Over zes dagen is het zover: de gemeentelijke verkiezingen. Landelijke partijen ontvangen een subsidie van de overheid, maar bij gemeenten ligt dit anders. De 8,15 miljoen euro die op de begroting van het ministerie van Binnenlandse Zaken staat voor lokale partijen, kan voorlopig niet worden uitgekeerd. De oorzaak: de Wet op de politieke partijen is nog niet in werking getreden, waardoor de wettelijke grondslag ontbreekt. Inwerkingtreding wordt pas voorzien voor 2027. JA21 probeerde het geld via een amendement alsnog naar de gemeentefondsen te laten belanden. Waarom op deze manier? Een motie die meerdere malen is ingediend om de betreffende wet te wijzigen, is steeds afgewezen. Minister van Binnenlandse Zaken Femke Rijkaart heeft het amendement echter ontraden. Zonder wettelijke grondslag ontbreken namelijk de verantwoordings- en transparantieregels die de nieuwe wet juist beoogt te waarborgen. Via een decentralisatie-uitkering is het geld voor gemeenten bovendien vrij besteedbaar, en daarmee is er geen garantie dat het daadwerkelijk bij de lokale partijen terechtkomt. Maar waarom keert de VNG het geld dan nu al niet gewoon uit? Omdat ook zij zonder die wettelijke basis geen subsidie mag verstrekken. Een medewerker van de VNG (bekend bij redactie) stelt dat dit geen drama is: eerst maar afwachten welke partijen na de verkiezingen daadwerkelijk een zetel halen. Het vertrouwen dat het geld op de juiste plek belandt, is volgens hen voldoende basis:”net als bij andere gemeentelijke subsidies”. In plaats van het geld door te sluizen, presenteerde Rijkaart een eigen maatregelenpakket om de lokale democratie breed te versterken, met datzelfde bedrag van 8,15 miljoen. Ruim 3 miljoen gaat naar veilig vergaderen, 1 miljoen naar rekenkamers en griffies en 620.000 euro naar het Kennispunt Lokale Politieke Partijen. Daarnaast is er geld voor opleidingen, onderzoek naar online agressie  (45 procent van alle lokale politici kreeg daar in 2024 mee te maken) en een campagne om meer mensen politiek actief te krijgen. De directe subsidie aan lokale partijen moet wachten tot de wet er klaar voor is. Of de Kamer instemt met de plannen van Rijkaart, blijkt op 24 maart. Wat houd de subsidie in, en wat willen lokale parijen met de subsidie doen? Verslaggever Fleur Beumer zoekt het voor je uit.