Let op: deze factcheck is uitgevoerd op basis van beschikbare informatie op de datum van publicatie
Claim
‘Als kinderen 3 minuten bewegen per 30 minuten zitten zie je een enorme gezondheidsverbetering.’
Oordeel
Deels waar
Bron van de bewering
In de aflevering van 23 maart 2026 van het televisieprogramma Van Roosmalen & Groenteman vertelde Erik Scherder, Nederlandse Hoogleraar Neuropsychologie: ‘Als kinderen 3 minuten bewegen per 30 minuten zitten zie je een enorme gezondheidsverbetering.’
In de uitzending vertelt hij over de voordelen van bewegen voor kinderen. In een diagram laat hij zien wat voor effect lang zitten heeft in iemands brein. In het ene diagram is een volwassen brein te zien en in de andere die van een kind. Hierbij laat hij zien wat er met het brein gebeurt als iemand een kort beweegmoment doet, na langer te hebben gezeten. In zijn uitleg richt hij zich vooral op de cognitieve verbetering van bewegen, daarna benoemt hij de gezondheidsvoordelen.
Wat zegt het wetenschappelijk onderzoek?
Om te beginnen met het onderwerp laat het onderzoek van de University of Edinburgh het effect zien van korte bewegingsinterventies bij kinderen van 8 tot 10 jaar. Movement Breaks zijn beweegmomenten tijdens het leren, zoals stretchoefeningen of korte loopjes. Physically Active Learning is bewegen tijdens het doornemen van de lesstof, zoals rek- en strekbewegingen tijdens rekenen of taalactiviteiten. Uit het onderzoek komt naar voren dat beide effectief zijn in het verhogen van het fysieke activiteitsniveau van leerlingen. Het onderzoek toont geen directe verbetering in cognitieve prestaties, concentratie of academische resultaten. Dit betekent dat de positieve effecten van korte beweegmomenten vooral fysiek en gedragsmatig zijn, en niet direct leiden tot verbeteringen in leren of breinfuncties.
Daarnaast laat het artikel over het effect van beweegmomenten in de klas van International Journal of Environmental Research and Public Health zien, dat korte actieve pauzes in de klas worden toegepast bij kinderen. Hier wordt gericht op de vraag of korte beweegpauzes het gedrag en de leerprestaties van leerlingen verbeteren. Deze beweegpauzes worden tijdens de schooldag uitgevoerd en zijn gericht op het beïnvloeden van fysieke activiteit, schoolprestaties, cognitieve functies en gezondheidsuitkomsten. Uit het artikel blijkt dat deze pauzes leiden tot een toename in matig tot intensieve fysieke activiteit. De studie benadrukt dat hoewel beweging kinderen actiever maakt, de effecten op leren en gedrag complex zijn en waarschijnlijk afhangen van meerdere factoren, zoals de duur, frequentie en inhoud van de activiteiten.
Dit kan op lange termijn bijdragen aan de algemene gezondheid en het welzijn van leerlingen, zoals het verbeteren van cardiovasculaire gezondheid, motorische ontwikkeling en algemene bewegingsvaardigheden. Een praktijkgericht onderzoek van Laura Ford van SUNY College at Cortland toont aan dat zelfs kleine hoeveelheden beweging een bijdrage kunnen leveren aan een actiever schoolklimaat en meer fysieke activiteit gedurende de dag, wat belangrijk is voor een gezonde levensstijl bij kinderen. Zo creëren ze een actiever gedragspatroon.
Experts aan het woord
Mark Scheper, fysiotherapeut en onderzoeker op het gebied van chronische ziektes en kinderen met zeldzame ziektes, vind bewegen voor iedereen essentieel. ‘Een kind ontwikkelt zich aan de hand van de variëteit aan beweging die ze hebben.’ Volgens hem is het leervermogen en de mentale gezondheid van kinderen beter als ze meer bewegen. Hij ziet een probleem bij kinderen die in actief zijn en langdurig zitten. ‘Er zijn studies die aantonen dat leervermogen positief beïnvloed wordt door gevarieerd bewegen.’ Scheper geeft aan dat veel onderzoeken over gemiddelde uitkomsten gaat. ‘Het is voor ieder kind verschillend, je kan niet voor iedereen dezelfde norm instellen.’ Het is daarom belangrijk om per groep goed te kijken welke beweegnorm passend is. Voor het ene kind kan een beweegmoment te veel inspanning zijn, terwijl het voor de andere wel geschikt is.
Naast het verbeteren van leerprestaties, heeft bewegen voor kinderen effect op veel aspecten in hun leven. ‘Bewegen maakt het leven beter, het beschermt tegen ziektes, steunt motorische ontwikkeling en helpt bij ontwikkelen van sociale vaardigheden.’
Hier sluit Rienk Dekker, revalidatiearts bij UMCG, zich volledig aan. ‘Als je meer beweegt ben je scherper, heb je betere concentratie, lukt het beter om dingen te onthouden en ben je socialer.’ Daar vult hij bij aan: ‘Hoe jonger je ermee begint hoe beter het op lange termijn is.’ Om effect op lange termijn te zien, moet meer bewegen in iemands routine komen.
‘Als je een beetje meer beweegt en een beetje minder zit, dan heb je al kans op een langer leven en minder gezondheidsrisico’s.’ Zitten dus kan dus voordelig zijn voor zowel de fysieke als mentale gezondheid voor een persoon.
Beide zijn het erover eens, beweegmomenten toevoegen aan een lesdag zou een goede stap zijn naar meer beweging voor kinderen. Wel ondersteunen rapporten ook dat beweegmomenten in de les, niet direct effect hebben op cognitieve aspecten voor kinderen.
Conclusie
Om te spreken van een enorme gezondheidsverbetering na 3 minuten bewegen per 30 minuten zitten, zouden de effecten direct en duidelijk meetbaar moeten zijn. Korte beweegpauzes verhogen wel het fysieke activiteitsniveau en verminderen langdurig zitten. De voordelen van bewegen liggen vooral op het gebied van activiteit, welzijn en ontwikkeling, en worden vooral zichtbaar bij langdurige en regelmatige toepassing. Met de informatie uit de wetenschappelijke studies kan worden geconcludeerd dat de claim deels waar is. Meer bewegen zorgt voor gezondheidsverbetering, maar dit moet op lange termijn volgehouden worden om resultaat te zien.
