VLEUTEN – Op het parkeerterrein van Intratuin Vleuterweide staat sinds eind vorig jaar een bulkmachine voor statiegeldblikjes en -flesjes. Er kunnen blikjes en flesjes in groepen van honderd tegelijkertijd worden ingeleverd, maar ook kleine aantallen worden geaccepteerd. De toename van ingeleverde producten bij Intratuin is de afgelopen maanden geëxplodeerd.
Op een dinsdagochtend draait Raymond Herbert met stevige hand de sleutel om van een unit op het parkeerterrein in Vleuten. Met souplesse schuift de stalen deur open. Vier doodnormale, zwarte vuilnisbakken in formatie wachten binnen op toevoer van lege blikken en flessen. Boven de bakken komt een transportband uit een gat hoog in de muur. Een blik werpen op de vuilnisbakken zegt genoeg: het is nog vroeg en de bak is net geleegd. ‘We legen de bakken handmatig,’ zegt Herbert, medewerker bij Intratuin Vleuterweide. ‘Elke ochtend doe ik dat samen met een collega.’
December vorig jaar werd de bulkmachine geplaatst, in samenwerking met Statiegeld Nederland. Onder een groene luifel bevindt zich het daadwerkelijke inleverpunt en aan de rechterzijkant staat een gelijkgekleurde vuilnisbak waar gebruikers die zich vergisten hun overige flesjes en blikjes in kunnen gooien. Deze verschijning is niet nieuw bij een tuincentrum: in totaal staan er net meer dan honderd van dit soort machines in Nederland, waarvan een aantal bij tuincentra. De organisatie is ambitieus en wil zo snel mogelijk doorgroeien naar driehonderd van deze bulkmachines, en staat ook op andere plekken niet stil. Afgelopen april werd het bij vijfhonderd Shell-locaties mogelijk om statiegeldproducten in te leveren. Waar precies, is niet duidelijk.
Duizenden blikjes en flesjes per dag
De vuilnisbakken binnen oogden in het begin wat troosteloos bij dageraad. ‘We begonnen met achthonderd blikjes en flesjes per week.’ Eenvoudig inschattingswerk maakt duidelijk dat de in totaal acht vuilnisbakken per dag dan slechts gevuld zijn met een laagje samengedrukt afval. Maar: ‘We zitten nu op meer dan 5500 blikjes en flesjes per dag,’ licht Herbert toe. De oorzaak? ‘Ik denk dat er steeds meer bekendheid aan is gegeven, ook door de organisatie zelf. Er is reclame voor gemaakt in de regio. Het gaat van mond tot mond. En mensen zien het hier staan.’ Als omwonenden het nog niet van een ander hadden gehoord, is de unit lastig te missen op het terrein. De machine neemt evenveel ruimte in beslag als de drie parkeervakken die vóór de machine zijn gemarkeerd. Twee rechthoekige, houten stronken blokkeren de toegang tot de parkeervakken, mocht een eigenwijze automobilist zijn wagen pal voor de unit willen plaatsen.
Terwijl Herbert met de metalen hendel in zijn hand naar links loopt om de deur te sluiten, stopt er een paar parkeervakken naast de unit een grijze vierpersoonsauto. In de achterbak wacht een volle emmer met statiegeldproducten om geleegd te worden. De heer Vissers is de eerste klant bij de bulkmachine in een halfuur. Hij loopt bedaard naar het inlevervak aan de linkerkant van de unit. Met een soepele beweging leegt hij de volle emmer binnen enkele seconden in de brede bak. Af en toe spuugt het apparaat een flesje uit. ‘Dan leest de machine de barcode niet goed, of het is geen statiegeldproduct.’ Daarna verschijnen er om de paar seconden bruine bierflessen in de monding van de machine. ‘Per ongeluk heb ik glas erin gegooid, dat hoort niet.’
Geen drukte ondanks defect
Ondanks de grote hoeveelheden ingeleverde producten, merkt Vissers niks van de drukte. ‘Er stonden hier sowieso nooit rijen, hooguit één persoon. Dan wacht je gewoon even.’ De afgelopen maand merkte hij niks vreemds op aan de drukte – of stilte – rondom de machine. Ondertussen komt er een klein bonnetje uit het apparaat rollen. Vissers reageert er verward op. ‘Ik zou een Tikkie krijgen, krijg ik een bonnetje.’ Na het inleveren van statiegeldproducten kan de gebruiker kiezen tussen het doneren van het bedrag aan het Prinses Máxima Centrum voor kinderoncologie, of het ontvangen van een tikkie. Vissers kiest uitsluitend voor het laatste. ‘Ik zet het op m’n spaarrekening, ik heb het hard nodig.’ Daarvoor moet hij eerst nog een bezoekje brengen aan de Intratuin, om zijn bonnetje te verzilveren.
Na Vissers vertrek is de ratelende recyclereus weer tot rust gekomen. Wie weet voor hoelang, want afgelopen drie dagen was de machine buiten werking. De rust geeft een contrast aan: hoewel omwonenden en grootverbruikers zoals de politie, brandweer en een sportschool uit Woerden dagelijks duizenden producten inleveren volgens Herbert, zorgt een driedaagse stop niet voor een lange rij wanneer inleveren weer mogelijk is.
