Amersfoort- Voor jongeren en starters wordt het steeds lastiger een woning te vinden, Amersfoort is daarin geen uitzondering. Tijdens het verkiezingsdebat woningbouw voor de gemeenteraadsverkiezingen werd op dinsdag 3 maart duidelijk dat alle partijen dit probleem erkennen. Toch verschillen de meningen sterk over hoe dit probleem moet worden opgelost.
De woningmarkt staat volgens meerdere lijsttrekkers onder druk. Koopwoningen zijn voor veel starters onbetaalbaar en wachttijden voor sociale huur lopen steeds verder op van 8 tot 10 jaar. Hierdoor blijven jongeren vaak langer thuis wonen.
Groot deel nieuwbouw moet betaalbaar zijn
Volgens Bram Leeuwenkamp van GroenLinks-PvdA moet de gemeente vooral inzetten op betaalbare woningen voor starters en jongeren. Hij wijst op het volkshuisvestigingsprogramma van de gemeente, waarin staat dat een groot deel van de nieuwbouw betaalbaar moet zijn. ‘Als je niet vastlegt dat een groot deel van de woningen betaalbaar is, krijg je vooral dure koopwoningen’ zegt Leeuwenkamp. ‘Maar het tekort zit juist bij woningen voor starters en jongeren.’
In het huidige beleid is afgesproken dat 66 procent van de nieuwbouwwoningen betaalbaar moet zijn, waarvan minimaal 35 procent sociale huur. Volgens Leeuwenkamp is dat nodig om te voorkomen dat de woningmarkt vooral aantrekkelijk wordt voor mensen met een hoger inkomen.
Daarnaast pleit GroenLinks-PvdA voor landelijke maatregelen, zoals een hogere belasting op vermogen uit woningen. Volgens hen worden sommige huiseigenaren slapend rijk door stijgende huizenprijzen, terwijl starters minder kansen krijgen.
Doorstroming stimuleren
De VVD kijkt anders naar de oorzaken van het woningprobleem. Volgens Joyce Huurman, lijstrekker VVD Amersfoort, ligt een belangrijk deel van de oplossing bij betere doorstroming op de woningmarkt. ‘De grootste reden dat jongeren moeilijk instromen is dat er te weinig woningen worden gebouwd en dat mensen te lang in dezelfde woning blijven wonen.’
Volgens de VVD wonen veel ouderen nog in grote huizen die ooit bedoeld waren voor gezinnen. Door het aantrekkelijk te maken voor hen om te verhuizen, zouden die woningen vrijkomen voor nieuwe bewoners. ‘Wij willen mensen niet dwingen om te verhuizen.’ legt Huurman uit. ‘Maar we willen het wel aantrekkelijker maken door bijvoorbeeld ouderen voorrang te geven op een kleinere woning in hun wijk met verschillende voorzieningen in de buurt, zoals winkels en zorg. Dan zijn ze vaak wel bereid om die stap te zetten.’
Discussie over opkoopbescherming
Beide partijen verschillen van mening over de opkoopbescherming. Deze maatregel moet voorkomen dat beleggers goedkope en middel dure woningen opkopen om ze vervolgens te verhuren.
Leeuwenkamp ziet dat als een belangrijke manier om starters meer kans te geven op de woningmarkt. ‘Met een zelfbewoningsplicht zorg je ervoor dat woningen terechtkomen bij mensen die er echt willen wonen. zoals bij staters en niet bij speculanten of huisjesmelkers’
Huurman vindt dat de maatregel nuttig kan zijn maar waarschuwt dat het niet altijd duidelijk is waar de grens ligt. ‘Opkoopbescherming kan een goed instrument zijn, maar je moet wel goed kijken naar de definitie. Wat als iemand een woning koopt om te verhuren aan een familielid? Waar trek je dan de grens?’
Jongeren zelf actie ondernemen
Huurman benadrukt daarnaast dat jongeren zelf soms ook eerder stappen kunnen zetten. ‘Eigenlijk zou iedereen zich al op zijn achttiende moeten inschrijven voor een sociale huurwoning,’ zegt ze. ‘Veel mensen denken dat ze het niet nodig hebben, maar later blijkt het toch belangrijk.’ Omdat de wachttijden voor sociale huur soms wel jaren kan duren, kan een vroege inschrijving volgens haar een groot verschil maken.
Meer woningen blijven nodig
Ondanks de vele verschillen waren veel partijen het tijdens het debat het over een punt eens: er moeten simpelweg meer woningen worden gebouwd. Door bevolkingsgroei en kleinere huishoudens is de vraag naar woningen de afgelopen jaren flink toegenomen. Dat terwijl het tempo van de woningenbouw achter blijft.
De discussie laat zien dat er verschillende ideeën zijn over een aanpak voor dit probleem. Maar zolang het woningtekort groot blijft, zal de zoektocht naar oplossingen ook in Amersfoort doorgaan.