Op 2 juli bracht het RIVM een onderzoek uit. Daaruit blijkt dat bij één op de vijf vrouwen de PFAS-concentratie in de moedermelk boven de risicogrens ligt. Veel vrouwen maken zich hierdoor zorgen over de voeding die zij hun kindje geven. Toch blijft het advies om borstvoeding te blijven geven.
PFAS is een verzamelnaam voor een groep chemische verbindingen die door de mens zijn ontwikkeld. Ze verspreiden zich gemakkelijk door het milieu, maar zijn vrijwel niet afbreekbaar. PFAS kunnen schadelijk zijn voor de gezondheid, omdat ze zich ophopen in het lichaam. Welke effecten ze precies hebben, verschilt per stof. “Van PFOA weten we dat deze zeer waarschijnlijk kankerverwekkend is,” zegt milieuchemicus Chiel Jonker. PFOA werd onder andere gebruikt in pannen en andere water- en vuilafstotende producten. Andere PFAS kunnen effect hebben op het immuunsysteem of de schildklier, maar over veel stoffen is nog weinig bekend.
Voor het onderzoek van het RIVM werd de moedermelk van 1.629 vrouwen onderzocht. Bij 18% van hen lag de PFAS-concentratie boven de risicogrens. Volgens het RIVM betekent dit niet automatisch dat hun kind gezondheidsschade oploopt, maar het kan wel een verhoogd risico met zich meebrengen. De stoffen die het meest werden aangetroffen zijn PFOA en PFOS. Deze stoffen werden in de moedermelk van alle onderzochte vrouwen gevonden. Bij de overige vrouwen lag de gemeten concentratie onder de risicogrens.
PFAS is moeilijk te vermijden, omdat de stoffen vrijwel overal voorkomen. “Ja, dat is een klein foutje dat we met z’n allen hebben gemaakt,” vertelt Jonker. “In het begin leek het geweldig spul, maar daardoor zijn we er niet voorzichtig genoeg mee omgegaan.” Zo zijn de stoffen in het milieu terechtgekomen en blijven ze daar langdurig aanwezig.
Het advies van zowel het RIVM als het Voedingscentrum blijft daarom: geef borstvoeding. Flesvoeding is namelijk niet per definitie een beter alternatief. Hoewel daar mogelijk minder PFAS in zitten, ligt dat genuanceerder dan het op het eerste gezicht lijkt.
Verslaggever Zärrin Glasbergen spreekt hierover met lactatiekundige Myrthe van Lonkhuijsen en milieuchemicus Chiel Jonker. Is er reden tot paniek? Beluister hieronder het fragment uit de radiouitzending van 7 juli.
