Met dikke banden sjezen ze door de straten: fatbikes. Niet iedereen is blij met deze dikke fietsen. Sinds vorige week is er in het centrum van Enschede een verbod op fatbikes, en vele andere steden en gemeenten denken ook na over regels. Ook overweegt het nieuwe kabinet om fatbikes als aparte voertuigcategorie te reguleren. De fatbike is razend populair, zeker onder jongeren, maar hoe veilig is de fatbike nou echt?

Fatbikes onderscheiden zich niet van andere elektrische fietsen als het gaat om letselrisico’s. ‘Het gaat ook niet om de fatbike zelf, maar om het gedrag van de mensen die erop zitten’, zegt Linda van Veiligheid.nl. Op fatbikes zitten voornamelijk jongeren, een kwetsbare groep gebruikers, en die jongeren rijden vaak gevaarlijk snel of onveilig. ‘Die combinatie van kwetsbare jongeren en fietssnelheid is echt levensgevaarlijk.’

De demissionaire minister heeft zich ingezet voor een helmplicht tot 18 jaar; dit geldt voor alle elektrische fietsen. Volgens Linda is dit geen slecht idee: ‘Een helmplicht is belangrijk, zeker voor jongeren, want hun hersenen zijn nog lang niet volledig ontwikkeld.’ Op deze manier wordt letsel beperkt. Volgens Veiligheid.nl belandden in 2023 ongeveer 11.200 mensen op de spoedeisende hulp na een ongeval met een elektrische fiets. Twee derde van hen, zo’n 7.400 personen, liep ernstig letsel op, zoals botbreuken of hersenletsel. Echt geen grapje dus.

De fatbike is niet per se gevaarlijker dan andere elektrische fietsen, maar de combinatie van snelheid en jonge bestuurders maakt het een risicovol geheel. Jaarlijks belanden duizenden mensen op de spoedeisende hulp na een e-bike-ongeluk, waaronder veel jongeren. Een helmplicht voor jongeren lijkt daarin een eerste stap in de goede richting. Kortom: de fatbike is niet zozeer onveilig, maar het gaat om degene die erop zit en hoe diegene zich gedraagt.

Bart Boon, Amsterdams student en fatbike-eigenaar, en Sjoerd Jonkers, eigenaar van een fatbike-winkel in Amsterdam, praten over wat het verbod op fatbikes voor hen zal betekenen: