Lang genoeg werden vliegende auto’s als de toekomst gezien, tegenwoordig lijkt die toekomst toch net wat anders: elektrische auto’s. Maar die toekomst lijkt nog niet voor iedereen weggelegd. Met een subsidie van maximaal 6.000 euro probeert het kabinet elektrisch rijden bereikbaar te maken voor mensen met een lager inkomen. Volgens Chiel van Lent, belangenbehartiger bij ANWB, kan het bedrag verschil maken, maar blijven de aanschafprijs en het beperkte aanbod van betaalbare elektrische occasions grote obstakels.
Het kabinet doelt op het inzetten van een subsidieregeling waarmee lagere inkomens een elektrische auto kunnen kopen op het eind van 2026. De occasions horen met dit akkoord toegankelijker te worden voor een groter publiek. De kosten voor een gemiddelde elektrische occasion zijn al twee maanden op rij aan het dalen, de gemiddelde vraagprijs ligt nu op 37.048 euro. In maart lag dat voor een tweedehands EV nog op 32.097 euro, in korte tijd gingen de prijzen dus flink omhoog, meldt online automarkt Autoscout24. Dit komt door de massale marktvraag naar het product. Door geopolitieke spanningen in het Midden-Oosten schoten de brandstofprijzen voor omhoog, waardoor consumenten op zoek gingen naar alternatieven.
Belemmeringen
Hoewel de vraag flink steeg, blijft elektrisch rijden voor een grote groep groep Nederlanders onbetaalbaar. Jaarlijks brengt de ANWB een elektrisch rijden-monitor uit, waarin onder 2000 mensen wordt geproefd hoe hun houding is ten opzichte van elektrisch rijden. De aanschafprijs wordt volgens de ANWB als grootste belemmering genoemd. Ook het ontbreken van een eigen laadplek speelt een rol. Wie thuis geen oprit of laadpaal heeft, is vaker aangewezen op publiek laden, wat duurder kan zijn. Hoewel Nederland volgens Van Lent relatief veel laadpalen heeft, kan de beschikbaarheid lokaal alsnog een probleem vormen. De actieradius blijft ook een reden van twijfel voor eventuele kopers. Zij zijn bang dat de maximale afstand die een voertuig kan afleggen op één volle accu nog onvoldoende is. Volgens Van Lent blijkt die angst in de praktijk mee te vallen. Mensen die al elektrisch rijden, ervaren de actieradius veel minder vaak als probleem.
Te lage inkomensgrens
€6.000 is volgens van Lent op zichzelf genoeg om verschil te maken, maar de inkomensgrens van de regeling is volgens de ANWB te laag. Juist daar ziet de ANWB een knelpunt. ‘De groep die er voor in aanmerking komt, dat is heel strak gedefinieerd met een maximum inkomen. Die is wel zo beperkt en zo scherp opgesteld, dat niet heel veel mensen daarvan gebruik zullen kunnen maken. Dus het bedrag op zich is voldoende, maar de scope is onvoldoende,’ zegt van Lent. De groep mensen met een inkomen van 12.500 euro tot 27.533 euro per jaar komen voor 6.000 euro subsidie in aanmerking. Verdien je meer dan dit bedrag dan kun je maximaal 4000 euro krijgen. Een voorwaarde is dat je oude benzine- of dieselauto naar de sloop wordt gebracht.
Een duwtje in de rug
De oplossing zit hem, volgens Chiel van Lent, niet zozeer in de subsidie maar o.a. in de inkomensgrens verhogen en het aanbod op de markt verbreden. De regeling kijkt nu naar het individuele inkomen en niet naar het totale huishoudinkomen. De ANWB ziet liever dat ook werkenden met een inkomen tot ongeveer één tot anderhalf keer modaal voor de subsidie in aanmerking kunnen komen. De doelgroep van de regeling zou niet zozeer het budget hebben om een elektrisch voertuig aan te schaffen, ondanks de subsidie. Ook het aanbod van betaalbare elektrische occasions moet groeien. Als startpunt zou er een grotere tweedehandsmarkt moeten komen. Een deel van de elektrische auto’s die eerder met subsidie nieuw zijn gekocht, is volgens hem naar het buitenland geëxporteerd. Minder export zou ervoor kunnen zorgen dat meer elektrische auto’s uiteindelijk op de Nederlandse tweedehandsmarkt terechtkomen. Ook duidelijke regels voor de lange termijn en het op peil houden van de verkoop van nieuwe elektrische auto’s zijn volgens de ANWB belangrijk. De subsidie kan dus een zetje geven, maar maakt elektrisch rijden daarmee nog niet automatisch bereikbaar voor iedereen.
Verslaggeefster Nadia Dune Bielat ging op pad bij de EV Experience en sprak bezoekers over de keuze om elektrisch te rijden. Luister hieronder naar de volledige audioreportage:
