen met Achter Gesloten Deuren is om te blijven praten: ‘Door te blijven praten gaan mensen ook reflecteren bij zichzelf. Hierdoor gaan ze bijvoorbeeld inzien dat de relatie waar ze zelf inzitten ongezond is, of herkennen ze die patronen bij iemand anders. Het kan andere mensen dus helpen om erover te praten.’
Carolien Arnold liet aan het einde van het nagesprek de boodschap vanuit De Lieve Vrouw achter bij het publiek: ‘De Lieve Vrouw is hier niet alleen voor lieve vrouwen, maar ook voor de boze vrouw en de luide vrouw.’
