CENTRUM – Verbinding maken op het podium staat centraal in ‘Hoe heeft het zover kunnen komen?’, de voorstelling waarmee cabaretier Thjum Arts (32) sinds februari vorig jaar door Nederland tourt. Arts groeide op in Amersfoort en maakte al snel een connectie met het podium. Het besef voor een carrière als professioneel cabaretier kwam pas op latere leeftijd. Momenteel heeft de cabaretier meerdere prijzen op zijn naam staan en blikt hij terug op zijn groei.
Onzekerheid
‘Vanaf het moment dat ik begon met studeren was ik gefascineerd met podia en comedy, maar het kostte veel tijd om professioneel te worden. In 2015 stopte ik met mijn opleiding politicologie, maar ik was toen nog niet goed genoeg om de stap te zetten naar professioneel cabaretier. Pas vier jaar later, na mijn opleiding sociaal werk, dacht ik wel een kans te kunnen maken. In mijn derde jaar won ik het Amsterdam Studenten Cabaret Festival. Daardoor werd het realistisch om te zeggen: “Ik neem een half jaar vrij in mijn agenda en ga vol voor een cabaretfestival.” Ik besloot toe te werken naar het Leids Cabaret Festival in 2020. Ik besteedde er enorm veel tijd aan. Ik probeerde mijn set van 25 minuten soms vier tot vijf keer per week uit. Al snel merkte ik dat mijn niveau hoger werd. In mijn hoofd kon ik de finale makkelijk halen, en dat lukte ook. Helaas won ik het festival niet, maar mijn huidige management raakte geïnteresseerd door die finale.’
‘Een maand na het festival kwam corona. Toen viel mijn hele carrière in het water. Alles waar ik aan had gewerkt, zag ik voor mijn neus verdwijnen. Vlak voordat corona begon, had ik mijn werk in het onderwijs opgezegd om me volledig op de tour van het festival te kunnen richten. Het lukte niet om boekingen te regelen, want ik had nog geen bekende prijzen op mijn naam. Door corona had ik letterlijk geen werk meer. Gelukkig ben ik wel een creërend wezen. Ik begon weer verhalen en grappen te bedenken, maar de onzekerheid in het theater was toen heel groot. Een jaar later besloot ik mee te doen aan een ander groot festival, namelijk het Cameretten Festival. De hele tijd probeerde ik nieuwe sets uit voor de voorstelling, terwijl het nog de vraag was of het festival door zou gaan. Dat festival heb ik uiteindelijk gewonnen, ondanks alle onzekerheid rondom corona. In de krant stond daarna veel over mijn groei als cabaretier. Als performer was ik waarschijnlijk wel gegroeid, maar mentaal was ik sterker bij het Leids Cabaret Festival.’
‘Na het Cameretten Festival ontving ik opeens heel veel boekingen. Mijn eerste show heb ik zo’n 121 keer gespeeld. Ik had niet durven dromen dat ik tijdens die coronacrisis zo ver zou komen.’
Authenticiteit
‘Twee beslissende momenten in mijn leven waren mijn studiekeuzes. Tijdens de opleiding sociaal werk begon ik mijn mening meer uit te spreken en dat zorgde ervoor dat ik authentieker werd. Theater maakte ook deel uit van deze opleiding. Daar leerde ik veel over de verbinding tussen mensen. Dat is uiteindelijk ook de thematiek van beide mijn voorstellingen geworden. Ik denk dat ik mij met die achtergrond uniek heb gemaakt. Bij mij is het gewoon: ik vertel een verhaal en je gaat daarin mee. We hoeven geen extra dingen toe te voegen. Ik wil echt verbinding tussen mensen opzoeken. Vaak hebben comedians een conflictmodel in hun hoofd, waarbij ze tegen zichzelf zeggen: “Pak ze, sloop de zaal!”, terwijl je eigenlijk samen iets aan het opbouwen bent. Ik denk altijd: “Zij willen een leuke avond, ik heb een leuke avond.” Het publiek hoopt ook op een leuke avond en zal thuis vooral de mooie momenten uit de voorstelling navertellen. Je moet juist minder mensen proberen te overtuigen en meer bij jezelf blijven. Dan komen mensen vanzelf naar je toe. Dat geldt op het podium, maar ik denk dat het ook een les is voor het echte leven.’
‘Voor de titel van mijn voorstelling, ‘Hoe heeft het zover kunnen komen?’, zocht ik naar iets waar ieder zich in herkent. Mijn eerste gedachte was dat iedereen het vanzelf koppelt aan wat er in zijn eigen leven speelt, maar het is ook een terugblik naar mijn eigen leven en groei.’
