Paus Leo XIV spreekt aanstaande zondag het traditionele Urbi et Orbi, dat zich uit het Latijn vertaalt als aan de stad en de wereld, uit. ‘Het is een speciale zegen voor Rome en de wereld,’ vertelt Anton ten Klooster, priester. ‘Eerst vertelt de paus een vredesboodschap, waarna de zegen, het Urbi et Orbi, volgt. Vaak wordt er alleen gedacht aan de vredesboodschap.’ De aandacht daarvoor was vroeger niet zo sterk als nu en heeft zich door de jaren heen ontwikkeld.
Voorlopers
Met de Eerste Wereldoorlog deed Paus Benedictus XV dan in 1917 als eerste een oproep tot vrede, vertelt Ten Klooster. ‘Hij stuurde een brief met “stop dit nutteloze bloedbad”.’ Deze brief stond bekend als de vredesnota en ging uit naar de geallieerden en de centralen. Paus Pius XII deed het op een manier zoals we het nu zouden herkennen. ‘Zijn kerstboodschap van 1942 is een voorbeeld van de moderne manier waarop pausen communiceren: niet als wereldleider, maar als iemand die een moreel appèl doet.’
Huidige paus
Van paus Leo XIV weten we nog niet hoe hij het Urbi et Orbi van Pasen zal uitspreken. Het is zijn eerste keer met Pasen, alleen met Kerstmis sprak hij al eerder het Urbi et Orbi uit. Na een jaar als paus is er wel meer bekend over zijn karakter en spiritualiteit. Hij is een bedachtzame introverte paus en wil de vroegere traditie en identiteit van de kerk in ‘zachte stijl’ beschermen. Paus Leo XIV zet het werk van paus Franciscus voort, maar is geen herhaling van zijn voorganger. Beaamt Ten Klooster. ‘Hij is een vervolg op paus Franciscus, maar behoudt tevens de verbinding met de pausen die hun voorgingen.’
Spanningen
In de aanloop naar de vredesboodschap van zondag gaat veel aandacht naar de oorlog in het Midden-Oosten. Paus Leo XIV is kritisch op de situatie en zei op Palmzondag: ‘God luistert niet naar de gebeden van leiders die oorlogen voeren.’ Hij hoopt dat de oorlog in het Midden-Oosten nog voor Pasen tot een einde kan worden gebracht.
