Rouw en verlies horen bij het leven, maar de manier waarop mensen ermee omgaan verschilt sterk. Volgens psycholoog en rouwonderzoeker Paul Boelen bestaat er geen vaste route door rouw. ‘Mensen denken vaak dat rouw een voorspelbaar proces is, maar in werkelijkheid verloopt het voor iedereen anders,’ zegt hij. ‘Er is geen standaard manier waarop je “goed” rouwt.’
Die visie wordt ondersteund door Nederlands onderzoek. In zijn studie “Complexe rouw begrijpen en behandelen” (2016) laat Boelen zien dat de meeste mensen zich na verloop van tijd aanpassen aan het verlies, maar dat een kleinere groep vastloopt. ‘Bij een deel van de mensen blijft het verdriet zo intens dat het dagelijks functioneren ernstig wordt belemmerd,’ legt hij uit. ‘Dan spreken we van complexe rouw, en kan professionele hulp nodig zijn.’ Uit het onderzoek blijkt onder andere dat factoren zoals onverwachte verliezen, beperkte sociale steun of eerdere psychische klachten het risico op complexe rouw vergroten.
Daarnaast biedt het Dual Process Model of Coping with Bereavement van Margaret Stroebe en Henk Schut, waaraan ook Nederlandse onderzoekers bijdroegen, belangrijke inzichten. Dit model beschrijft hoe mensen heen en weer bewegen tussen het toelaten van verdriet en het oppakken van het dagelijks leven. Boelen herkent dat patroon: ‘Het is heel normaal dat mensen schommelen tussen momenten van intens gemis en momenten waarop ze weer vooruitkijken. Die afwisseling is juist gezond.’
Volgens Boelen is het daarnaast belangrijk dat mensen de ruimte krijgen om op hun eigen manier te rouwen. ‘Rouw laat zich niet afdwingen of versnellen,’ benadrukt hij. ‘Het kost tijd om een verlies te verweven in je leven.’ Daarbij speelt de omgeving een grote rol. ‘Steun hoeft niet ingewikkeld te zijn,’ zegt hij. ‘Luisteren, erkenning geven en er zijn voor iemand maakt vaak al een groot verschil.’
In de podcast Doe je dat Echt?! Gaan we in op het beroep uitvaartverzorger, Ron Persijn vertelt over zijn werk. Beluister de podcast hieronder.
