AMERSFOORT – Onder de witte parasols op het Stadsplein schuiven ouderen dinsdagmiddag langzaam hun stoelen dichter naar de schaduw. Waar het plein normaal gevuld is met winkelend publiek, overheerst nu het geluid van rinkelende glazen en waaiers die heen en weer bewegen in de warme lucht. Vooral ouderen lijken moeite te hebben met de eerste tropische temperaturen van het jaar, al proberen velen er het beste van te maken. ‘Je moet rustig blijven en veel water drinken, anders houd je het niet vol’, zegt de 78-jarige Martha vanaf haar plek op een terras.
De hitte vormt deze week opnieuw een actueel onderwerp. Het KNMI waarschuwde dinsdag voor hoge temperaturen die in grote delen van het land boven de 30 graden uitkomen. Gezondheidsorganisaties roepen ouderen op om binnen te blijven, voldoende te drinken en zware inspanning te vermijden.
Negatieve effecten van hitte
Het zonnige weer heeft een negatief effect op de bewegingsmogelijkheid van ouderen. Op een terras in het centrum van Amersfoort zit Martha met een glas spa rood voor zich. Ze houdt een zonnebril in haar hand en kijkt af en toe naar de mensen die langslopen. ‘Vroeger kon ik hier uren in de zon zitten’, vertelt ze. ‘Nu merk ik dat mijn lichaam veel sneller moe wordt. Na een kwartiertje lopen moet ik echt even gaan zitten.’ Volgens Martha verandert de warmte niet alleen haar dagritme, maar ook haar sociale leven. ‘Ik spreek vriendinnen nu alleen nog vroeg in de ochtend af. ’s Middags is het gewoon te heet. Je ziet ook dat veel ouderen thuisblijven omdat ze bang zijn onwel te worden.’
Consumptie van dranken
De hitte zorgt ervoor dat de voorkeur van dranken veranderen. In het centrum van Amersfoort bewegen de ouderen zich rustig voort door de warmte heen. Terwijl jongeren snel langs winkels lopen, zoeken ouderen vaker een plek in de schaduw op. Veel terrasbezoekers hebben flesjes water bij zich en zoeken zorgvuldig een plek uit waar geen direct zonlicht komt. Ook horecaondernemers merken dat de hitte invloed heeft op hun oudere klanten. Een medewerker van het café zegt dat ouderen eerder op de dag komen en langer blijven zitten. ‘Ze bestellen vooral water, ijskoffie en lichte drankjes. Je merkt dat mensen voorzichtiger zijn met deze temperaturen.’ Volgens hem vragen bezoekers ook vaker of er nog plek is onder een parasol. Een groot voordeel van de hitte is volgens hem dat klanten vanwege de hitte meer drankjes dan normaal bestellen.
Voorzichtigheid
Toch ervaren niet alle ouderen de hitte uitsluitend negatief. Martha noemt het warme weer ‘’gezelliger” dan regenachtige dagen. ‘Als je goed oplet en niet te veel doet, kan het ook fijn zijn’, zegt ze. ‘Maar je moet jezelf niet overschatten. Dat doen sommige mensen nog wel eens.’ Die voorzichtigheid wordt gedeeld door gezondheidsinstanties. De GGD adviseert ouderen om voldoende water te drinken, dunne kleding te dragen en familieleden regelmatig contact te laten houden met kwetsbare ouderen. Vooral alleenstaande ouderen lopen volgens deskundigen extra risico tijdens langdurige hitte. Aan het einde van de middag begint het plein langzaam voller te lopen, maar de hitte blijft hangen tussen de gebouwen. Terrasbezoekers drinken hun laatste glazen water leeg terwijl winkelmedewerkers ventilatoren naar buiten draaien. Martha blijft nog even zitten. ‘Ik ga straks meteen thuis de gordijnen dichtdoen’, zegt ze lachend. ‘Dat is tegenwoordig mijn belangrijkste zomeractiviteit.’ Ondanks de warmte blijven veel ouderen toch naar buiten gaan. In het centrum van Amersfoort is goed te zien hoe ouderen proberen om rustig met de hitte om te gaan.
