De bibliotheek van Hilversum. Een halfgevulde zaal. Het is muisstil. Behalve de spreker. Jan Durk Tuinier praat recht in de microfoon. Het gaat over vrede en de maakbaarheid daarvan. Jan Durk zegt dat vrede wel degelijk maakbaar is, en onderbouwt dit door middel van anekdotes en data.
Jan Durk Tuinier is algemeen secretaris van de Stichting Vredeseducatie. Hij geeft vanavond een presentatie over het belang van vrede. Ook pleit hij voor de maakbaarheid ervan. De presentatie is bezig in de filmzaal van de bibliotheek Hilversum. Deze avond is een onderdeel van het zincafé. Een initiatief van de Protestantse Gemeente Hilversum. Het zincafé is een avond met een maatschappelijk spreker aan het woord. Het thema van de huidige reeks avonden is oorlog en vrede. Predikant Erik van Halsema, organisator: ‘We wilden afgelopen jaar echt iets maatschappelijks relevant aansnijden, en kozen daarom oorlog en vrede’. Het thema loopt nu sinds september. En deze avond verzorgd door Jan Durk sluit de reeks af.
Dan begint de presentatie in de filmzaal. Jan Durk legt met veel handgebaren en mimiek uit dat vrede veel meer voorkomt dan oorlog. Hij haalt internationale statistieken erbij om dit toe te lichten. ‘Onderzoeken laten zien dat het nog nooit zo goed is gegaan in de wereld’. Hij gebruikt grafieken van de Verenigde Naties. Niemand praat door hem heen. ‘De meeste mensen zijn van nature vredig, eigenlijk is geweld en oorlog de uitzondering’. Hij zegt dat het in de afgelopen 200 à 300 jaar eigenlijk alleen maar vooruit is gegaan op het gebied van menselijke veiligheid en ontplooiing. ‘In 1820 haalden 23% van de kinderen hun vijfde levensjaar niet. In 2020 gaat het om 4% van de kinderen.’
‘Ook het gebied van klimaat gaat het lang niet altijd zo slecht als men denkt. Zelfs met Trump. De staat Californië loopt enorm vooruit op het gebied van klimaatbeleid. Sterker nog, China is er nu ook enorm veel mee bezig. Zij hebben een 100-jarig plan voor hun ideale staat, dus als dat moet gaan lukken, moet het klimaat het ook redden.’
Zijn boodschap is hoopvol: Er gaat niet zo veel mis in de wereld als men denkt. Dat komt volgens hem mede ook door de media, die nou eenmaal meer verslaggeven van negatieve dingen dan dingen die al goed gaan: vanzelfsprekendheid is vaak niet nieuwswaardig.
Hiervoor heeft hij ook tips voor het publiek. Bijvoorbeeld een nieuwsdieet, waarbij je minder nieuws consumeert om jezelf minder te laten deprimeren met wat er slecht gaat in de wereld. Ook stimuleert hij maatschappelijke betrokkenheid: hang eens een keer de poster van je politieke partij voor je raam. Ga met mensen in gesprek, probeer de ander te begrijpen. Etc. Hij zegt dat vrede geen neutrale staat is, maar een werkend proces waar iedereen de hele tijd aan meewerkt. In het publiek knikken veel mensen enthousiast mee, er wordt nog steeds niet door Jan Durk heen gepraat.
Af en toe moet het publiek hard lachen om een grap van Jan Durk. Hij laat wat mensen vragen stellen tijdens de presentatie en beantwoordt die. Dan is het afgelopen, wat volgt is de borrel. Iedereen in de zaal verhuist naar de hal. Er staan tafeltjes met stoelen waar mensen kunnen gaan zitten om over het thema door te praten. Jan Durk legt er verscheidene spullen die met vrede te maken hebben op ter inspiratie van de gesprekken. Af en toe loopt Jan Durk langs een van de tafeltjes om mee te doen aan de discussies aan tafel, en om verdere vragen te beantwoorden.
De tafels zitten vol druk kletsende mensen. Een bezoeker zegt: ‘Ik vond het heel inspirerend. Vooral ook wat je zelf kan doen. Daar had ik nog niet over nagedacht. Ik denk echt dat het er een betere wereld zou zijn als iedereen meer betrokken zou zijn in het maken en behouden van de vrede.’
