Uit onderzoek blijkt dat de acceptatie van homoseksualiteit de afgelopen vier jaar is afgenomen onder Nederlandse jongeren. Het HBSC-onderzoek (Health Behaviour in School-aged Children) geeft de gezondheid en het welzijn van jongeren tussen 12 en 16 jaar weer. Uit het onderzoek blijkt dat in 2021 nog 78 procent van de meisjes op de middelbare school positief keek naar homoseksualiteit. In 2025 is dit nog maar 51 procent. Voor jongens geldt dat 40 procent in 2021 positief keek naar homoseksualiteit. In 2025 is dit bijna gehalveerd naar 22 procent.
In een artikel dat de NOS gepubliceerd heeft met betrekking tot de resultaten van dit onderzoek, komt de directeur van COC aan het woord. Dit is een belangenvereniging voor lhbti+-personen. Directeur Marie Ricardo zegt in dit artikel het volgende: ‘De manosphere waar nepmannelijkheidsbeelden verspreid worden door influencers als Andrew Tate krijgen van de socialemediabedrijven ruim baan.’ Maar in hoeverre heeft de manosphere invloed op de afnemende acceptatie van homoseksualiteit? Is het terecht dat Marie Ricardo deze link legt?
Wat is de manosphere?
Om erachter te komen of de manosphere daadwerkelijk invloed heeft op de cijfers uit het onderzoek, is het eerst belangrijk om te weten wat de manosphere is. De manosphere is een verzamelnaam voor een online netwerk waarin mannelijkheid en de positie van mannen centraal staan. Binnen deze omgeving wordt veel content gedeeld over geld verdienen, daten, zelfontwikkeling en carrière. Er lijkt niet heel veel mis te zijn met deze overtuigingen op het eerste gezicht. Daardoor kunnen jongeren zich aangetrokken voelen tot deze ideeën die gedeeld worden via social media. Maar vaak ligt er meer achter de opvattingen. Zo zijn deze vaak haatdragend richting vrouwen toe.
Binnen de manosphere is de rol van influencers belangrijk. Deze personen delen hun overtuigingen over de positie van de man via hun social media kanalen. Marie Ricardo benoemt in het artikel van NOS, influencer Andrew Tate als voorbeeld die nepmannelijkheidsbeelden verspreidt. Andrew Tate is een Brits-Amerikaanse social media-persoonlijkheid. Hij werd onder andere bekend door het verspreiden van zijn denkbeelden binnen de manosphere. Door het delen van misogynistische opvattingen via social media is Tate verbannen door verschillende sociale mediabedrijven. Misogynistische opvattingen zijn ideeën die sterke haat tegen vrouwen benadrukken.
De rol van social media
Maar hoe gaan sociale mediaplatforms om met content binnen de manosphere? Sociale mediaplatforms zoals TikTok, Instagram en YouTube hebben regels tegen haatdragende en misogynistische content. Influencers zoals Andrew Tate zijn meerdere keren verbannen vanwege het verspreiden van dit soort ideeën. Toch blijft content binnen de manosphere zichtbaar voor jongeren. Dat komt vooral doordat fanaccounts deze video’s opnieuw uploaden, waardoor platforms de verspreiding niet volledig kunnen stoppen.
Algoritmes spelen hierbij een grote rol. Platforms laten vooral video’s zien die veel reacties oproepen, omdat die gebruikers langer laten kijken. Extreme of polariserende filmpjes doen het daarom goed, waaronder manosphere‑content. Platforms promoten dit dus niet bewust, maar algoritmes zorgen ervoor dat deze content te zien blijft. Jongeren krijgen deze filmpjes dus vaak te zien via aanbevelingen, zonder dat ze er zelf naar zoeken.
Volgens onderzoeker David Schultz van Doorn is er geen direct causaal verband tussen de manosphere en de afnemende acceptatie van homoseksualiteit. Hij ziet vooral de werking van algoritmes als oorzaak. ‘Ik denk dat de verdienmodellen van sociale media draaien om het betrokken houden van gebruikers en dat extreme content daar het meest effectief aan bijdraagt. Dus wat voor veel content vanuit de manosphere geldt, geldt ook voor andere conservatieve en extreme content’, zegt hij. Schultz van Doorn Stelt dat de afnemende acceptatie van homoseksualiteit wel kan voortkomen uit de manosphere-content. ‘Afkeuring van homoseksualiteit is waarschijnlijk onderdeel van veel van dit soort content. Maar het is denk ik veel breder dan de manosphere en gaat vooral over algoritmes.’
Eindoordeel
De claim dat socialemediabedrijven de manosphere ruim baan geven, is deels waar. Platforms verbieden misogynistische content en hebben influencers zoals Andrew Tate meerdere keren verbannen. Maar door fanaccounts en algoritmes blijft manosphere‑content toch zichtbaar voor jongeren. Volgens expert David Schultz van Doorn is er geen direct verband met de dalende acceptatie van homoseksualiteit. De zichtbaarheid komt vooral door algoritmes die extreme content laten zien.
