De gemeente De Bilt staat voor een grote financiële uitdaging. Vanaf 2026, het zogenaamde ‘ravijnjaar’, ontvangen gemeenten structureel minder geld van het Rijk. Voor De Bilt betekent dit dat er nog 2,2 miljoen euro moet worden bezuinigd om de begroting sluitend te krijgen.
Om voorbereid te zijn op het ravijnjaar heeft de gemeente acht scenario’s uitgewerkt. Deze variëren van “de gebruiker betaalt” (meer kosten voor wie veel gebruik maakt van diensten) tot “de sterkste schouders dragen de zwaarste lasten” (mensen die voorzieningen kunnen betalen, doen dat zelf). Andere opties zijn onder meer het uitbesteden van gemeentelijke taken en het instellen van een budgetplafond voor WMO-begeleiding.
Volgens Smolenaers is het belangrijk om meer opties in beeld te brengen dan strikt noodzakelijk. “Zo heeft de gemeenteraad voldoende keuzeruimte om een sluitende begroting te realiseren zonder essentiële diensten volledig af te breken.”
Wat staat er op het spel?
Hoewel er nog geen definitieve keuzes zijn gemaakt, lopen bepaalde voorzieningen risico. Mogelijke maatregelen zijn het verlagen van de kwaliteit van onderhoud door de buitendienst, het stopzetten van duurzame energieprogramma’s en strengere budgetten voor WMO-begeleiding. Smolenaers benadrukt echter dat jeugdzorg en woningbouw zoveel mogelijk worden ontzien: “De wooncrisis raakt mensen direct, en we willen onze zorgplicht blijven nakomen.”
Toch erkent hij dat bezuinigingen voelbaar zullen zijn. “Het is een fors bedrag dat we moeten besparen. We kunnen niet hetzelfde blijven doen voor minder geld.”
Samenwerking en communicatie
De gemeente werkt samen met andere Utrechtse gemeenten om de bezuinigingen aan te vechten. Zo hebben ze gezamenlijk een brandbrief gestuurd naar de Tweede Kamer, waarin wordt gepleit voor het terugdraaien van de korting op het gemeentefonds. Ook maken ze zich hard via organisaties als de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) en de M50.
Daarnaast probeert De Bilt haar inwoners zo goed mogelijk te informeren over de gevolgen van de bezuinigingen. Dit gebeurt via interviews in lokale media, informatie op de gemeentelijke website en participatieavonden. Inwoners konden via een panel en bijeenkomsten hun mening geven over prioriteiten.
Impact op lange termijn
De financiële situatie heeft niet alleen gevolgen voor de huidige begroting, maar ook voor de toekomstige ontwikkeling van De Bilt. Smolenaers waarschuwt: “Bezuinigingen zullen invloed hebben op onze groei en ontwikkeling. We willen blijven investeren in een sociale en groene woonomgeving, maar dat wordt steeds moeilijker.”
De gemeenteraad zal in juli besluiten nemen over de kadernota waarin deze scenario’s worden uitgewerkt. In november volgt dan een definitief besluit over de begroting voor 2026. Tot die tijd blijft het onzeker welke maatregelen daadwerkelijk worden doorgevoerd.
Met deze aanpak hoopt De Bilt ondanks alles haar basisvoorzieningen overeind te houden en een boodschap af te geven aan Den Haag: gemeenten kunnen niet blijven functioneren zonder eerlijke financiering.