‘In januari staat iedereen even op de rem’

Na de drukte van de feestdagen verandert de sfeer in de winkel compleet. Waar december draait om volle tassen en lange dagen. Is Januari een maand van opnieuw beginnen. Hoe ga je als winkelier om met die overgang? In dit interview vertelt een ondernemer over de financiële voorbereidingen, en de grootste uitdagingen van de rustigste maand van het jaar.

Wanneer de laatste kerstverlichting is opgeruimd en de uitverkoopborden in de etalage verschijnen, weet ondernemer Barend hoe laat het is. Januari is begonnen. Al 5 jaar lang is hij bedrijfsleider bij de juwelier in Bilthoven. Inmiddels kent hij het patroon maar al te goed. “December is echt een sprint, januari is meer een herstelfase,” zegt hij lachend. Toch betekent die rust niet dat er niets te doen is.

Zodra de feestdagen voorbij zijn, begint voor hem een periode van afronden en opnieuw organiseren. De winkel krijgt een andere uitstraling, feestartikelen verdwijnen naar de opslag en de administratie vraagt extra aandacht. “Je kijkt terug op december: wat heeft goed verkocht, waar zaten de pieken en wat had misschien beter gekund? Dat neem je allemaal mee het nieuwe jaar in.” Januari voelt voor Barend als een maand van opruimen, zowel letterlijk als financieel.

Klanten lijken in januari bewuster met hun geld om te gaan. Volgens Barend is dat elk jaar hetzelfde beeld. “Mensen komen nog wel kijken, maar kopen minder snel. Ze denken langer na en stellen grotere aankopen uit.” Ook merkt hij dat klanten vaker vragen naar aanbiedingen. De uitverkoop speelt daarin een grote rol. “In januari moet je echt laten zien dat je goede aanbiedingen hebt, anders lopen mensen sneller weer door.”

Januari brengt een golf aan retouren en ruilingen met zich mee. Cadeaus die niet helemaal in de smaak vallen, worden geruild of teruggebracht. “De eerste weken na Nieuwjaar zijn altijd druk met ruilingen,” vertelt Barend. “Dat hoort erbij.

De vaste lasten lopen gewoon door, terwijl de inkomsten lager liggen. Toch noemt Barend januari geen ‘probleemmaand’. “Je weet dat deze periode eraan komt, dus daar moet je je op voorbereiden.” Die voorbereiding begint al in de maanden ervoor. De inkoop in januari wordt beperkt gehouden. “Je wilt geen voorraad hebben die maanden blijft liggen.”

De invloed van januari gaat verder dan alleen die ene maand. De omzetcijfers spelen een rol bij beslissingen later in het jaar. “Als januari echt tegenvalt, ga je automatisch voorzichtiger plannen. Dan denk je twee keer na over investeringen of extra marketing.” Andersom geeft een goede januarimaand juist vertrouwen. “Het is een soort meet methode voor hoe het jaar kan lopen.”

Ook op personeelsgebied is het verschil tussen december en januari groot. Waar in de feestmaand extra handen nodig zijn, worden er in Januari juist minder mensen ingepland. “In december werken we met meer mensen en langere shifts. In januari is dat simpelweg niet nodig.” Toch blijft goede service belangrijk, benadrukt Barend. “Juist in een rustige maand heb je meer tijd voor persoonlijk contact met klanten.”

Wat hij zelf de grootste uitdaging van januari vindt, is niet eens het financiële aspect. Het is vooral de omschakeling. “Na die intense drukte van december voelt januari soms leeg. Je moet jezelf opnieuw motiveren.” Tegelijkertijd ziet hij daar ook de waarde van in. De rust biedt ruimte om plannen te maken, nieuwe ideeën uit te werken en vooruit te kijken. “Je staat even stil, en dat is eigenlijk best gezond.”

Volgens Barend staan klanten in januari duidelijk op de ‘spaarstand’. Dat blijkt niet alleen uit hun aankopen, maar ook uit gesprekken in de winkel. “Mensen zeggen letterlijk dat ze even rustig aan doen of dat ze goede voornemens hebben om te besparen.” Toch is er één uitzondering: cadeaubonnen. Die worden in januari massaal verzilverd. “Dat voelt voor klanten als extraatje. Ze hebben het idee dat ze iets ‘gratis’ kunnen kopen en gunnen zichzelf dan toch iets leuks.”

Januari mag dan rustiger zijn dan december, saai is de maand zeker niet. Voor ondernemers is het een periode van aanpassen, rekenen en vooruitdenken. Zoals Barend het samenvat: “Januari is misschien minder zichtbaar druk, maar achter de schermen gebeurt er van alles. Het is de maand waarin je de basis legt voor de rest van het jaar.”

Luister hier naar een audioreportage van Evy Kroon, waarin ze eigenares van de Bilhovense boekhandel spreekt, Ike Wikking, over hun ervaring in januari.