Yannick Toctaquiza van Maanen
In de podcast ‘De wereld van Duk’ doet presentator Roel den Outer de volgende uitspraak: ‘We financieren onze eigen ondergang. Heel Nederland doet mee aan de Postcode Loterij, en die geven we ook allemaal subsidies.’ De uitspraak dat er overheidssubsidies naar de Postcode Loterij gaan is onjuist. Integendeel, de inkomsten uit kansspelbelasting leveren de staatskas juist geld op.
Deze factcheck is uitgevoerd op basis van de beschikbare informatie op de datum van publicatie.
Bewering: ‘De Postcode Loterij krijgt subsidies van de overheid’
Oordeel: Onwaar
In de aflevering van ‘Het Land van Wierd Duk’ van 30 januari is op datum van publicatie meer dan 22 duizend keer bekeken op Youtube. In het gesprek tussen medepresentator Roel den Outer en Wierd Duk gaat het vooral over de plannen van het nieuwe kabinet, en de onvrede die de heren daarover voelen. Er wordt beweerd dat de Postcode Loterij subsidies ontvangt van de overheid. Gaan er daadwerkelijk overheidssubsidies -en dus belastinggeld- naar dit kansspel?
Jaarverslag
De Postcode Loterij is ondergebracht in de holding ‘Nationale Goede Doelen Loterijen N.V.’, die op haar beurt weer onderdeel is van een overkoepelende organisatie die loterijen organiseert in onder andere het VK, Noorwegen en Duitsland.
We hebben de jaarverslagen van de Postcode Loterij van 2023 en 2024 bekeken. In beide jaren wordt als enige inkomstenbron ‘Inleggelden Postcode Loterij’ opgegeven in het jaarverslag. ‘Onze inkomsten zijn volledig afkomstig van de deelnemers die meespelen’, vertelt ook Yvonne Verschragen, woordvoerder bij de Postcode Loterij. ‘De Postcode Loterij ontvangt geen subsidie van de overheid en heeft dat ook in het verleden niet gedaan.’
De loterij wordt dus enkel gefinancierd door de verkoop van loten. Een vermelding van inkomsten uit subsidiegelden is niet terug te vinden in de jaarverslagen.
Kansspelautoriteit
Een interview met Marloes Derks bevestigt dit. ‘Loterijen worden niet gesubsidieerd in Nederland, ze leveren juist geld op’, vertelt ze over de telefoon. Als woordvoerder van de Kansspelautoriteit heeft ze inzicht in de kansspelbranche in Nederland.
‘Loterijen en kansspelen dragen zelf kansspelheffing af aan de Kansspelautoriteit.’ vertelt Derks. ‘Dit geld gaat niet naar de staatskas, maar wordt gebruikt om de autoriteit te financieren. De organisatie houdt hiermee toezicht op de markt van kansspelen. Door deze heffing is de kansspelautoriteit een zelfvoorzienende organisatie.’
Winnaars van kansspellen, zo ook die van de Postcode Loterij, dragen daarnaast kansspelbelasting af. Dit geld betaalt men uit het winstbedrag en eindigt in de staatskas. De hoogte van de kansspelbelasting is in 2026 37,8%, zo is te vinden op de website van het Ondernemersplein.
Subsidie Uitgaven
De Nederlandse overheid beschikt over vele subsidiepotten. Het geld uit deze potten wordt gebruikt om ’bepaald gedrag of bepaalde activiteiten te stimuleren’, aldus de informatiepagina van het Kenniscentrum van Beleid en Regelgeving. De subsidieregelingen worden bepaald door de ministeries op basis van de Algemene wet bestuursrecht (Awb). Ministeries zijn verplicht om gedetailleerde cijfers naar buiten te brengen over de uitgegeven subsidies. Het betreft tenslotte belastinggeld van de Nederlanders.
Met uitzondering van het Ministerie van Algemene Zaken (AZ) geven alle ministeries subsidies uit. Voor deze factcheck is gekozen om alleen te kijken naar de ministeries die mogelijk subsidie zouden kunnen geven aan de Postcode Loterij. Er is gekozen voor: het Ministerie van Financiën, het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, en het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap.
Volgens de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) bestaat er een publicatieplicht voor bedrijven die meer dan €100.000,- subsidies ontvangen in een kalenderjaar. Mogelijk zit de Postcode Loterij onder deze grens, en hebben ze dus geen publicatieplicht. Er zijn echter geen aanwijzingen dat dit het geval is.
Conclusie
De bewering van Den Outer dat de Postcode Loterij subsidies zou ontvangen is onwaar. De Postcode Loterij geeft aan de hand van hun woordvoerder en jaarverslagen aan dat er geen subsidiegelden binnenstromen. Daarnaast is er in de verslagen van de ministeries geen bewijs gevonden dat er subsidie wordt uitgekeerd aan de Postcode Loterij. Ook de Kansspelautoriteit geeft aan dat de loterij geen subsidie ontvangt.
