In ijskoud water zwemmen, en dat dan nog elke week! Tijdens de winter verzamelt een klein groep mensen elke zaterdag om 09:30 zich bij de Haarijnse Plas om te gaan zwemmen. Christine, een van de deelnemers vertelt waarom zij ermee begon en wat ze er speciaal aan vindt.

Waarom bent u eigenlijk begonnen met winterzwemmen?

Ik ben ermee begonnen vanwege mijn gezondheid. Ik hou sowieso van zwemmen, dus dat maakte het al makkelijker. Wat winterzwemmen bijzonder maakt, is dat het ook een mentale kant heeft. Ik had het altijd snel koud en daar was ik eigenlijk wel klaar mee. Je leert bewust de kou in te gaan en ermee om te gaan. Dat geeft mentale kracht. Daarnaast heeft het gezondheidsvoordelen: je longen moeten hard werken en je immuunsysteem wordt gestimuleerd.

U zei dat winterzwemmen ook een mentale tool kan zijn. Kunt u dat verder uitleggen?

Als je iets doet wat je heel moeilijk vindt, ontwikkel je jezelf. Sommige mensen gaan bungeejumpen, anderen lopen een ultramarathon. Het gaat erom dat je jezelf uitdaagt om iets te doen waarvan je denkt dat je het niet kunt. Als blijkt dat het wel kan, groeit je zelfvertrouwen. Ik ben nu bijna niet meer bang voor de kou, omdat ik weet wat het betekent en hoe ik ermee om moet gaan. Het is echt een ontwikkeling van vaardigheden.

Wat gaat er door u heen op het moment dat u het koude water in gaat?

In het begin visualiseerde ik iets positiefs. Ik dacht bijvoorbeeld aan een vakantie in Mexico, aan snorkelen in zee. Daardoor focuste ik minder op de kou. We liepen ook samen het water in, als een lijn. Die kracht van samen iets moeilijks doen, zelfs met mensen die je nauwelijks kent, is bijzonder. De eerste keer blijft het meest spannend.

Wat doen jullie precies in het water?

Sommige mensen blijven stil zitten en dippen, omdat ze het gevoel hebben dat het water dan minder koud wordt. Ik blijf liever zwemmen, zodat mijn handen en voeten warm blijven. Mensen praten wat met elkaar of zijn juist even helemaal in zichzelf om de controle te bewaren. Iedereen doet het op zijn eigen manier.

Veel mensen zouden juist zeggen dat ze de kou willen vermijden. Wat vindt u daarvan?

Ik denk dat je de kou beter kunt leren kennen dan hem te ontwijken. Door hem aan te gaan, weet je mentaal hoe je ermee om moet gaan. Daardoor heb je ook minder behoefte aan warmte. Je kunt makkelijker zonder jas naar buiten of hebt het binnenshuis minder snel koud. Het voelt als een soort overwinning op de kou. Veel mensen gaan naar de sauna, waar warmte en kou elkaar afwisselen. Met koud zwemmen stimuleer je je huid, het grootste orgaan van het lichaam. De doorbloeding wordt actief en je longen moeten hard werken doordat je ademhaling verandert. Het is een stressreactie die je leert beheersen. Zowel mentaal als fysiek heeft het veel effect. Ik ben bijvoorbeeld nauwelijks nog ziek; geen griepjes meer. Dat is gewoon prettig.

Twijfelt u wel eens om te gaan? Wat zorgt ervoor dat u toch elke zaterdag om half tien opstaat?

Eigenlijk is er weinig weerstand. Blijkbaar reageert mijn lichaam zo positief dat ik er een soort beloning van krijg. Alleen bij heel slecht weer, zoals harde regen, twijfel ik soms. We hebben geen voorzieningen bij de Haarijnse Plas, dus dan ben je al nat voordat je het water in gaat. Dat is gewoon vervelend. Ook zijn we geen vriendenclub, maar wel een groep die op elkaar let. Op vrijdagavond laten we weten wie er komt. Omdat koud water gevaarlijk kan zijn, gaat niemand alleen. Dat groepsgevoel motiveert ook.

Heeft u altijd zoveel motivatie gehad, of heeft die zich opgebouwd?
Ik vind winterzwemmen gewoon heel leuk. Dat maakt het makkelijk om te blijven gaan. Daarnaast speelt het sociale aspect mee. Als je hebt gezegd dat je komt, wil je de anderen niet laten zitten.

Ziet u vaak nieuwe gezichten in de groep?

Ja, af en toe. Soms komt de partner, buurman of buurvrouw van iemand mee. Er is een vaste kern, met daaromheen een flexibele groep die wisselt.

Kan iedereen aan winterzwemmen doen?

Niet iedereen. Als iemand heel gevoelig is voor kou of een medische aandoening heeft, kan het lastig zijn. In veel gevallen kan het wel, maar dan is overleg met een arts belangrijk.

Als u in één zin zou moeten uitleggen waarom iedereen dit zou moeten proberen, wat zou u zeggen?

Als je het een paar keer rustig opbouwt en niet alleen één keer zoals bij een nieuwjaarsduik, ervaar je een gevoel en lichaamsreactie die je nooit eerder hebt gehad. Het is geen competitie, we zijn hier allemaal voor ons zelf!