HILVERSUM- Afgelopen week publiceerde de Nederlandse Vereniging van Producenten en Importeurs van beeld- en geluidsdragers, NVPI, cijfers omtrent de omzet van de muziekindustrie. Het streamen van muziek zorgt echter nog altijd voor het grootste gedeelte omzet. Volgens Hilversumse zanger Peter Douglas en eigenaar van de Vioolkist, Anton van de Koppel, komt dat vooral door nostalgie en de behoefte aan tastbare muziek.
De Nederlandse muziekindustrie kwam uit op een bedrag van 367 miljoen euro, een stijging van 10 procent. Terwijl de verkoop van fysieke muziek, zoals lp’s en cd’s, van 2023 op 2024 nog een daling kende van 9 procent gingen ze vorig jaar op volle toeren over de toonbank. De omzet van fysieke muziek steeg het hardst: namelijk 22 procent. In de doelgroep vijftien tot en met zeventien jaar waren lp’s en cd’s het populairst, 28 procent kocht dit jaar een exemplaar.
Zanger Peter Douglas gaat ruim 40 jaar mee in de muziekindustrie en ziet de populariteit van fysieke muziek toenemen. ‘Het retro gebeuren komt uiteindelijk altijd weer terug. De geschiedenis loopt nu eenmaal in cirkels.’ Hoewel hij de populariteit ziet stijgen denkt hij niet dat fysieke muziek dezelfde impact heeft als vroeger. ‘Het wordt een luxeproduct, een modeartikel. Het gaat vooral over de emotie van het willen hebben.’ In De Vioolkist ziet Anton van de Koppel een trend onder artiesten; ‘Ik krijg hier steeds meer artiesten die gewoon een cd op tafel leggen.’
Toch betekent de stijgende omzet niet dat artiesten weer veel verdienen aan fysieke muziek. Dit komt door verschillende factoren, zoals de relatief hoge productiekosten, distributiepercentages en contractuele verhoudingen met platenlabels. ‘Je feitelijke omzet als artiest leunt tegenwoordig heel zwaar op je optredens’, aldus Van de Koppel. ‘Als opkomend, jong talent krijg je bij De Vioolkist 250 euro voor een optreden van vier nummers.’ Geld verdienen door middel van muziek streamen is een lastigere inkomenspost voor artiesten volgens Van de Koppel. ‘1 miljoen streams staat ongeveer gelijk aan 3500 euro, mits je alle rechten van het nummer zelf bezit.’
Van de Koppel ziet dat artiesten die komen optreden bij De Vioolkist vaak fysieke muziekproducten als merchandise verkopen. ‘Ik krijg hier steeds meer artiesten binnen die gewoon een cd op tafel leggen. Die zeggen: luister hier maar naar en kijk of je ons wil programmeren.’ Vinyl leeft niet alleen bij de liefhebber, maar ook bij de muziekmakers. Het verkopen van fysieke muziek als merchandise is standaard bij muzikanten. ‘Een Spotify-link kan je namelijk niet verkopen, LP’s en cd’s wel’, volgens Van de Koppel. Douglas is naast artiest ook manager van de muziekgroep The New Diamonds. Douglas geeft aan vorig jaar bij de tour achttienduizend euro te hebben gemaakt aan merchandise. ‘Waaronder cd’s, heel veel cd’s.’
Fysieke muziekproducten hebben een rijke historie. In de jaren 30 kwamen er LP’s op de markt, nadat in 1877 de uitvinding van de fonograaf werd gedaan. In de jaren 50 en 60 was dit de dominante manier om muziek te luisteren. Bij de opkomst van de compact disc (cd) eind jaren 80 begon vinyl langzamerhand uit de mainstream verdwijnen. De cd zou een betere geluidskwaliteit en betere weerstand tegen krassen. Aan het begin van de eeuw kwam het downloaden van muziek steeds meer in beeld, via mp3 en mp4. In 2010 ging dit over naar de streamingsdiensten die we tegenwoordig kennen. Hedendaags is het kopen van vinyl en cd’s trendy. De voornaamste redenen zijn de tastbaarheid van muziek, een nostalgisch gevoel en een goede geluidskwaliteit.